Danıştay 6. Daire E.2021/4317 K.2021/6755

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

Dava, Gaziantep İli, Şehitkamil İlçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazın imar planında park alanı olarak ayrılmasına rağmen, kullanım amacı doğrultusunda kamulaştırılmaması nedeniyle mülkiyet hakkının süresi belirsiz şekilde kısıtlandığından bahisle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere taşınmazın değerine karşılık 5.644.000,00 -TL'nin ...

Asliye Hukuk Mahkmesinde ... tarihinde açılan davadan itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılmış, İdare Mahkemesince.

Danıştay Altıncı Dairesinin 04/11/2019 tarihli, E:2018/5567, K:2019/10245 sayılı bozma kararına uyularak davaya konu taşınmazın da içinde bulunduğu alanda Gaziantep Büyükşehir Belediyesi Encümeninin ... tarih ve ... sayılı kararıyla parselasyon yapıldığı, yapılan imar uygulaması işleminde davacıya ait ... sayılı parselden %40 DOP kesildikten sonra, imar planında rekreasyon alanına gelen ... ada, ... sayılı parselde ve imar planında E:2,30 ticari konut alanına ayrılan ... ada, ... sayılı parselde tahsis yapıldığı,

buna göre mülkiyet hakkı üzerindeki kısıtlamaların kaldırıldığı gerekçesiyle davanın reddi yolunda karar verilmiş, bu karar davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Uyuşmazlığa konu taşınmazın konut alanı fonksiyonu bakımından;

İdare ve vergi mahkemelerince verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkün ise de temyize konu kararın bu kısmında bahsi geçen nedenlerden hiçbiri bulunmamaktadır.

Uyuşmazlığa konu taşınmazın rekreasyon alanı fonksiyonu bakımından;

3194 sayılı İmar Kanununun 10. maddesinde: "Belediyeler; imar planlarının yürürlüğe girmesinden en geç 3 ay içinde, bu planı tatbik etmek üzere 5 yıllık imar programlarını hazırlarlar. Beş yıllık imar programlarının görüşülmesi sırasında ilgili yatırımcı kamu kuruluşlarının temsilcileri görüşleri esas alınmak üzere Meclis toplantısına katılır. Bu programlar, belediye meclisinde kabul edildikten sonra kesinleşir. Bu program içinde bulunan kamu kuruluşlarına tahsis edilen alanlar, ilgili kamu kuruluşlarına bildirilir. Beş yıllık imar programları sınırları içinde kalan alanlardaki kamu hizmet tesislerine tahsis edilmiş olan yerleri ilgili kamu kuruluşları, bu program süresi içinde kamulaştırırlar. Bu amaçla gerekli ödenek, kamu kuruluşlarının yıllık bütçelerine konulur.

İmar programlarında, umumi hizmetlere ayrılan yerler ile özel kanunları gereğince kısıtlama konulan gayrimenkuller kamulaştırılıncaya veya umumi hizmetlerle ilgili projeler gerçekleştirilinceye kadar bu yerlerle ilgili olarak diğer kanunlarla verilen haklar devam eder." hükmü yer almaktadır.

3194 sayılı İmar Kanununun 04.07.2019 tarihli değişiklikle getirilen "İmar planlarında umumi hizmetlere ve kamu hizmetlerine ayrılan yerler" başlıklı 13. maddesinde; "Özel hukuk kişilerinin mülkiyetinde olup uygulama imar planında düzenleme ortaklık payına konu kullanımlarda yer alan taşınmazlar;

a) Bu kullanımlardan umumi hizmetlere ayrılan alanlar öncelikle 18 inci maddeye göre arazi ve arsa düzenlemesi yapılarak,

b) 4/11/1983 tarihli ve 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu kapsamında sırasıyla, ilgisine göre Hazine veya ilgili idarelerin mülkiyetindeki taşınmazlar ile trampa yapılmak veya satın alınmak suretiyle,

ilgili kamu kurum ve kuruluşunca kamulaştırılarak kamu mülkiyetine geçirilir.

Düzenleme ortaklık payına konu kullanımlardan yol, meydan, ibadet yerleri, park ve çocuk bahçeleri hariç olmak üzere yapı yapılabilecek diğer alanlarda; alanların kamuya geçişi sağlanıncaya kadar maliklerinin talebi hâlinde ilgili kamu kuruluşunun uygun görüşü alınarak plandaki kullanım amacına uygun özel tesis yapılabilir.

İlgili mevzuat uyarınca hiçbir şekilde yapı yapılamayacak alanlarda muvakkat da olsa yapı yapılmasına izin verilmez. Mevcut yapılar kamulaştırılıncaya kadar korunabilir. Bu alanlarda beş yıllık imar programı süresi içinde, birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerine göre işlem tesis edilerek parsel, kamu mülkiyetine geçirilmek zorundadır. Bu süre en fazla bir yıl uzatılabilir.

Parsel maliklerinin hisselerini idareye hibe etmeleri veya bedelsiz devretmeleri durumunda, idare devir işlemlerini bedel almaksızın gerçekleştirmekle yükümlüdür. Bu işlemler için parsel maliklerinden hiçbir vergi, resim, harç, döner sermaye ücreti ve herhangi bir ad altında bedel alınmaz.

Kamu kullanımına ait sosyal, kültürel ve teknik altyapı alanlarının, Hazine veya kamu mülkiyetindeki alanlarla trampa yapılması hâlinde, şahıs veya özel hukuk kişilerinden hiçbir vergi, resim, harç, ücret, döner sermaye ücreti ve herhangi bir ad altında bedel alınmaz.

Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Bakanlıkça hazırlanan yönetmelikle belirlenir.

" düzenlemesi yer almaktadır.

Uyuşmazlıkta, dava açıldıktan sonra yapılan parselasyon işlemiyle davacıya 2000 m²' konut alanından, 995 m²' ise rekreasyon alanından tahsis yapıldığı anlaşılmakta ise de; İdare Mahkemesince, rekreasyon alanından yapılan tahsis bakımından kısıtlılığın kaldırılıp kaldırılmadığı imar planı notlarına göre incelemeden karar verilmiştir.

Öte yandan, temyize konu mahkeme kararında Mahkemenin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararından sonra dava konusu taşınmazı da kapsayan alanda parselasyon işleminin yapılarak mülkiyet hakkı üzerindeki kısıtlamaların kaldırıldığı, davanın açılmasına davalı idarenin sebebiyet verdiği anlaşılmakla 05.05.2016 tarihli karara kadar yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılamayacağına hükmedilmiş ise de bozma kararı üzerine verilecek kararda yargılama giderleri ile maktu olan vekalet ücretine ilişkin yeniden bir değerlendirme yapılacağı tabiidir.

Bu durumda, İdare Mahkemesince, yeni yapılan parselasyon ve tahsisler dikkate alınarak, rekreasyon alanına ilişkin olarak imar planı notlarının da göz önünde bulundurulması suretiyle mülkiyet hakkı üzerindeki kısıtlamaların kaldırılıp kaldırılmadığı hakkında yeniden bir inceleme ve değerlendirme yapılması suretiyle karar verilmesi gerekmektedir.