Danıştay 6. Daire E.2022/4376 K.2023/7205

Dava konusu istem: Sultanhanı Belediye Meclisi'nin 02/06/2011 tarihli kararıyla onaylanan 1/5000 ölçekli nâzım imar plânı revizyonuna ve 1/1000 ölçekli uygulama imar plânı revizyonuna karşı Aksaray, …, … ada, … ve … sayılı parseller yönünden yapılan başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:.

İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacının itiraz ettiği imar planı değişikliğinin davacıya ait taşınmazların yol ile bağlantısının kesilmesine sebep olan cep otoparkının yer seçiminde kamu yararının gerektirdiği bir zorunluluğa dayanmadığı, nesnel, bilimsel ve teknik gerekçelerinin ortaya konmadığı, yapılan düzenleme için bir plan raporunun hazırlanmadığı, davacıya ait taşınmazları da kapsayacak şekilde yapılan 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliğinin şehircilik ilkelerine, planlama esaslarına, imar mevzuatına uygun olmadığı ve kamu yararının gerektirdiği zorunluluğa dayanmadığı,

söz konusu parselin park ve yol olarak belirlenmesi sebebi ile yol ile bağlantısının kesildiği ve konut ve ticari alan olan yerin kullanım şeklinin değiştirildiği anlaşıldığından imar planların değiştirilerek taşınmazın ticari/konut alanına çevrilmesi yolundaki talebin zımnen reddine dair dava konusu işlemde hukuka uygunluk görülmediği sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle, dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İdari Dava Dairesince verilen kararda; davacı vekili tarafından 24/03/2020 tarihli dilekçesinde servis yolu ve cep otoparkı fonksiyonlarına itiraz edilerek bu kısmın tekrar konut altı ticaret fonksiyonuna dönüştürülmesinin istenildiği, 24/03/2020 tarihli başvurunun 2577 sayılı Kanun'un 11 inci maddesi kapsamında olduğu, plan revizyonlarının 08/08/2011 tarihinden itibaren bir ay süreyle ilân edildiği, ilân süresi içerisinde herhangi bir itirazın mevcut olmadığı ancak imar planına itiraz niteliğindeki 24/03/2020 tarihli başvurunun dava açma süresini ihya etmeyeceği, bu nedenle 30/06/2020 tarihinde açılan davanın süresinde açılmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 4. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun kabulüne, dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

08/08/2011 tarihli plan değişikliğinin öğrenilmesinin ardından 24/03/2020 tarihli dilekçeyle davalı kuruma yapılan başvurunun zımnen reddi üzerine 30/06/2020 tarihinde dava açıldığı, davanın süresinde olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ…'NIN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Aksaray, …, … ada, … ve … sayılı parsellerin maliki davacı tarafından, Sultanhanı Belediye Meclisi'nin 02/06/2011 tarihli kararıyla onaylanan 1/5000 ölçekli nâzım imar plânı revizyonu ve 1/1000 ölçekli uygulama imar plânı revizyonu sonucunda maliki olduğu ..sayılı parselin kısmen yolda, kısmen cep otoparkında, kısmen konut altı ticaret fonksiyonunda kaldığından bahisle, servis yolu ve cep otoparkı fonksiyonlarının tekrar konut altı ticaret fonksiyonuna dönüştürülmesi talebiyle yapılan başvurunun zımnen reddi üzerine bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "Dava Açma Süresi" başlıklı 7. maddesinde, dava açma süresinin özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştayda ve İdare Mahkemelerinde altmış gün olduğu.

İlanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresinin, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı; yine aynı Yasanın dava konusu işlemin tesis edildiği tarihteki 10. maddesinde, ilgililerin haklarında idari davaya konu olabilecek bir işlem veya eylemin yapılması için idari makamlara başvurabilecekleri, otuz gün içinde bir cevap verilmezse isteğin reddedilmiş sayılacağı, ilgililerin otuz günün bittiği tarihten itibaren dava açma süresi içinde, konusuna göre Danıştay'a idare ve vergi mahkemelerine dava açabilecekleri, 30 günlük süre içinde idarece verilen cevap kesin değilse ilgilinin bu cevabı istemin reddi sayarak dava açabileceği gibi,

kesin cevabı da bekleyebileceği, bu takdirde dava açma süresinin işlemeyeceği, ancak bekleme süresinin başvuru tarihinden itibaren dört ayı geçemeyeceği, dava açılmaması veya davanın süreden reddi hallerinde otuz günlük sürenin bitmesinden sonra yetkili idari makamlarca cevap verilirse, cevabın tebliğinden itibaren altmış gün içinde dava açabilecekleri kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer verilen yasal hükümlerin birlikte değerlendirilmesinden, imar planında değişiklik yapılması yolundaki istemin 2577 sayılı Kanunun 10. maddesi kapsamında bir başvuru olduğu ve bu başvuru üzerine tesis edilen işleme karşı anılan maddede öngörülen süreler içinde idari dava açılabileceği sonucuna varılmaktadır.

Bu itibarla, Anayasal güvence altındaki temel hak ve özgürlüklerden olan mülkiyet hakkının kullanılabilmesi için ilgililerin gerekli işlemlerin yapılmasını idarelerden her zaman isteyebilecekleri açıktır. Her yeni başvuru üzerine idarece tesis edilecek işlem üzerine yukarıda açıklanan 2577 sayılı Kanunun 7. maddesinde öngörülen 60 günlük süre içerisinde imar planına dava açılması mümkündür.

Bu durumda, davacı tarafından, davacı vekilinin 24/03/2020 tarihli dilekçesinde servis yolu ve cep otoparkı fonksiyonlarına itiraz edildiği ve bu kısmın tekrar konut altı ticaret fonksiyonu şeklinde imar planı değişikliği yapılması talebiyle Sultanhanı Belediye Başkanlığına yapılan başvurunun 2577 sayılı Kanunun 10. maddesi kapsamında yapılan bir başvuru olduğu ve başvurunun zımnen reddi üzerine bu tarihi izleyen 60 günlük yasal dava açma süresi içinde, 30/06/2020 tarihinde açılan davanın esası hakkında bir karar verilmesi gerekirken, dava konusu işlemin iptali yolunda verilen Mahkeme kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulü, Mahkeme kararının kaldırılması, davanın süre aşımı yönünden reddi yolunda verilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararında isabet görülmemiştir.