Danıştay 6. Daire E.2023/5841 K.2023/6714

İstemin özeti

... İdare Mahkemesinin tazminat isteminin kısmen kabulü kısmen davanın reddi yolundaki … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının taraflarca aleyhe olan kısımlarına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararın, davalı idare vekili tarafından tazminat isteminin kabule ilişkin kısmının usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Bölge İdare Mahkemesi kararının İdari Yargılama Usulü Kanununun 46. maddesinde sınırlı sayıda sayılan temyize tabi kararlar arasında yer almadığı görüldüğünden, anılan Kanunun 48. maddesinin 6. fıkrası uyarınca temyiz isteminin reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinin 6. bendinde: "Bölge idare mahkemelerinin 46. maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir. Bu kararlar, dosyayla birlikte kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilir ve bu mahkemelerce yedi gün içinde tebliğe çıkarılır." kuralı yer almaktadır.

Anılan Kanun'un "Temyiz" başlıklı 46. maddesinde: "Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemelerinin aşağıda sayılan davalar hakkında verdikleri kararlar, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi Danıştayda, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebilir:

a) Düzenleyici işlemlere karşı açılan iptal davaları.

b) Konusu yüz bin Türk lirasını aşan vergi davaları, tam yargı davaları ve idari işlemler hakkında açılan davalar.

c) Belli bir meslekten, kamu görevinden veya öğrencilik statüsünden çıkarılma sonucunu doğuran işlemlere karşı açılan iptal davaları.

d) Belli bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlemlere karşı açılan iptal davaları.

e) Müşterek kararnameyle yapılan atama, naklen atama ve görevden alma işlemleri ile daire başkanı ve daha üst düzey kamu görevlilerinin atama, naklen atama ve görevden alma işlemleri hakkında açılan iptal davaları.

f) İmar planları, parselasyon işlemlerinden kaynaklanan davalar.

g) Tabiat Varlıklarını Koruma Merkez Komisyonu ve Kültür Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulunca itiraz üzerine verilen kararlar ile 18/11/1983 tarihli ve 2960 sayılı Boğaziçi Kanununun uygulanmasından doğan davalar.

h) Maden, taşocakları, orman, jeotermal kaynaklar ve doğal mineralli sular ile ilgili mev-zuatın uygulanmasına ilişkin işlemlere karşı açılan davalar.

ı) Ülke çapında uygulanan öğrenim ya da bir meslek veya sanatın icrası veyahut kamu hizmetine giriş amacıyla yapılan sınavlar hakkında açılan davalar.

i) Liman, kruvaziyer limanı, yat limanı, marina, iskele, rıhtım, akaryakıt ve sıvılaştırılmış petrol gazı boru hattı gibi kıyı tesislerine işletme izni verilmesine ilişkin mevzuatın uygulanmasından doğan davalar.

m) Düzenleyici ve denetleyici kurullar tarafından görevli oldukları piyasa veya sektörle ilgili olarak alınan kararlara karşı açılan davalar." hükmüne yer verilmiştir.

Aynı Kanunun 48. maddesinin 6. fıkrasında. "Temyiz dilekçesi verilirken gerekli harç ve giderlerin tamamının ödenmemiş olması halinde kararı veren; merci tarafından verilecek yedi günlük süre içerisinde tamamlanması, aksi halde temyizden vazgeçilmiş sayılacağı hususu temyiz edene yazılı olarak bildirilir. Verilen süre içinde harç ve giderler tamamlanmadığı takdirde, ilgili merci, kararın temyiz edilmemiş sayılmasına karar verir.

Temyizin kanuni süre geçtikten sonra yapılması veya kesin bir karar hakkında olması halinde de kararı veren merci, temyiz isteminin reddine karar verir. İlgili merciin bu kararları ile bu maddenin 2 nci fıkrasında belirtilen temyiz isteminde bulunulmamış sayılmasına ilişkin kararlarına karşı, tebliğ tarihini izleyen günden itibaren yedi gün içinde temyiz yoluna başvurulabilir." hükmü.

7. fıkrasında ise, "Temyiz dilekçesi verilirken gerekli harç ve giderlerin ödenmemiş olduğu, dilekçenin 3 üncü madde esaslarına göre düzenlenmediği, temyizin kanuni süre içinde yapılmadığı veya kesin bir karar hakkında olduğunun anlaşıldığı hâllerde, 2 ve 6 ncı fıkralarda sözü edilen kararlar, dosyanın gönderildiği Danıştayın ilgili dairesi ve kurulunca, kesin olarak verilir. " hükmü yer almış, Ek 1. maddesinde, bu Kanunda öngörülen parasal sınırların, her takvim yılı başından geçerli olmak üzere, önceki yılda uygulanan parasal sınırların,

o yıl için 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 298. maddesi uyarınca Maliye Bakanlığı'nca her yıl tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında artırılması suretiyle uygulanacağı belirtilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 46. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde sayılan konusu 100.000 TL' yi (2022 yılı için 261.000 TL'yi) aşmayan davalar hakkında verilen mahkeme kararlarına karşı yapılan istinaf başvurusu üzerine bölge idare mahkemelerince verilen kararların kesin nitelikte olduğu dolayısıyla bu kararların temyiz istemine konu yapılamayacağı anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlıkta, ... Sağlık Grubu Tanı ve Tedavi Ticaret Anonim Şirketi'nin ortağı ve yetkilisi olan davacı tarafından, anılan şirket tarafından işletilen.

Tüp Bebek Merkezi'nin hastaneye dönüştürülmesi için başlanan inşaattan sonra verilen izinlerin iptali sebebiyle idarenin kusuru bulunduğu ve tüp bebek merkezinden günlük ortalama 15.000,00- 20.000,00 Amerikan Doları gelir kaybı olduğu ileri sürülerek (fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla) 10.000,00 TL maddi tazminatın idareye müracaat tarihinden itibaren işleyecek yasal faziyle birlikte tazmini,

hastanenin açılamaması sebebiyle hastaneden elde edileceği ileri sürülen kârdan (fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla) 1.000,000 TL maddi zararın idareye müracaat tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tazmini ve yüksek gelir getiren tüp bebek merkezinin ruhsatının iptali sebebiyle ruhsatı olan bir işletmeye kıyasla bulunacak piyasa değerindeki meydana gelen bilirkişi marifetiyle bulunacak zarar için (fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla) 1.000,00 TL maddi tazminatın idareye müracaat tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tazmini ile yüksek gelir elde ederken bir anda maaşlı çalışana dönüşmesi

ve borçlarını ödeyemez hale gelmesi sebebiyle (fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla) 100.000,00 TL manevi tazminat olmak üzere toplam 112.000,00-TL tazminatın yasal faizi ile birlikte tazminine karar verilmesi istemiyle açılan davada, manevi tazminat isteminin 25.000,00-TL'lik kısmının kabulüne,

dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle davacıya ödenmesine fazlaya ilişkin manevi tazminat istemi ile maddi tazminat istemi bakımından davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı taraflarca yapılan istinaf başvurusu üzerine Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesince istinaf başvurusunun reddine karar verilmekle birlikte davacı tarafından davanın fazlaya ilişkin hakları saklı tutularak açıldığı dikkate alındığında uyuşmazlığın gerçek değeri esas alınarak temyiz yolunun açık olduğunun belirtildiği görülmüştür.

Dava konusu tazminat istemi olarak talep edilen değerin 112.000-TL olduğu ve karar tarihine kadar 2577 sayılı Kanunun 16. maddesinin 4. fıkrası uyarınca arttırılmadığı ve anılan tutar üzerinden hüküm kurulduğu bu değerin ise 2022 yılı için belirlenen temyiz sınırı olan 261.000 TL'yi aşmadığı anlaşıldığından davacının temyiz isteminin incelenme olanağı bulunmamaktadır. Öte yandan temyiz istemine konu Bölge İdare Mahkemesi kararının hüküm fıkrasında varsayıma dayalı olarak davacının net olarak talep etmediği miktar esas alınarak temyiz yolunun açık olduğunun belirtilmesinin, kanunen temyiz yolu öngörülmeyen davalarda ilgilisine temyiz hakkı vermeyeceği de açıktır.