Danıştay 6. Daire E.2024/2510 K.2024/6855

Dava konusu istem: Esenyurt Belediye Meclisinin ... tarihli, ... sayılı kararıyla kabul edilen ve İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisinin... tarihli, ... sayılı kararıyla onaylanan 1/1000 ölçekli Esenyurt TEM Güneyi 2. Etap Uygulama İmar Planı'nın, İstanbul ili, Esenyurt İlçesi, ... ada, ..., ..., ..., ..., ... ve ... sayılı parsellere ilişkin kısmının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Temyize konu kararda; dosyanın incelenmesinden, dava konusu 1/1000 ölçekli uygulama imar planının dayanağı durumundaki İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisinin ... tarihli, ... sayılı kararı ile onaylanan 1/5000 ölçekli Esenyurt TEM Güneyi Nazım İmar Planına karşı davacı şirket tarafından açılan davada, Mahkemenin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla;

"...dava konusu İstanbul İli, Esenyurt İlçesi, ... ada,...,...,...,...,... ve ... parsel sayılı taşınmazları da kapsayan alanda İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisinin ... tarihli, ... sayılı kararı ile onaylanan 1/5000 ölçekli Esenyurt TEM Güneyi Nazım İmar Planının iptali istemiyle Mahkememizin E:...

(Bozma üzerine E:...) dava açıldığı ve davaların görüldüğü sıralarda başka taşınmaz maliki tarafından aynı planların iptali istemiyle ...İdare Mahkemesi'nin E:... esasına kayıtlı davanın açıldığı, yapılan yargılama neticesinde, 13/04/2013 tarih ve 1/5000 ölçekli Esenyurt TEM Güneyi Nazım İmar Plan ile İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisi'nce 12/07/2013 tarihinde onaylanan 1/1000 ölçekli Esenyurt Tem Güneyi 7. Etap Uygulama İmar Planlarının ... tarih ve K:... sayılı kararıyla iptaline karar verildiği, anılan karar, Danıştay 6. Dairesi'nin 21/10/2020 tarih ve E:2017/3984, K:2020/9887 sayılı kararıyla onandığı,

diğer yandan Mahkememizce 14/10/2022 tarihli keşif bilirkişi incelmesi sonucunda hazırlanan ve taraflara tebliği edilen bilirkişi raporuna, davalı İdare vekili'nin 04/04/2023 havale tarihli itiraz dilekçesinde özetle;...

İdare Mahkemesi ve Danıştay 6. Dava Dairesi'nin kararları kapsamında İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı oluru doğrultusunda yeni planların Büyükşehir Belediye Meclisine iletildiği ve anılan Meclis tarafından karar alındığı ve yeni planların dağıtım aşamasında olduğunun belirtildiği görüldüğünden tüm bu açıklamalar mivalinde dava konusu planların yargı kararıyla iptal edildiği ve yeni planlar hazırlanarak dağıtım aşamasında olduğu hususuyla birlikte değerlendirildiğinde iş bu davanın konusuz kaldığı sonucuna varılmıştır..." gerekçesiyle davanın konusuz kalması nedeniyle dava hakkında karar verilmesine yer olmadığı yolundaki kararın

verildiğinin anlaşıldığı, dava konusu uygulama imar planın dayanağı olan nazım imar planının yargı kararıyla iptal edildiği, dolayısıyla dava konusu planın dayanağının kalmadığı görüldüğünden dava konusu uygulama imar planının iptaline karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Temyize konu kararın usul ve hukuka aykırı olduğu iddiasıyla bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Bakılan dava, Esenyurt Belediye Meclisinin ... tarihli, ... sayılı kararıyla kabul edilen ve İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisinin ... tarihli, ... sayılı kararıyla onaylanan 1/1000 ölçekli Esenyurt TEM Güneyi 2. Etap Uygulama İmar Planı'nın, İstanbul ili, Esenyurt İlçesi, ... ada, ..., ..., ..., ..., ... ve ... sayılı parsellere ilişkin kısmının iptali istemiyle açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

3194 sayılı İmar Kanununun "Tanımlar" başlıklı 5. maddesinin işlem tarihinde yürürlükte olan halinde.

"Nazım imar planı; varsa bölge veya çevre düzeni planlarına uygun olarak halihazır haritalar üzerine, yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi parçalarının; genel kullanış biçimlerini, başlıca bölge tiplerini, bölgelerin gelecekteki nüfus yoğunluklarını, gerektiğinde yapı yoğunluğunu, çeşitli yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklükleri ile ilkelerini, ulaşım sistemlerini ve problemlerinin çözümü gibi hususları göstermek ve uygulama imar planlarının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen, detaylı bir raporla açıklanan ve raporuyla beraber bütün olan plandır.

Uygulama İmar Planı; tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak nazım imar planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını, bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren plandır." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın incelenmesinden, davacı şirket tarafından İstanbul ili, Esenyurt İlçesi, ... ada, ..., ..., ..., ..., ... ve ... sayılı parselleri kapsayan alana yönelik İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisinin... tarihli, ... sayılı kararı ile onaylanan 1/5000 ölçekli Esenyurt TEM Güneyi Nazım İmar Planının iptali istemiyle açılan davada; aynı nazım imar planının iptali istemiyle başka bir taşınmaz maliki tarafından açılan davada, ...İdare Mahkemesi'nin ...tarih ve E:..., K:... sayılı, dava konusu işlemin iptali yolunda verilen kararının, Danıştay Altıncı Dairesinin 21/10/2020 tarih ve E:2017/3984, K:2020/9887 sayılı kararıyla onandığı,

diğer yandan Mahkemece 14/10/2022 tarihli keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda hazırlanan bilirkişi raporuna davalı idare vekilince sunulan 04/04/2023 havale tarihli itiraz dilekçesinde özetle; yargı iptal kararları doğrultusunda hazılanan yeni planlara ilişkin olarak büyükşehir belediye meclisinde karar alındığı ve yeni planların dağıtım aşamasında olduğunun belirtildiği, bu durumda dava konusu planların yargı kararıyla iptaline karar verildiği ve yeni planlar hazırlanarak dağıtım aşamasında olduğu hususu birlikte değerlendirildiğinde konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığı yolundaki kararın verildiği, görülmektedir.

Uyuşmazlıkta, dava konusu uygulama imar planının dayanağı nazım imar planının iptali istemiyle davacı tarafından açılan davada; aynı nazım imar planının iptali istemiyle başka bir kişi tarafından açılan davada verilen iptal kararı ile Mahkemelerce verilen iptal kararı sonucunda idarece alanda yeni planların yürürlüğe girmesine yönelik çalışmalar yapılmasının gerekçe gösterilmesi suretiyle konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığı yolundaki ...

İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının verildiği, bu kararın tarafların temyiz yoluna başvurmaması üzerine kesinleştiği, bakılmakta olan davada da dava konusu uygulama imar planın dayanağı olan nazım imar planının yargı yerince iptaline karar verildiği gerekçesiyle işlemin iptaline karar verildiği anlaşılmaktadır.

Somut olayda, dava konusu uygulama imar planının dayanağı olan nazım imar planının iptali istemiyle başka bir kişi tarafından açılan davanın, dava konusu taşınmazlara ilişkin olmadığı ve parsel bazlı olarak işlemin iptaline karar verildiği, alana yönelik yeni imar planlarının yapımına da Mahkemelerce verilen iptal kararları üzerine başlanıldığı anlaşılmakta olup İdare Mahkemesince, dava konusu uygulama imar planının dayanağı olan nazım imar planının dava konusu taşınmazları da kapsayan kısmına yönelik olarak veya nazım imar planının bütünü bakımından genel iptal sebebi oluşturan durumların varlığı ortaya konulmadan verilen Mahkeme kararları gerekçe gösterilerek işlemin iptaline karar verilmesinde isabet bulunmamaktadır.

Öte yandan, temyiz istemine konu ...İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına ilişkin dava dosyasının Danıştay Altıncı Dairesinde esas kaydı yapılarak inceleme sırası beklediği aşamada gölge dosya üzerinden...İdare Mahkemesince ... tarih ve E:... sayılı kararın açıklanmasına dair kararın verildiği ve bu kararda Mahkemenin esas ve karar numaralarının hatalı şekilde girildiği, bunun üzerine davalı idare vekilince maddi hatanın düzeltilmesi istemiyle 24/10/2024 tarihli dilekçenin verildiği, ayrıca dava dosyasına 12/06/2024 tarihli katılma dilekçesinin sunulduğu görülmekte olup İdare Mahkemesince bozma üzerine verilecek kararda belirtilen hususların dikkate alınacağı tabiidir.

Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yolunda verilen Mahkeme kararında isabet bulunmamaktadır.