Danıştay 7. Daire E.2016/8143 K.2020/3663

Dava konusu istem: ... Otomotiv İnşaat Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi adına 2007 yılında tescilli serbest dolaşıma giriş beyannamesi ile ithal edilip bilahare davacı tarafından satın alınan aracın "yeni" olarak beyan edildiği halde "eski" olduğunun saptanması üzerine, 95/7606 sayılı İthalat Rejimi Kararı uyarınca gerekli izin alınmaksızın ithal edildiğinden bahisle, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 235. maddesinin 4. fıkrası uyarınca mülkiyetin kamuya geçirilmesine dair alınan karara vaki itirazın reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: 28/03/2013 tarih ve 6455 sayılı Kanunun 12. maddesinin, 11/04/2013 tarih ve 28615 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanması üzerine yürürlüğe girdiği, uyuşmazlığa konu aracın ithalatının yapıldığı tarihte, İthalat Rejimi Kararı'nın 7. maddesi uyarınca ithali izne bağlı eşyanın izinsiz olarak ithal edilmesi halinde mülkiyetinin kamuya geçirilmesi yolunda gümrük idaresine verilmiş bir yetkinin bulunmadığı, aksinin kabulünün "kanunsuz suç ve ceza olmaz" ilkesine aykırılık oluşturduğunun anlaşılması karşısında, dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davanın görev yönünden reddi gerektiği, dava konusu mülkiyetin kamuya geçirilmesine ilişkin kararın ithalatçı firma adına düzenlendiği, bu nedenle davacının dava açma ehliyetinin bulunmadığı, dava konusu aracın yeni ve kullanılmamış olarak beyan edilmesine karşın ithalatçı firma hakkında düzenlenen soruşturma raporunda, söz konusu araç da dahil olmak üzere ithal işlemleri gerçekleştirilen araçların yapılan yurt dışı araştırmasında ithalattan önce yurtdışında trafiğe tescil edildiklerinin, dolayısıyla kullanılmış olduklarının ve İthalat Rejimi Kararının 7. maddesine aykırı şekilde izin alınmaksızın ithal edildiklerinin tespit edildiği, tesis edilen işlemin hukuka uygun olduğu olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan kararın onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

(X) KARŞI OY

95-7606 sayılı İthalat Rejimi Kararının 7. maddesi eski, kullanılmış, yenilenmiş……malların ithalini izne tabi tutmuştur.

27485 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan Gümrük Genel Tebliği açıklama notlarında eski taşıt ve yeni taşıt tanımı yapılmış buna göre:

“Eski taşıt” en az bir kez tescil edilmiş taşıt olduğu,

“Yeni taşıt” ise hiç tescil görmemiş araç olduğu belirtilmiştir.

Davaya konu araçların eski araç kapsamında kaldığı hususu tartışmasızdır.

İdari yaptırıma konu fiilin gerçekleştiği tarih gümrük beyannamesinin tescil tarihi olmakla bu tarih de yürürlükte olan mevzuata baktığımızda,

31/03/2007 tarihinde yürürlüğe giren 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanununun “Suçlar ve Kabahatlar” başlıklı 3. maddesinin 11. bendinde dava konusu fiil kabahat olarak düzenlenmiş ve idari yaptırım olarak gümrüklenmiş değerin iki katı idari para cezası verileceği 14. maddesinde ise mülkiyetin kamuya geçirileceği düzenlenmiştir.

Bilahare bu düzenleme 28/03/2013 tarih 6455 sayılı Kanunla Gümrük Kanunu'nda ve Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu'nda yapılan değişiklik ile Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu'nda yer alan kabahat fiili Gümrük Kanunu'na aktarılmıştır. 5607 sayılı Kanunun 3-11 maddesi 4458 sayılı Kanunun 235-1-c. maddesine idari para cezası olarak, 3-14 maddesinde bulunan mülkiyetin kamuya geçirilmesi ise Gümrük Kanununun 235-4 maddesine aktarılarak “Vergi Kaybına Neden Olan İşlemlere Uygulanacak Cezalar” başlıklı ikinci bölümde yerini almıştır.

6455 sayılı Kanun ile 5607 sayılı Kanun'un 3-14 maddesinde bulunan düzenlemenin kaldırılarak aynı kanun ile 4458 sayılı Kanunun 235-4 maddesinde aynı fiil ile ilgili aynı idari yaptırım yer aldığı görülmektedir.

Fiilin gerçekleştiği tarihden sonra fiil ile ilgili mevcut kanuni düzenlemenin görev ve yetkili idareyi değiştiren bir kanun hükmünün nasıl uygulanacağı sorununun aydınlatılması gerekli iken eşyaya tabi idari yaptırım kararının eşyanın el değiştirmesi ve fiilin gerçekleştiği tarihte yetkinin bulunmaması sebebiyle iptali, yeterli hukuki araştırma yapılmadan verilmiş hukuka aykırı neticeye sebep olmuştur.

Zira yaptırımın uygulandığı tarihte gümrük idaresi yetkili olup, 6455 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un geçiş döneminde kabahatlere nasıl uygulanacağı da 64-2 maddesinde düzenlenmiştir.

MADDE 64 – 5607 sayılı Kanun'a aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.

(2) Bu Kanunun yayımı tarihinden önce işlenen bu Kanuna muhalefet kabahatlerinde, lehe hükümlerin uygulanması usulü 5252 sayılı Kanunun 9. maddesi hükmüne göre yapılır.

5252 sayılı Türk Ceza Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun

Lehe olan hükümlerin uygulanmasında usul

Madde 9- (3) Lehe olan hüküm, önceki ve sonraki kanunların ilgili bütün hükümleri olaya uygulanarak, ortaya çıkan sonuçların birbirleriyle karşılaştırılması suretiyle belirlenir. Mahkemece, Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu ile Gümrük Kanunu hükümleri karşılaştırılarak lehe olan Kanunun belirlenmesi gereklidir.

İdari yaptırıma konu fiilin beyan edildiğinin aksine eski araç kapsamında kaldığı tesbit edilmiş olması sebebiyle savcılık tarafından açılan soruşturma da görevsizlik kararı verilerek Gümrük Kanunun 235-4 maddesi gereği gümrük idaresine gönderildiği anlaşılmaktadır.

Bu bağlamda dosya kapsamından anlaşıldığı üzere Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu kapsamında işlenen fiil sebebiyle fiilin işlendiği tarihteki kanuna göre yürütülen işlemlerin kanun değişikliği sebebiyle kabahat fiiline verilecek ceza da yetkili idarenin değişmesi ve sebebiyle gümrük idaresine gönderildiği açıktır.

Kaçakçılıkla Mücadele Kanununun kapsamından çıkarılarak aynı idari yaptırım olarak Gümrük Kanununa aktarılmış fiil her iki kanunda da kabahat olarak yer almakta ve idari yaptırım ile cezalandırılmış, fiilin niteliğini değiştirmemiş ancak yetkili idareyi değiştirmekle ve eşyaya bağlı bir yaptırım olmakla mülkiyetinin veya zilyetliğinin kime ait olduğunun önemi bulunmamaktadır.

İyi niyetli 3. kişilerin devlet tarafından tutulan trafik tescil sicillerine güvenerek işlem yapması karşısında ve ithal işlemlerinde yanıltıcı işlem ile ithalatı gerçekleştiren kişilere rücu hakkı saklı olup, adli yargı yerlerince yapılacak yargılamada tesbit ve tartışılacak hususlardır.

İdari yaptırım kararı Kanunda yer almakla hukuki güvenlik ilkesi sağlanmış olduğundan ve fiil kabahat nevinden olmakla kanunsuz suç ve ceza olmaz ilkesini ihlal etmeyecektir.

Aksi düşünce kanun ile korunan hukuki yararın ortadan kalkmasına ve bu fiillerin cezasız kalmasına sebebiyet verecektir.

Gümrük idari işlemi hukuka uygun olmakla mahkeme kararının bozulması gerektiğinden karara katılmıyorum.