Danıştay 7. Daire E.2018/2406 K.2021/5980

Dava Konusu İstem

Davacı şirket adına, 2010 yılında ithal ettiği bazı araçların kıymetini düşük göstererek özel tüketim vergisi matrahlarının eksik beyan edildiğinden bahisle tanzim olunan soruşturma raporuna dayanılarak takdir komisyonunca taktir edilen matrahlar üzerinden 2010 yılının Ocak, Şubat, Nisan ve Mayıs dönemlerine ilişkin olarak tarh edilen özel tüketim vergilerinin ve kesilen vergi ziyaı cezalarının iptali istemiyle dava açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:.

Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararıyla; takdir komisyonlarının mükelleflerin dönem matrahlarının takdirinde her türlü araştırma, inceleme yapmaları, idarece veya denetim elemanlarınca düzenlenen raporları dayanak almaları mümkün ise de, mükelleflerin dönem matrahlarının takdir komisyonlarınca takdir edilebilmesi için tarh dosyasının takdir komisyonuna sevki öncesinde re'sen takdir nedeninin var olmasının gerektiği, olayda ise,

davacının tarh dosyasının 24/12/2015 tarihinde takdire sevkinden sonra 06/09/2016 tarihinde soruşturma raporunun düzenlendiği ve takdire sevk esnasında defter ve beyannamelerin gerçeği yansıtmadığına dair bir delilin bulunmadığı,

dolayısıyla da, takdir komisyonuna başvurulmasıyla zaman aşımı durmayacağı ve cezalı özel tüketim vergisi tarhiyatlarının 06/09/2016 tarihli soruşturma raporuna dayanılarak yapıldığının kabulünün gerekeceği, bu durumda, 2010 yılına ilişkin tarhiyatlar için tarh zaman aşımı süresi 31/12/2015 tarihinde dolduğundan, 06/09/2016 tarihli rapora dayanılarak yapılan ve 30/12/2016 tarihinde tebliğ edilen cezalı özel tüketim vergisi tarhiyatlarının zaman aşımına uğradığı gerekçesiyle dava konusu vergi ve cezaların iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Takdire sevk işleminin zaman aşımını durduracağı, vergi incelemesi tamamlanmadan mükelleflerin takdir komisyonuna sevk edilebileceği ve incelemenin tamamlanması üzerine elde edilen tespitlerin takdir komisyonunca done olarak alınmasında hukuka aykırılığın bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … 'NİN DÜŞÜNCESİ : Davacının ithal ettiği lüks araçların kıymetlerinin ve araçların yeni olup olmadıklarının tespiti ve matrah takdiri için zaman aşımı süreleride dikkate alınarak 24/12/2015 tarihinde takdir komisyonuna sevk edildiği, söz konusu inceleme tamamlanarak … tarih ve … sayılı soruşturma raporunun düzenlendiği, takdir komisyonunca bu rapordaki tespitler doğrultusunda matrahın takdir edildiği ve komisyon kararının dayanağının bulunduğunun anlaşılması karşısında, takdir edilen matrahın hukuka uygunluğunun değerlendirilmesi suretiyle karar verilmesi gerekirken, aksi yönde verilen kararda hukuki isabet görülmediğinden, Daire kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava dosyasının incelenmesinden.

Devlet Bakanlığı'nın 01/10/2010 tarih 1894 ve 1895 sayılı onayları ile Gümrükler Genel Müdürlüğü'nün 18/06/2010 tarih 279 sayılı onayları kapsamında davacı tarafından 05/01/2007 ilâ 23/09/2010 tarihleri arasında Almanya ve Slovenya'dan ithal edilen bir kısım araçların incelenmesinin istenilmesi üzerine, davacının ithal ettiği lüks araçların kıymetlerinin ve araçların yeni olup olmadıklarının tespiti ve matrah takdiri için 24/12/2015 tarihinde 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 30. maddesinin 6. fıkrası uyarınca takdire sevkedildiği,

takdir komisyonu kararlarına done olmak üzere davacı şirket hakkında … tarih ve … sayılı soruşturma raporunun düzenlendiği, takdir komisyonunca bu rapor doğrultusunda dönemler itibarıyla matrahın hesaplandığı, bu matrahlar üzerinden yapılan ve davacıya 30/12/2016 tarihinde tebliğ edilen vergi ziyaı cezalı özel tüketim vergilerinin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, iktisadi, ticari ve teknik icaplara uymayan veya olayın özelliğine göre normal ve mutad olmayan bir durumun iddia olunması halinde ispat külfetinin bunu iddia eden tarafa ait olduğu kurala bağlanmış; vergi incelemesinin maksadını belirleyen 134. maddesinde de ödenmesi gereken vergilerin doğru olarak tespiti gerektiği belirtilerek aynı gerçek duruma işaret edilmiştir.

Kanunun re'sen vergi tarhını düzenleyen re'sen vergi tarhı, vergi matrahının tamamen veya kısmen defter, kayıt ve belgelere veya kanuni ölçülere dayanılarak tespitine imkan bulunmayan hallerde, takdir komisyonları tarafından takdir edilen veya vergi incelemesi yapmaya yetkili olanlarca düzenlenmiş vergi inceleme raporlarında belirtilen matrah veya matrah kısmı üzerinden vergi tarh olunması şeklinde tanımlandıktan sonra maddenin devamında, re'sen tarh nedenleri sayılmış, 31. maddesinin 8. bendinde, takdir kararlarında takdirin müstenidatı ve takdir hakkında izahatın bulunması gerektiği belirtilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın incelenmesinden, Başbakanlık Gümrük Müsteşarlığı Teftiş Kurulu Başkanlığının … tarih ve … sayılı yazısında, Devlet Bakanlığı makamının 01/10/2010 tarih ve 1894, 1895 sayılı onay ve ekleri bilgi notlarının gönderildiği belirtilerek, gereğinin yapılması ve bilgi verilmesinin istenilmesi üzerine Ticaret Bakanlığı Rehberlik ve Teftiş Başkanlığınca incelemenin başlatıldığı,

Devlet Bakanlığının bahsi geçen onayları ile Gümrükler Genel Müdürlüğünün 18/06/2010 tarih 279 sayılı onayları kapsamında davacı tarafından 05/01/2007 ilâ 23/09/2010 tarihleri arasında Almanya ve Slovenya'dan ithal edilen bir kısım araçların incelenmesinin istenilmesi üzerine, davacının ithal ettiği lüks araçların kıymetlerinin ve araçların yeni olup olmadıklarının tespiti ve matrah takdiri için zaman aşımı süreleride dikkate alınarak 24/12/2015 tarihinde takdir komisyonuna sevk edildiği, söz konusu inceleme tamamlanarak … tarih ve … sayılı soruşturma raporunun düzenlendiği,

takdir komisyonunca bu rapordaki tespitler doğrultusunda matrahın takdir edildiği ve komisyon kararının dayanağının bulunduğunun anlaşılması karşısında, söz konusu yazılarda belirtilen hususlar çerçevesinde takdir edilen matrahın hukuka uygunluğunun değerlendirilmesi suretiyle karar verilmesi gerekirken, istemin özeti bölümünde yazılı gerekçeyle verilen kararda hukuki isabet görülmemiştir.