Danıştay 7. Daire E.2019/5843 K.2022/4493

Dava Konusu İstem

Davacı adına tescilli ... tarih ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı 2863 kap 9405.91.90.90.18 pozisyonunda "aksam ve parça" olarak beyan edilen eşyaların ithalat işlemleri esnasında incelenmesinden, 691 kap eşyanın beyana uygun, geriye kalanın ise beyan harici (9405.10 ve 9405.40 pozisyonlarında) olduğunun tespit edildiğinden bahisle ek olarak tahakkuk edilen ilave gümrük ve katma değer vergilerine ve 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 235. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendi uyarınca hesaplanarak karara bağlanan para cezasına vaki itirazın reddine dair işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

Vergi Mahkemesi ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davacı adına tescilli .. tarih ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı 9405.91.90.90.18 pozisyonunda "9405 poz kullanılan cihazlara ait aksam ve parçalar diğerleri set halinde" ticari tanımlı olarak beyan edilen eşyanın davalı idare tarafından yapılan muayenesinde, 691 kap 10.350 kg'ının beyana uygun, geriye kalanların ise 9405.10 ve 9405.40 pozisyonlarında olduğu ve beyan harici bırakıldığının tespit edildiği,

idarece tespit edilen pozisyonda gözetim belgesi alınması gerektiğinden bahisle tahakkuk ve para cezası kararlarının alındığı ve olaya ilişkin davacı ve beyannameyi düzenleyen gümrük müşaviri hakkında ...

Asliye Ceza Mahkemesinin ... esasına kayıtlı dosyasında açılan davada yargılamanın devam ettiği, ceza davasında düzenlenen bilirkişi raporunda, söz konusu eşyaların idarece belirlenen pozisyonlarda beyan edilmesi gerektiği tespit edilerek alınması gereken fark vergilerin hesaplandığı, eşyaların gümrüklenmiş değerinin 607.356,61-TL olarak belirlendiği, ceza yargılamasında, davacının eşyaların önce kendisine ait olmadığı,

daha sonra ise kendisine ait olmakla beraber yanlışlıkla monte edilmiş olarak gönderildiği yönündeki çelişkili beyanı, yurt dışından aksam ve parça olarak sipariş edilmiş ürünlerin alıcısı tarafından talep edilmedikçe ilave işçilik ve maliyet gerektiren işlemle monte edilmiş olarak gönderilmesinin iktisadi ve ticari icaplara uygun olmadığı dolayısıyla davacının eşyaların montajlı gönderildiğinden bilgisinin olmadığının söylenemeyeceği, ayrıca, normal ve mutad olmayan bu iddianın aksinin ispatlanamadığı göz önüne alındığında,

davacının eşyayı farklı pozisyonda "aksam-parça" olarak beyan ederek vergi kaybına neden olduğu olayda davalı idarece yapılan tahakkuk işleminde ve kesilen para cezasında hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idarece tespit edilen pozisyonların 2006/11 sayılı Gözetim Uygulaması Tebliği kapsamında Ekonomi Bakanlığı'ndan gözetim belgesi alınması gerektiğinden bahisle dava konusu ek tahakkuk ve para cezası kararlarının verildiği, ancak Gümrük Yönetmeliğinin 181. maddesinin 10. fıkrası gereğince, yönlendirme yükümlülüğünün yerine getirilmediği,

ilgili kurumun ithalat kontrolünün olumsuz sonuçlanmasından sonra işlemin dayanağı olan 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 235. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendine göre işlem tesis edilebileceği, taraflarına bildirim yapılmadan ve gözetim belgesi talep edilmeden tesis edilen işlemlerin mevzuata aykırı olduğu, ithal edilen eşyaya uygulanacak gümrük tarifesinin gümrük idaresince belirlenmesi gerektiği halde tarife pozisyonu değişikliğinden dolayı tesis edilen işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

İstemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ

Olayda, ithal edilen 2863 kap "9405 pozisyonunda kullanılan aksam ve parça" cinsindeki eşyalar için beyanname verildiği, (691 kap eşyanın beyana uygun olduğu, geriye kalanın ise beyan harici bırakıldığı) ithale konu eşyaların arasında olduğu tespit edilen "spot armatör, sıva üstü led armatür, tavan ve duvar için led aydınlatma cihazı, avize, led şerit ve led projektör" cinsi eşyalar için ise herhangi bir beyanda bulunulmadığı tespit edilen olayda, davacı tarafından eşyanın uygunluk veya yeterlilik belgesine tabi değilmiş veya anılan belgeler alınmadan alınmadığı halde alınmış gibi beyanda bulunulduğundan söz edilemeyeceğinden,

4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 235. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinin olayda uygulanmasına imkan bulunmadığı anlaşılmış olup, aksi yönde verilen mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı adına tescilli ... tarih ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı 2863 kap 9405.91.90.90.18 pozisyonunda " aksam ve parça" olarak beyan edilen eşyaların ithalat işlemleri esnasında incelenmesinden, 691 kap eşyanın beyana uygun, geriye kalanın ise beyan harici (9405.10 ve 9405.40 pozisyonlarında) olduğunun tespit edildiğinden bahisle ek olarak tahakkuk edilen ilave gümrük ve katma değer vergilerine ve 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 235. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendi uyarınca hesaplanarak karara bağlanan para cezasına vaki itirazın reddine dair işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 235. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde; ithali lisansa, şarta, izne, kısıntıya ve belli kuruluşların vereceği uygunluk ve yeterlilik belgesine tabi olduğu halde uygunluk ve yeterlik belgesine tabi değilmiş veya belge alınmış gibi beyan edildiğinin tespit edilmesi halinde eşyanın gümrük vergilerinin yanı sıra eşyanın gümrüklenmiş değerinin 2 katı para cezası verileceği, 4. fıkrasında; 1. fıkranın (c) bendinde, belirtilen eşyaya el konularak mülkiyetinin kamuya geçirilmesine karar verileceği ve eşyanın 177 ila 180. madde hükümlerine göre tasfiyeye tabi tutulacağı hükme bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın incelenmesinden, uyuşmazlığın miktar olarak beyan ile uyumlu olmakla birlikte pozisyon olarak bir kısmının farklı olduğu tespit edilen "spot armatür, sıva üstü led armatür, tavan ve duvar için led aydınlatma cihazı, avize, led şerit ve led projektör" eşyalar nedeniyle 4458 sayılı Kanun'un 235. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde yer alan hükmün uygulanıp uygulanamayacağının belirlenmesine ilişkin olduğu anlaşılmaktadır.

Yukarıda yer verilen 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 235. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendi uyarınca, ithal edilen eşya nedeniyle anılan madde kapsamında işlem tesis edilebilmesi için, ilk olarak ithale konu eşyanın lisansa, şarta, izne, kısıntıya veya belli kuruluşların vereceği uygunluk veya yeterlilik belgesine tabi olması, ikinci olarak da, ithal edilen eşyanın uygunluk veya yeterlilik belgesine tabi değilmiş gibi beyan edildiğinin yahut ithalata ilişkin herhangi bir uygunluk veya yeterlilik belgesi alınmadan söz konusu belgeler alınmış gibi beyanda bulunduğunun idarece yapılan muayene, denetleme ve kontrol sonucunda ortaya çıkarılması gerekmektedir.

Olayda ise, ithale konu edilen eşyaların tümünün 2863 kap "9405 pozisyonunda kullanılan cihazlara ait aksam ve parçalar" olarak beyan edilmesine karşın, yapılan kontrol sonucunda, 691 kapta bulunan eşya dışındakilerin "spot armatör, sıva üstü led armatür, tavan ve duvar için led aydınlatma cihazı, avize, led şerit ve led projektör" cinsinde olduğunun, ancak bunların da "aksam ve parça" olarak beyan edildiğinin, dolayısıyla, ithal edilen eşyanın tamamının davacının beyanına uygun olmadığının saptandığından bahisle dava konusu işlemin tesis edildiği görülmekle birlikte;

eşyanın bir kısmının beyan edilene nazaran farklı pozisyonda olması durumunun, vergi ve cezası uyuşmazlığa konu olan eşyanın uygunluk veya yeterlilik belgesine tabi değilmiş veya maddede sayılan belgeler alınmadan, alınmış gibi beyan edildiğinin kabulünü gerektirmeyeceğinden, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 235. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinin olaya uygulanmasına olanak bulunmadığı sonucuna varılmış olup, anılan maddeye dayanılarak tahakkuk ettirilen vergilerde ve bu vergilerin yanı sıra eşyanın gümrüklenmiş değerinin 2 katı tutarında alınan para cezasında hukuka uyarlık bulunmamıştır.