Danıştay 7. Daire E.2021/3291 K.2023/4778

KÜNYE

Danıştay 7. Daire Başkanlığı 2021/3291 E., 2023/4778 K.·T.C. Danıştay Yedinci Daire

Karar tarihi: 12 Aralık 2023
Esas No: 2021/3291
Karar No: 2023/4778
Temyiz eden (davalı): ... Vergi Dairesi Başkanlığı (... Vergi Dairesi Müdürlüğü
Vekili: Av. ...
Karşı taraf (davacı): ... Motorlu Araçlar Ticaret Limited Şirketi
Vekili: Av. ...
İstemin konusu: ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
Yargılama süreci: —

Karar metni, Danıştay Karar Arama kaynağından olduğu gibi aktarılmıştır; metne müdahale edilmemiştir. Kişisel veriler maskelenmiştir. Bu karar için özgün analiz henüz yazılmamıştır.

Karar Metni

942 kelime·5 dk okuma·5 bölüm

Dava konusu istem: Davacı şirket adına, teminat mektubuna istinaden haksız özel tüketim vergisi iadesi aldığından bahisle 2019 yılının Mayıs dönemi için re'sen tarh edilen özel tüketim vergisi ve bir kat tutarında kesilen vergi ziyaı cezasının iptali ile söz konusu iade için verilen teminatın iadesi istemiyle dava açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; olayda, ülkenin siyasi sınırları içinde olmakla beraber gümrük vergileri ile ticaret politikaları ve kambiyo mevzuatının uygulanması bakımından Türkiye Gümrük Bölgesi dışında olduğu kabul edilen serbest bölgelere yapılan teslimlerin 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'nun 5. maddesinde düzenlenen ihracat istisnası kapsamında değerlendirilmesi gerekirken, teslimin yurt dışındaki müşteriye yapılmadığından bahisle yapılan vergi ziyaı cezalı özel tüketim vergisi tarhiyatında hukuka uyarlık bulunmadığı;

davanın teminat mektubunun iadesine ilişkin kısmı incelendiğinde, davacı adına haksız iade aldığından bahisle yapılan cezalı tarhiyat iptal edildiğinden, hukuka uygun olduğu anlaşılan söz konusu iade alacağı için verilen teminat mektubunun da iadesinin icap ettiği gerekçesiyle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Tesis edilen işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

İstemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan kararın onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

SONUÇ / HÜKÜM

KARAR SONUCU

Açıklanan nedenlerle; 1.Temyiz isteminin reddine, 2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA, 3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliği ve bir örneğinin de Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, 12/12/2023 tarihinde kesin olarak oyçokluğuyla karar verildi.

(X) KARŞI OY : Temyiz başvurusu; davacı şirket adına, teminat mektubuna istinaden haksız özel tüketim vergisi iadesi aldığından bahisle 2019 yılının Mayıs dönemi için re'sen tarh edilen özel tüketim vergisi ve bir kat tutarında kesilen vergi ziyaı cezasının iptali ile söz konusu iade için verilen teminatın iadesi istemiyle açılan davada, dava konusu işlemin iptali ile teminatın iadesi yolunda verilen mahkeme kararına yönelik istinaf başvurusunun reddine dair kararın bozulması istemine ilişkindir.

4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'nun İhracat İstisnası başlıklı 5. maddesinde, bir teslimin ihracat sayılabilmesi için teslimin yurt dışındaki müşteriye yapılması ve teslim konusu malın Türkiye Cumhuriyeti Gümrük Bölgesinden çıkması şartı öngörülmekte. 10. maddesinde de, özel tüketim vergisine ilişkin istisna ve muafiyetlerin ancak bu Kanun'a hüküm eklenmek veya bu Kanun'da değişiklik yapılmak suretiyle düzenlenebileceği kuralı yer almaktadır.

Serbest bölge ise, 3218 sayılı Serbest Bölgeler Kanunu'nun 6. ve 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 152. maddesinde tanımlanmıştır. Ayrıca, 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 12. maddesinin 1. fıkrasında yer alan serbest bölgedeki alıcıya veya yetkili gümrük antreposu işleticisine yapılan teslimlerin ihracat sayılacağına dair hükümler, 4760 sayılı Kanun'da yer almamaktadır.

Bu düzenlemeler karşısında, serbest bölgelere yapılan teslimlerin, 4760 sayılı Kanun kapsamında ihracat istisnasından yararlanamayacağı sonucuna varılmıştır. Bu nedenle, temyize konu kararın bozulması gerektiği oyu ile karara katılmıyoruz.

(XX) KARŞI OY : 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2. maddesinin 1/a bendinde; idari işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından dolayı iptalleri için menfaati ihlal edilenler tarafından iptal davası açılabileceği, aynı maddenin 2. fıkrasında, İdari yargı yetkisi, idari eylem ve işlemlerin hukuka uygunluğunun denetimi ile sınırlıdır.

İdari mahkemeler; yerindelik denetimi yapamazlar, yürütme görevinin kanunlarda ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinde gösterilen şekil ve esaslara uygun olarak yerine getirilmesini kısıtlayacak, idari eylem ve işlem niteliğinde veya idarenin takdir yetkisini kaldıracak biçimde yargı kararı veremeyeceği, 14. maddesinde de, dava dilekçelerinin kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem olup olmadığı yönünden inceleneceği, Kanunun 15/1-b maddesinde de, dava konusu edilebilecek bir işlem bulunmadığı takdirde davanın reddedileceği hüküm altına alınmıştır.

Vergi mahkemesinde dava açmaya yetkili olanları belirleyen 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 377. maddesinin 1. fıkrasında; mükellefler ve kendilerine vergi cezası kesilenlerin, tarh edilen vergilere ve kesilen cezalara karşı vergi mahkemesinde dava açabilecekleri belirtildikten sonra, 378. maddesinde de; vergi mahkemesinde dava açabilmek için verginin tarh edilmesi, cezanın kesilmesi, tadilat ve takdir komisyonları kararlarının tebliğ edilmiş olması, tevkif yoluyla alınan vergilerde istihkak sahiplerine ödeme yapılmış veya ödemeyi yapan taraftan verginin kesilmiş olması gerektiği hüküm altına alınmıştır.

Buna göre vergi mahkemelerinde dava konusu edilebilecek kesin ve yürütülmesi zorunlu idari işlemler, tesis sebepleri, şekli, doğuracağı hukuki sonuçları vergi kanunlarıyla belirlenmiş tahakkuk fişi, vergi/ceza ihbarnameleri, vergi tevkifatı yapılması, aleyhe yapılan düzeltme işlemleri, düzeltme ve şikayet yoluyla düzeltme taleplerinin yetkili makamlarca reddi, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsili Usulü Hakkında Kanun'un uygulanmasına ilişkin ödeme emri, haciz, ihtiyati tahakkuk, ihtiyati haciz gibi işlemlerdir.

Bu durumda, işbu davada davacı tarafından iade alacağı için verilen teminatın iadesi talep edilmiş ise de, bu kapsamda idareye bir başvurusu bulunmadığı gibi idarece tesis edilmiş bir işlem de dosyada mevcut olmadığından, anılan talebin kabulü yolunda verilen kararın idari işlem niteliğinde karar verilmesine sebep olacağından, davanın bu kısmının incelenmeksizin reddine karar verilmek üzere, temyize konu kararın bu kısmının da bozulması gerektiği görüşü ile Dairemiz kararına katılmıyorum.

Danıştay 7. Daire, E. 2021/3291, K. 2023/4778, 12 Aralık 2023 tarihli karar · Kaynak: Danıştay Karar Arama