Danıştay 7. Daire E.2021/753 K.2023/3042

Dava Konusu İstem

Davacı adına tescilli ... tarih ... sayılı ve ... tarihli ... sayılı beyannamelerle, dahilde işleme izin belgesi kapsamında gerçekleştirilen ithalatta ihracat taahhüt hesabının müeyyideli olarak kapatıldığından bahisle tahakkuk ettirilen vergiler ile vergiler üzerinden hesaplanarak karara bağlanan para cezaları ve kaynak kullanımını destekleme fonu payına yapılan uzlaşma başvurusunun reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti: Bozma kararı üzerine, olayda, ithal edilen eşya nedeniyle tahakkuk eden vergi, fon ve cezalara karşı davacı tarafından yapılan itiraz başvurusunun 22/01/2014 tarihinde, bu tahakkuk ve cezalara karşı yapılan uzlaşma başvurusunun ise 24/01/2014 tarihinde idarenin uhdesine girdiği, davacı tarafından tahakkuk ve para cezası kararlarına karşı ilk önce itiraz başvurusunda, daha sonra ise uzlaşma başvurusunda bulunulduğu,

4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 244. maddesinde uzlaşma başvurusunun, tebliğ tarihinden itibaren onbeş gün içinde, henüz itiraz başvurusu yapılmamış gümrük vergileri ve cezalar için yapılacağının belirtildiği, bu durumda, uzlaşma talebinin ancak henüz itiraz başvurusu yapılmamış vergi ve cezalar için yapılabileceği anlaşıldığından dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Tebliğ edilen ek tahakkuk ve para cezası kararlarında itiraz ve uzlaşma yollarının gösterildiği, tahsilat aşamasına gelmiş bir borçtan bahsedilemeyeceği, uzlaşmaya başvurma hakkının bulunduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ

4458 sayılı Kanun'un 244. maddesinde yer alan düzenlemeye göre, uzlaşma başvurusu, henüz itiraz başvurusu yapılmamış gümrük vergileri ve cezalar için yapılabileceğinden dava konusu olayda itiraz ile uzlaşma başvuruları tarihlerinin doğru olarak tespit edilmesinin uyuşmazlığın çözümü açısından önem arz ettiği, dosyadaki bilgi ve belgelerden başvuru tarihlerinin net olarak anlaşılamadığı,

gümrük idaresine yapılan yazılı başvuruların posta ile taahhütlü olarak gönderilmesi halinde başvurunun postaya verildiği tarihin gümrük idaresine verilme tarihi yerine geçeceği düzenlemesine istinaden dilekçelerin idare kayıtlarına girdiği tarihin değil, postaya verildiği tarihin önem arz etmesi nedeniyle, ilgili tarihlerin doğru tespit edilmesi suretiyle karar verilmesi gerektiğinden kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı adına tescilli ... tarih ... sayılı ve ... tarihli ... sayılı beyannamelerle, dahilde işleme izin belgesi kapsamında gerçekleştirilen ithalatta ihracat taahhüt hesabının müeyyideli olarak kapatıldığından bahisle tahakkuk ettirilen vergiler ile vergiler üzerinden hesaplanarak karara bağlanan para cezaları ve kaynak kullanımını destekleme fonu payına yapılan uzlaşma başvurusunun reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 244. maddesinde, beyan ile gümrük idaresince yapılan tespit sonucunda belirlenen farklılıklara ilişkin tebliğ edilen gümrük vergileri alacakları ile bu Kanunda ve ilgili diğer kanunlarda öngörülen cezalar hakkında; yükümlü veya ceza muhatabı tarafından, söz konusu eksiklik veya aykırılıkların kanun hükümlerine yeterince nüfuz edememekten veya kanun hükümlerini yanlış yorumlamaktan kaynaklandığının veya yargı kararları ile idarenin ihtilaf konusu olayda görüş farklılığının olduğunun ileri sürülmesi durumunda, idarenin bu maddede yer alan hükümler çerçevesinde yükümlüler veya cezanın muhatabı ile uzlaşabileceği;

uzlaşma talebinin tebliğ tarihinden itibaren onbeş gün içinde, henüz itiraz başvurusu yapılmamış gümrük vergileri ve cezalar için yapılacağı, uzlaşma talebinde bulunulması halinde, itiraz veya dava açma süresinin duracağı, uzlaşmanın vaki olmaması veya temin edilememesi halinde sürenin kaldığı yerden işlemeye başlayacağı, ancak sürenin bitimine üç günden az kalmış olması halinde sürenin üç gün uzayacağı, uzlaşmanın vaki olmaması veya temin edilememesi halinde ise yeniden uzlaşma talebinde bulunulamayacağı belirtilmiştir.

4458 sayılı Gümrük Kanunun 14. maddesinin 1. fıkrasında, bu Kanun'da belirtilen sürelerin, tarih veya vadeler ve aksine özel bir hüküm bulunmadıkça uzatılamayacağı veya ertelenemeyeceği, süre, tarih veya vadelerin bitim tarihinin resmi tatil gününe rastlaması halinde, bu sürelerin ilk iş gününün resmi çalışma saatleri sonunda biteceği; 3. fıkrasında ise, bu Kanun'a göre gümrük idaresine yapılacak yazılı başvuruların posta ile taahhütlü olarak gönderilebileceği, bu takdirde başvurunun postaya verildiği tarihin gümrük idaresine verilme tarihi yerine geçeceği hükme bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın incelenmesinden; davacı adına tescilli ... tarih ... sayılı ve ... tarihli ... sayılı beyannamelerle, dahilde işleme izin belgesi kapsamında gerçekleştirilen ithalatta, ihracat taahhüt hesabının müeyyideli olarak kapatıldığından bahisle tahakkuk ettirilen vergiler ile vergiler üzerinden hesaplanarak karara bağlanan para cezaları ve kaynak kullanımını destekleme fonu payına ilişkin kararların davacıya tebliğ edilmesi üzerine, davacı tarafından 6111 sayılı Kanun'dan faydalanmak amacıyla başvuruda bulunulması sonrasında yapılandırılan borcun 2 taksitinin ödendiği, kalan borç için ise uzlaşma talep edildiği,

davalı idarece yapılandırılan borcun uzlaşma kapsamına girmediğinden bahisle talebin reddine ilişkin yazı ekinde 13/12/2013 tarihli ek tahakkuk ve para cezası kararlarının davacıya 06/01/2014 tarihinde tebliğ edildiği, bu kararlar ile uzlaşmaya başvurma ve itiraz etme hakkının tanındığı, davacı tarafından bu kararlara 18/12/2013 tarihli dilekçe ile itiraz edilmekle birlikte, 15/01/2014 tarihli dilekçeyle uzlaşma başvurusunda da bulunulduğu anlaşılmıştır.

Yukarıda yer verilen 4458 sayılı Kanun'un 244. maddesinde yer alan düzenlemeye göre, uzlaşma başvurusu, henüz itiraz başvurusu yapılmamış gümrük vergileri ve cezalar için yapılabileceğinden dava konusu olayda itiraz ile uzlaşma başvuruları tarihlerinin doğru olarak tespit edilmesi uyuşmazlığın çözümü açısından önem arz etmektedir.

Dosyada mevcut olan bilgi ve belgelerden iadeli taahhütlü posta ile gönderilen ve 17/01/2014 tarihinde davalı idarenin evrak kayıt memuru tarafından teslim alınan itiraz dilekçesinin ... tarih ve ... sayı ile, 15/01/2014 tarihli uzlaşma başvuru dilekçesinin ise ... tarih ve ... sayı ile idare kayıtlarına intikal ettirildiği,

ancak davalı vekili tarafından savunma dilekçesinde her iki dilekçenin de 24/01/2014 tarihinde teslim alındığı belirtilmiş, uzlaşma dilekçesinin iadeli taahhütlü posta ile mi gönderildiği yoksa doğrudan davalı idareye mi teslim edildiği tespit edilememiş olup, bununla birlikte, 06/01/2014 tarihinde tebliğ edilen ek tahakkuk ve para cezası kararına 18/12/2013 tarihli dilekçe ile, söz konusu karar henüz tebliğ edilmeden hazırlandığı görülen dilekçe ile itiraz başvurusunda bulunulduğu, bu haliyle de dilekçeler üzerinde yer verilen tarihlerin uyuşmazlığı çözümleme açısından hukuken itibar edilebilir nitelikte olmadığı anlaşılmıştır.

Bu durumda; Mahkemece, ek tahakkuk ve para cezası kararlarına yapılan itirazın, uzlaşma başvurusundan önce idarenin uhdesine girdiği, uzlaşma talebinin ancak henüz itiraz başvurusu yapılmamış vergi ve cezalar için yapılabileceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de; gümrük idaresine yapılan yazılı başvuruların posta ile taahhütlü olarak gönderilmesi halinde başvurunun postaya verildiği tarihin gümrük idaresine verilme tarihi yerine geçeceği düzenlemesine istinaden, dilekçelerin idare kayıtlarına girdiği tarihin değil, postaya verildiği tarihin önem arz etmesi nedeniyle, ilgili tarihlerin doğru olarak tespit edilmesi suretiyle karar verilmesi gerekirken, bu hususlar incelenmeksizin verilen kararda hukuki isabet görülmemiştir.