Danıştay 7. Daire E.2022/3574 K.2024/4379

Dava Konusu İstem

Davacının, ihraç kaydı ile teslim ettiği mallar nedeniyle beyanda bulunduğu 2014 yılının Mayıs ve Temmuz dönemlerine ait özel tüketim vergilerinin tecil ve terkin edilmesi sonrasında davacı adına düzenlenen vergi inceleme raporu ile ihracatların gerçekleştirilmediğinin tespit edildiğinden bahisle anılan dönemlere ilişkin özel tüketim vergileri ile gecikme zammı oranında faizleri içerir ... tarih ve ... sayılı tahakkuk fişlerinin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin... tarih ve E:... K:... sayılı kararıyla; davacı adına düzenlenen...tarih ve ...sayılı vergi inceleme raporu ile davacının ihraç kayıtlı olarak baz yağ tesliminde bulunduğu ... Dış Ticaret Lojistik Depolama Tekstil Gıda Taşımacılık Ticaret Limited Şirketi hakkındaki ... tarih ve... sayılı vergi tekniği raporunda, adı geçen şirketin ortağı ve şirket müdürü ...'e ilişkin bir takım olumsuz tespitlere yer verilse de, ...

Gümrük Muhafaza Kaçakçılık ve İstihbarat Müdürlüğü tarafından tanzim edilen ... tarih ve ... sayılı soruşturma dosyasında adı geçen firmanın Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Ukrayna ve Gürcistan'a pek çok ihracat beyannamesi ile ''muhteviyatı dokumaya elverişli maddelerin işlenmesine mahsus müstahzarlar'' cinsi eşyanın ihracatının gerçekleştirildiğinin belirtildiği; bu nedenle, sözü edilen şirketin ticari faaliyetlerinin bir kısmının gerçek olduğunun anlaşıldığı, davacı şirketin ihraç kayıtlı mal tesliminde bulunduğu ...

Dış Ticaret Kuyumculuk Tekstil Kimyevi Maddeler Nakliye Sanayi Ticaret Limited Şirketi hakkında düzenlenen ... tarih ve ... sayılı vergi inceleme raporu ile Gümrük ve Ticaret Bakanlığının ... tarih ve ... sayılı raporunda yer verilen tespitlerin değerlendirilmesinden ise, anılan şirketin ticari faaliyetlerinin bir kısmının gerçek olduğu sonucuna ulaşıldığı, öte yandan, davacı şirketin söz konusu malların değiştirilmesinde herhangi bir kusurunun ve faaliyetinin bulunduğu yolunda davalı idarece somut ve hukuken geçerli bir saptama ortaya konulamadığından,

dava konusu tahakkuk fişlerinde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı şirketin ihraç kaydı ile sattığı malların yerine ihracatçı firma tarafından gerçeğe aykırı beyanda bulunularak beyan edilenden farklı bir eşyanın ihraç edildiğinin tespit edildiği, yurt dışına gönderilen eşyanın boyalı su olduğunun laboratuvarlarda yapılan tetkikler sonucu anlaşıldığı, teslim edilen mallar ihraç edilmediğinden davacının ihracat istisnasından faydalanamayacağı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ

Dava konusu tahakkuk fişlerinin kesin ve yürütülebilir bir işlem olmadığı gerekçesiyle temyize konu kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacının, ihraç kaydı ile satışını yaptığı mallar için beyanda bulunduğu 2014 yılının Mayıs ve Temmuz dönemlerine ait özel tüketim vergilerinin tecil ve terkin edilmesi sonrasında davacı adına düzenlenen vergi inceleme raporu ile ihracatların gerçekleştirilmediğinden bahisle anılan dönemlere ilişkin özel tüketim vergileri ile gecikme zammı oranında faizleri içerir ... tarih ve ... sayılı tahakkuk fişlerinin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesinde, dava dilekçelerinin dava konusu işlemin kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem olup olmadığı yönünden inceleneceği, Kanunun 15. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca da, dava konusu edilebilecek bir işlem bulunmadığı takdirde davanın reddedileceği hüküm altına alınmıştır.

4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'nun 8. maddesinin 2. fıkrasında, ihraç edilmek şartıyla ihracatçılara teslim edilen mallara ait özel tüketim vergisinin, mükelleflerce ihracatçılardan tahsil edilmemesi şartıyla, bu mükelleflerin talebi üzerine vergi dairesince tarh ve tahakkuk ettirilerek tecil olunacağı, söz konusu malların ihracatçıya teslim tarihini takip eden aybaşından itibaren üç ay içinde ihraç edilmesi halinde tecil edilen verginin terkin olunacağı, ihracatın yukarıdaki şartlara uygun olarak gerçekleştirilmemesi halinde,

tecil olunan verginin vade tarihinden itibaren 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 51. maddesine göre belirlenen gecikme zammı ile birlikte tahsil olunacağı, ancak ihraç edilmek şartıyla teslim edilen malların 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nda belirtilen mücbir sebepler nedeniyle ihraç edilememesi halinde, tecil edilen verginin, tecil edildiği tarihten itibaren 6183 sayılı Kanun'un 48. maddesine göre ilgili dönemler için geçerli tecil faizi ile birlikte tahsil edileceği kurala bağlanmıştır.

6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 37. maddesinde, amme alacaklarının hususi kanunlarında belli edilen zamanlarda ödeneceği, hususi kanunlarında ödeme zamanı tespit edilmemiş amme alacaklarının Maliye Vekaletince belirtilecek usule göre yapılacak tebliğden itibaren bir ay içinde ödeneceği, bu ödeme müddetinin son gününün amme alacağının vadesi günü olduğu; 55. maddesinin 1. fıkrasında, amme alacağını vadesinde ödemeyenlere, yedi gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumunun bir ödeme emri ile tebliğ olunacağı hükme bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer verilen hükümlerin değerlendirilmesinden, özel kanunlarında ödeme zamanı tespit edilmemiş kamu alacaklarının vadesini belirlemek için, borçlu kişilere borcun ödenmesi için alacağın tebliğ edilerek, tebliğ tarihinden geçerli olmak üzere bir aylık sürenin tanınması, bu işlemde kamu alacağının ödeme zamanı gösterilerek vade tarihinin belirlenmesi üzerine vadesinde ödeme yapılmaması ve bu işlemin dava konusu edilmemesi veya dava konusu edilmesi halinde de yargı kararının kesinleşmesi halinde alacağın cebren takip ve tahsili hükümlerine başvurulması gerektiği sonucuna varılmaktadır.

Dosyanın incelenmesinden, davacının 2014 yılının Mayıs ve Temmuz dönemlerinde ... Dış Ticaret Lojistik Depolama Tekstil Gıda Taşımacılık Ticaret Limited Şirketi ile ... Dış Ticaret Kuyumculuk Tekstil Kimyevi Maddeler Nakliye Sanayi Ticaret Limited Şirketine ihraç kayıtlı olarak teslim ettiği mallara ilişkin olarak 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'nun 8. maddesinin 2. fıkrası uyarınca tecil terkin hükümlerinden yararlandığı,

adı geçen ihracatçı şirketler hakkında düzenlenen (yukarıda belirtilen isim sırasına göre) ... tarih ve... sayı ile... tarih ve ... sayılı vergi tekniği raporlarında, davacıdan ihraç kaydı ile satın alınan malların bir kısmının yerine gerçeğe aykırı beyanda bulunularak beyan edilenden farklı bir eşyanın ihraç edildiğinin, bir kısmının ihracatının ise gerçekleştirilmediğinin tespit edildiği,

bunun üzerine teslim edilen bu mallarla ilgili olarak davacı adına özel tüketim vergisi yönünden ...tarih ve ... sayılı vergi inceleme raporunun tanzim edilmesinin akabinde uyuşmazlık konusu özel tüketim vergilerini de içeren kamu alacaklarının tahsili amacıyla ... tarih ve ... sayılı ödeme emrinin düzenlendiği, bu ödeme emrinin bahse konu özel tüketim vergileri ile gecikme zammı oranında faizlere isabet eden kısımlarına karşı açılan davada, anılan vergilerin tecil talebinde bulunan davacı yönünden vadeleri belli olmadığından,

öncelikle 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 37.maddesi uyarınca bir aylık vade tayin edilmesi, bu sürede ödenmemesi halinde ödeme emriyle tahsili yoluna gidilmesinin gerektiği gerekçesiyle ...

Vergi Mahkemesince ... tarih ve E:... sayılı yürütmenin durdurulması kararının verildiği, yargı kararı üzerine davalı idare tarafından 13/03/2020 tarih ve 16077 sayılı bir aylık vade belirlendiğini belirten yazının davacıya 18/03/2020 tarihinde elektronik ortamda tebliğ edildiği,

davacı şirket çalışanı tarafından 27/04/2020 tarihinde şirkete ait borcum yoktur yazısı almak için davalı vergi dairesi müdürlüğüne gidildiğinde, davacı şirket adına haksız yere tecil- terkinden yararlandığından bahisle özel tüketim vergilerine ilişkin düzenlenen ... sayılı tahakkuk fişlerinden haberdar olunduğu ileri sürülerek iptali istemiyle işbu davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Olayda davacı adına düzenlenen ... tarih ve ... sayılı ödeme emrinin uyuşmazlık konusu özel tüketim vergilerine isabet eden kısmına karşı açılan davada, öncelikle 6183 sayılı Kanun'un 37.maddesi uyarınca işlem tesis edilmesi gerektiği gerekçesiyle verilen yargı kararı üzerine davalı idare tarafından... tarih ve ... sayılı bir aylık vade belirlendiğini belirten yazının davacıya 18/03/2020 tarihinde elektronik ortamda tebliğ edilmesini müteakip, vadesi içerisinde ödeme yapılmaması nedeniyle vergilerin tahakkuk edeceği açık olup, dava konusu edilen tahakkuk fişlerinin şeklen düzenlenmesi mevzuat gereğidir.

Bu durumda, davacı tarafından ya hakkında 6183 sayılı Kanun'un 37.maddesi uyarınca tesis edilen işleme karşı dava açılması halinde işin esasına yönelik iddialarda bulunabilecek ya da anılan işlemde gösterilen vadede ödeme yapılmaması durumunda düzenlenen ödeme emrine karşı açılacak davada aynı Kanun'un 58. Maddesinde yer alan itiraz sebepleri ileri sürülebilecek olup, 6183 sayılı Kanun'un 37.maddesi kapsamında tesis edilen işlem ile verilen vade içerisinde ödeme yapılmaması nedeniyle tahakkuk eden vergiler için ... tarihinde düzenlenen ve kesin ve yürütülebilir nitelikte olmayan ... sayılı tahakkuk fişlerine karşı açılan davada uyuşmazlığın esasının incelenmesine olanak bulunmamaktadır.