Danıştay 7. Daire E.2023/1929 K.2024/1748

Dava konusu istem: Davacı adına 2020 ve 2021 yıllarında tescilli muhtelif tarih ve sayılı 245 adet serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı eşya için gözetim kıymeti üzerinden ödenen gümrük ve katma değer vergilerinin eşyaya ait faturada gösterilen kıymete göre hesaplanan tutardan fazlasının 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 211. maddesi uyarınca iadesi istemiyle yapılan başvurunun reddine dair karara vaki itirazın reddine ilişkin işlemin iptali ile fazladan ödenen tutarın tecil faiziyle birlikte iadesine hükmedilmesi istemiyle dava açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; gözetim uygulaması nedeniyle ithal edilen eşyaların faturasında yer alan birim kıymetinin yükseltilmesi ve aradaki farkın yurt dışı gider olarak beyan edilmesi suretiyle gümrük vergileri ve katma değer vergilerinin ödendiği, 4458 sayılı Kanun uyarınca eşyanın gümrük kıymetinin satış bedeli yöntemine göre belirlenen fiyat olduğu, İthalatta Gözetim Uygulanmasına İlişkin Tebliğde belirtilen birim kıymetin eşyanın Gümrük Kanunu'na göre belirlenmiş gerçek satış bedeli olmadığı,

bu haliyle uyuşmazlıkta Gümrük Kanunu'nun 211. maddesinin öngördüğü şekilde kanunen alınmaması gereken bir verginin söz konusu olduğu sonucuna varıldığı, ancak, eşyaların fatura kıymetleri, belirlenen gözetim kıymeti ile davalı idare tarafından savunma dilekçesi ekinde dosyaya sunulan hesap tablolarının incelenmesinden, gözetim uygulaması nedeniyle davacı tarafından fazladan ödenen vergilerin, 3773 sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı eşya için 137.444,19-TL gümrük vergisi ile, 908 sayılı beyanname muhteviyatı eşya için 9.778,11-TL katma değer vergisi olduğu anlaşıldığından,

dava konusu işlemin, gözetim kıymetine isabet eden kısmında hukuka uyarlık; gözetim kıymeti tutarını aşacak şekilde fazladan istenilen kısmında ise hukuka aykırılık bulunmadığı; öte yandan, fazladan ödenen gümrük ve katma değer vergilerinin başvuru tarihlerinden itibaren 6183 sayılı Kanuna göre belirlenen faiz oranı üzerinden hesaplanacak tecil faizi ile birlikte davacıya geri verilmesinin icap ettiği gerekçesiyle dava konusu işlemin kısmen iptali ile fazla ödenen 31.051.754,19-TL gümrük vergisi ve 16.173.918,11-TL katma değer vergisinin başvuru tarihinden itibaren işletilecek tecil faiziyle iadesine,

bu tutarı aşan kısım yönünden ise davanın reddine karar verilmiş, ayrı ayrı açılan davaların birleştirilmesi suretiyle yapılan yargılama sonucunda davalı ve davacı lehine vekalet ücretine hükmedilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurularına konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurularının reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

Davacı tarafından, birleştirilen dosyalar bakımından ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmesi, kararın aleyhe olan kısmının bozulması gerektiği; davalı idarece, Gümrük mevzuatı uyarınca ödenmemesi gerektiği halde ödenmiş bir vergiden söz edilemeyeceği, davacı tarafından eşyanın kıymetine ilişkin olarak kasten tahrifat yapıldığı, tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı, dava kısmen red ile sonuçlandığından birleşen dosya sayısı kadar lehlerine vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

TARAFLARIN SAVUNMALARI

Davalı İdare istemin reddi gerektiği savunulmuş; davacı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Fazladan ödenen tutarın tahsil tarihinden itibaren hesaplanacak tecil faiziyle birlikte iadesine karar verilmesi gerektiğinden temyize konu kararın düzeltilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı adına 2020 ve 2021 yıllarında tescilli muhtelif tarih ve sayılı 245 adet serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı eşya için gözetim kıymeti üzerinden ödenen gümrük ve katma değer vergilerinin eşyaya ait faturada gösterilen kıymete göre hesaplanan tutardan fazlasının 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 211. maddesi uyarınca iadesi istemiyle yapılan başvurunun reddine dair karara vaki itirazın reddi işleminin iptali ile fazladan ödenen tutarın tecil faiziyle birlikte iadesine hükmedilmesi istemiyle dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'un 22. maddesi ile değişik 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde, temyiz incelemesi sonunda Danıştayın, kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa kararı düzelterek onayacağı hükme bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dayandığı hukuki ve kanuni nedenlerle gerekçesi yukarıda açıklanmış bulunan bölge idare mahkemesi kararının, dava konusu işlemin kısmen iptali ile fazla ödenen 31.051.754,19-TL gümrük vergisi ve 16.173.918,11-TL katma değer vergisinin işletilecek tecil faiziyle iadesi ile bu tutarı aşan kısım yönünden ise davanın reddine ilişkin hüküm fıkrasına yönelik istinaf başvurularının reddine dair hüküm fıkrası ile vekalet ücretine dair hüküm fıkrası aynı gerekçe ve nedenlerle Dairemizce de uygun görülmüş olup, temyiz dilekçelerinde ileri sürülen iddialar, sözü geçen hüküm fıkrasının bozulmasını sağlayacak durumda görülmemiştir.

Temyize konu kararın, tecil faizine dair hüküm fıkrasının idareye başvuru tarihi esas alınmak suretiyle verilen kısmına gelince;

4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 216. maddesinin 07/11/2019 tarih ve 30941 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 24/10/2019 tarih ve 7190 sayılı Kanun'un 8. maddesiyle değişik 1. fıkrasında, gümrük vergileri ile bunların ödenmelerine bağlı olarak tahsil edilmiş gecikme faizinin veya gecikme zammının geri verilmesinde, geri vermeye konu fazla tahsilatın yükümlüden kaynaklanması durumunda geri verme başvurusunun yapıldığı tarihten, diğer durumlarda ise tahsilat tarihinden geri verme kararının tebliğ edildiği tarihe kadar geçen süre için geri verilecek tutar üzerinden, aynı dönemde 6183 sayılı Kanun'a göre belirlenen tecil faizi oranında hesaplanacak faizin ödeneceği hükmü yer almaktadır.

Dosyanın incelenmesinden, gözetim kıymeti üzerinden beyan edilen eşyaya ilişkin serbest dolaşıma giriş beyannamelerinin 2020 ve 2021 yıllarında tescil edildiği, vergilerin geri verilmesinde 6183 sayılı Kanun'a göre belirlenen tecil faiziyle iade edilmesine ilişkin yasal değişikliğin ise 07/11/2019 tarihinde yürürlüğe girdiği anlaşılmaktadır.

Buna göre fazla ödemeye konu serbest dolaşıma giriş beyannamelerinin 07/11/2019 tarihinden sonra tescil edilmiş olması karşısında, tahsilat tarihinden geri verme kararının tebliğ edildiği tarihe kadar geçen süre için geri verilecek tutar üzerinden, aynı dönemde 6183 sayılı Kanun'a göre belirlenen tecil faizi oranında hesaplanacak faiziyle iade edilmesi gerekmekte olup, ödenen gümrük ve katma değer vergilerinin idareye başvuru tarihinden itibaren hesaplanacak tecil faiziyle birlikte iadesine ilişkin hüküm fıkrasında hukuki isabet bulunmamakla birlikte yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan bu hususun,

2577 sayılı Kanun'un 6545 sayılı Kanun'un 22. maddesiyle değişik 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca düzeltilmesi mümkün yanlışlık kapsamında bulunduğu sonucuna ulaşılmıştır.