Danıştay 7. Daire E.2023/2296 K.2025/1207

Dava konusu istem: ... Otomotiv İnşaat Emlak Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirketine ait 2010 yılının muhtelif dönemlerine ilişkin özel tüketim vergileri, vergi ziyaı cezaları ve gecikme faizlerinden oluşan amme alacaklarının tahsili amacıyla 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un mükerrer 35. maddesi uyarınca davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ödeme emirlerinin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; dosyanın incelenmesinden, davacı adına düzenlenen ödeme emirleri içeriği amme alacakları için asıl borçlu şirket adına düzenlenen ...tarih ve ... sayılı ödeme emrinin 05/12/2014 tarihinde tebliğ edildiği, söz konusu ödeme emrinin tebliği sonrası zaman aşımını kesen herhangi bir sebebin varlığının davalı idare tarafından ortaya konulamadığı, davacı adına düzenlenen ödeme emirlerinin ise davacıya 24/01/2022 tarihinde tebliğ edildiği,

bu durumda amme alacağının vadesini takip eden 5 (beş) yıllık süre içerisinde, en geç 31/12/2019 tarihine kadar, davacı adına ödeme emri düzenlenerek tebliğ edilmediği görüldüğünden, davacı adına düzenlenen ödeme emirleri içeriği amme alacaklarının tahsil zaman aşımına uğradığı sonucuna ulaşılmış olup, davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ödeme emirlerinde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Asıl borçlu şirketten tahsil edilemeyen amme alacakları için 6183 sayılı Kanun'un mükerrer 35. maddesi uyarınca sorumluluğu bulunan davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ödeme emirlerinin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

İstemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ

Temyize konu kararın dava konusu ... tarih ve ... sayılı ödeme emrinin iptaline ilişkin hüküm fıkrasına yönelik temyiz isteminin reddi; kalan kısmının ise Dairemizin 2023/1758 esas sayılı dosyasına sunulan 10/05/2022 tarihli servis notunda yer verilen haciz tatbiki işlemlerinin tahsil zamanaşımı süresine etkisinin değerlendirilmesi suretiyle ulaşılacak sonuca göre yeniden karar verilmek üzere bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

... Otomotiv İnşaat Emlak Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirketine ait 2010 yılının muhtelif dönemlerine ilişkin özel tüketim vergileri, vergi ziyaı cezaları ve gecikme faizlerinden oluşan amme alacaklarının tahsili amacıyla 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un mükerrer 35. maddesi uyarınca davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ödeme emirlerinin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 55. maddesinde; amme alacağını vadesinde ödemeyenlere, 15 gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumunun bir ödeme emri ile tebliğ olacağı.

58. maddesinde ise; kendisine ödeme emri tebliğ olunan şahsın, böyle bir borcu olmadığı veya kısmen ödediği veya zamanaşımına uğradığı hakkında tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde itirazda bulunabileceği, "Kanuni Temsilcilerin Sorumluluğu" başlıklı mükerrer 35. maddesinde, tüzel kişilerle küçüklerin ve kısıtlıların, vakıflar ve cemaatler gibi tüzel kişiliği olmayan teşekküllerin mal varlığından tamamen veya kısmen tahsil edilemeyen veya tahsil edilemeyeceği anlaşılan amme alacaklarının,

kanuni temsilcilerin ve tüzel kişiliği olmayan teşekkülü idare edenlerin şahsi mal varlıklarından bu Kanun hükümlerine göre tahsil edileceği kuralına yer verilmiştir.

Aynı Kanun'un "Tahsil zaman aşımı" başlıklı 102. maddesinde, amme alacağının, vadesinin rastladığı takvim yılını takip eden takvim yılı başından itibaren beş yıl içinde tahsil edilmezse zaman aşımına uğrayacağı; "Zamanaşımının kesilmesi" başlıklı 103. maddesinin 1. fıkrasının 2. bendinde, haciz tatbiki halinde zaman aşımının kesileceği, 2. fıkrasında ise, kesilmenin rasladığı takvim yılını takip eden takvim yılı başından itibaren zaman aşımının yeniden işlemeye başlayacağı hükümlerine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın incelenmesinden, 09/10/2015 tarihinde ticaret sicil kaydının re'sen silindiği hususu 19/10/2015 tarih ve 8928 sayılı Ticaret Sicili Gazetesi'nde ilan edilen asıl amme borçlusu ... Otomotiv İnşaat Emlak Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinden tahsil edilemeyen 2010 yılının muhtelif dönemlerine ait amme alacaklarının davacıdan tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla davacı adına düzenlenen 30/12/2021 ve 31/12/2021 tarihli ödeme emirlerinin iptali istemiyle davanın açıldığı anlaşılmaktadır. Temyize konu kararın ... tarih ve ... sayılı ödeme emri dışındaki ödeme emirlerinin iptaline ilişkin hüküm fıkrasına ilişkin olarak;

Her ne kadar ilk derece mahkemesince, asıl borçlu şirket adına düzenlenen... tarih ve ... sayılı ödeme emrinin tebliğ edildiği 05/12/2014 tarihini takip eden 5 yıllık tahsil zaman aşımı süresi içinde, 31/12/2019 tarihine kadar, anılan zaman aşımını kesen herhangi bir sebebin varlığının davalı idarece ortaya konulmadığı, zaman aşımına uğrayan kamu alacağının tahsili amacıyla düzenlenip 24/01/2022 tarihinde tebliğ edilen dava konusu ödeme emirlerinin hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle dava konusu ödeme emirlerinin iptali yolundaki karara yönelik istinaf başvurusu reddedilmiş ise de.

Dairemizin E:2023/1758 sayılı dosyasına davalı idarece sunulan 10/05/2022 tarihli servis notu başlıklı yazısında, uyuşmazlık konusu kamu alacaklarının tahsiline yönelik olarak asıl borçlu şirkete ait otomobiller ve banka hesapları için haciz bildirilerinin mevcut olduğunun belirtildiği, haciz tatbikinin 6183 sayılı Kanun'un 103. maddesinde zaman aşımını kesen haller arasında sayıldığı görülmüş olup, dosyaya sunulan bu bilgi ve belgelerin tahsil zaman aşımına etkisinin (kesip kesmediği) değerlendirilmesi;

davalı idareden bu zaman aşımını kesecek nitelikte herhangi bir sebebin bulunup bulunmadığının sorularak incelenmesi suretiyle ulaşılacak sonuca göre bu yönden yeniden karar verilmek üzere temyiz konu kararın anılan kısmının bozulması gerekmiştir.

Kararın, ... tarih ve ... sayılı ödeme emrinin iptaline ilişkin hüküm fıkrasına gelince;

İlk derece mahkemesince verilen ara kararı üzerine, davalı idarece dosyaya sunulan ''kanuni temsilci olan davacı adına düzenlenen ödeme emirleri ile asıl borçlu şirket adına düzenlenen ödeme emirlerine ilişkin karşılaştırma tablosu'' incelendiğinde, dava konusu ... tarih ve ... sayılı ödeme emri dışındaki tüm ödeme emirleri muhteviyatı amme alacaklarının, asıl borçlu şirket adına düzenlenen ... tarih ve ... sayılı ödeme emri ile tahsil edilememesi üzerine;

... tarih ve ... sayılı ödeme emri muhteviyatı kamu alacaklarının ise asıl borçlu şirket adına düzenlenen ... tarih ve ... sayılı ödeme emri ile tahsil edilememesi üzerine tanzim edildiği görülmüş olup, 09/10/2015 ticaret sicilinden kaydı silinmek suretiyle hukuk aleminde varlığını kaybeden asıl amme borçlusu şirket hakkında tüzel kişiliğin sona erdiği,

bu tarihten sonra düzenlenen 24/08/2016 tarihli ödeme emrinin hukuken bir geçerliliğinin olmayacağı ve bu nedenle kesinleşmiş bir kamu alacağından söz edilemeyeceği göz önünde bulundurulduğunda, temyize konu kararın ... tarih ve ... sayılı ödeme emrinin iptali yolundaki hüküm fıkrasında sonucu itibariyle isabetsizlik görülmemiştir.

(X) KARŞI OY

Dayandığı hukuki ve kanuni nedenlerle gerekçesi yukarıda açıklanan karar, aynı gerekçe ve nedenlerle uygun görülmüş olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar sözü geçen kararın bozulmasını sağlayacak durumda bulunmadığından, temyiz isteminin reddi ile kararın onanması gerektiği oyu ile, karara katılmıyorum.