Danıştay 7. Daire E.2023/2407 K.2024/3394

... Gümrük Müdürlüğü - (E - Tebligat) VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ... İnşaat Peyzaj Limited Şirketi VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU

... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Davacı adına tescilli ...-..., ...-..., ...-... tarih ve sayılı serbest dolaşıma giriş beyannameleri muhteviyatı eşyaya ilişkin olarak gözetim uygulaması nedeniyle fazladan ödenen vergilerin mahkeme kararıyla iade edilmesi üzerine davacı tarafından gözetim belgesi ibraz edilmediğinden bahisle 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 235. maddesinin 4. fıkrasının (c) bendi uyarınca gümrüklenmiş değerin kamuya geçirilmesine ilişkin karara istinaden düzenlenen ödeme emrinin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, ödeme emrinin dayanağı para cezası kararının 30/11/2021 tarihinde davacının 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'na göre oluşturulan GİB tebligat adresine gönderildiği, 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine göre tebliğ edilmeyen söz konusu kararın usulüne uygun olarak tebliğ edildiğinin kabulüne olanak bulunmadığı, bu durumda, usulüne uygun olarak tebliğ edilmeyerek henüz kesinleşmeyen para cezasının tahsili amacıyla düzenlenen ödeme emrinde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 235. maddesinin 4. fıkrası hükmünün 07/11/2019 tarih ve 30941 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdiği, dava konusu eşyanın ithalatının yapıldığı tarihte uyuşmazlığa konu eyleme idari yaptırım uygulanması yolunda herhangi bir hükmün mevcut olmadığını, kanunların ancak yürürlüğe girdikten sonraki olaylara uygulanacağı yolundaki hukukun temel ilkesi karşısında bu durumun "borcum yoktur" itirazı kapsamında değerlendirilmesi icap ettiğinden, ödeme emrini iptal eden mahkeme kararında sonucu itibarıyla isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle davalının istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Kesinleşen amme alacağının tahsili amacıyla düzenlenen ödeme emrinde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

İstemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ

Davacının, internet vergi dairesi portalı üzerinden tebligat adresine ulaştığı 5. günün sonunda tebliğ edilen ödeme emrinin dayanağı para cezası kararı tebliğinin hukuka uygun olduğu anlaşılmış olup, bu nedenle ilk derece kararında yer alan tebliğ işleminin usulsüz olduğuna dair gerekçeye yönelik istinaf incelemesinde bu hususun değerlendirilmemesi yargılama usulüne aykırı olup, her ne kadar bölge idare mahkemesince, dava konusu eşyanın ithalatının yapıldığı tarihte yürürlükte bulunmayan bir hükme göre idari yaptırım uygulanamayacağından bahisle, dava konusu işlemi iptal eden mahkeme kararı sonucu itibariyla yerinde görülmüş ise de,

gözetim belgesinin, eşyanın ithal eğiliminin yakından izlenmesi, bu eğilimin yerli üreticiler üzerinde zarar tehditi oluşturup oluşturmadığı noktasındaki tespitler için gerekli olan, ithalattan önce yapılacak başvuruyla alınması gereken belge olduğu, anılan belge, 4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun 235. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde sayılan eşyanın ithalinde aranan lisans, şart, izin, kısıntı ya da belirli kuruluşlarca düzenlenecek yeterlilik veya uygunluk belgeleri arasında yer almadığından, aynı maddenin 4. fıkrası uyarınca eşyanın mülkiyetinin kamuya geçirilmesine dair kararda hukuka uyarlık bulunmadığından,

karardaki tutarın tahsili amacıyla düzenlenen ödeme emrinde davacı tarafından ileri sürülen iddiaların "borcum yoktur" kapsamında değerlendirilmesi icap ettiğinden, ödeme emrinde hukuka uyarlık, yukarıda belirtilen gerekçeyle ödeme emrini iptal eden vergi mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunu anılan gerekçeyle reddeden Vergi Dava Dairesi kararında sonucu itibarıyla isabetsizlik bulunmadığı düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı adına tescilli ...-..., ...-..., ...-... tarih ve sayılı serbest dolaşıma giriş beyannameleri muhteviyatı eşyaya ilişkin olarak gözetim uygulaması nedeniyle fazladan ödenen vergilerin mahkeme kararıyla iade edilmesi üzerine davacı tarafından gözetim belgesi ibraz edilmediğinden bahisle 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 235. maddesinin 4. fıkrasının (c) bendi uyarınca gümrüklenmiş değerinin kamuya geçirilmesine ilişkin karara istinaden düzenlenen ödeme emrinin iptali istemiyle dava açılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

640 sayılı Gümrük Personeli İle Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 27/05/2017 tarih ve 30078 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7020 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda ve Bir Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 20. maddesi ile eklenen ''Elektronik ortamda tebliğ'' başlıklı 40/A maddesi,

Gümrük ve Ticaret Bakanlığının 25/01/2018 tarih ve 30312 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak 01/02/2018 tarihinde yürürlüğe giren Elektronik Tebligat Sistemi Genel Tebliği'nde (sıra no: 1) yer alan düzenlemeler kapsamında 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 107/A maddesi hükümlerine göre kurulan teknik altyapı kullanılarak elektronik ortamda tebligat yapılabileceğinden, internet vergi dairesi portalı üzerinden tebligat adresine ulaştığı 5. günün sonunda tebliğ edilen ödeme emrinin dayanağı para cezası kararı tebliğinin hukuka uygun olduğu anlaşılmış olup,

bu nedenle ilk derece kararında yer alan tebliğ işleminin usulsüz olduğuna dair gerekçeye yönelik istinaf incelemesinde bu hususun değerlendirilmemesi yargılama usulüne aykırı bulunmaktadır.

Öte yandan, her ne kadar bölge idare mahkemesince, dava konusu eşyanın ithalatının yapıldığı tarihte yürürlükte bulunmayan bir hükme göre idari yaptırım uygulanamayacağından bahisle, dava konusu işlemi iptal eden mahkeme kararı sonucu itibariyla yerinde görülmüş ise de, gözetim belgesinin, eşyanın ithal eğiliminin yakından izlenmesi, bu eğilimin yerli üreticiler üzerinde zarar tehditi oluşturup oluşturmadığı noktasındaki tespitler için gerekli olan, ithalattan önce yapılacak başvuruyla alınması gereken belge olduğu,

anılan belge, 4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun 235. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde sayılan eşyanın ithalinde aranan lisans, şart, izin, kısıntı ya da belirli kuruluşlarca düzenlenecek yeterlilik veya uygunluk belgeleri arasında yer almadığından, aynı maddenin 4. fıkrası uyarınca eşyanın mülkiyetinin kamuya geçirilmesine dair kararda hukuka uyarlık bulunmadığından,

bu nedenle, karardaki tutarın tahsili amacıyla düzenlenen ödeme emrinde davacı tarafından ileri sürülen iddiaların "borcum yoktur" kapsamında değerlendirilmesi icap ettiğinden, ödeme emrinde hukuka uyarlık, yukarıda belirtilen gerekçeyle ödeme emrini iptal eden vergi mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunu anılan gerekçeyle reddeden Vergi Dava Dairesi kararında sonucu itibarıyla isabetsizlik görülmemiştir.

(X) KARŞI OY

6183 sayılı Amme Alacakları Tahsili Usulü Hakkında Kanunun 55. maddesinde, amme alacağının vadesinde ödenmeyenlere, 15 gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumunun bir ödeme emri ile tebliğ olunacağı, aynı Kanunun 58. maddesinde ise kendilerine ödeme emri tebliğ olunanların, böyle bir borcu olmadığı veya kısmen ödendiği veya zamanaşımına uğradığı iddiası ile tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde dava açabilecekleri belirtilmiştir.

Dava dosyasının incelenmesinden, ödeme emri içeriği para cezası kararının usulüne uygun şekilde tebliğ edilmesine rağmen dava açılmayarak kesinleştiği, kesinleşen cezanın tahsili amacıyla dava konusu ödeme emrinin tanzim ve tebliğ edildiği anlaşılmaktadır.

Bir vergi borcunun tahsili amacıyla ödeme emri düzenlenebilmesi için öncelikle söz konusu vergi borcunun usulüne uygun olarak tahakkuk etmesi ve vadesinde ödenmemiş olması şartlarının bir arada gerçekleşmesi gerekmektedir. İncelenen dosyada ise ödeme emrine konu amme alacaklarının usulüne uygun olarak davacıya tebliğ edildiği ve dava konusu edilmeyerek kesinleştiği anlaşılmaktadır.

Olayda, davacının kendisine usulüne uygun olarak tebliğ edilen işleme karşı dava dilekçesinde ileri sürülen iddiaların ise "borcum yoktur" kapsamında değil ancak, Gümrük Bölge Müdürlüğüne vaki itirazın reddine dair işleme karşı açılacak bir davada değerlendirilebilecek nitelikte olduğu görülmekle, kesinleşerek vadesinde ödenmeyen kamu alacağının tahsili için düzenlenen dava konusu ödeme emrinde hukuka aykırılık bulunmadığı dolayısıyla, temyize konu kararın bozulması gerektiği görüşüyle Dairemiz kararına katılmıyorum.