Danıştay 7. Daire E.2023/3784 K.2024/4092

2- (DAVALI) ... Defterdarlığı (... Vergi Dairesi Müdürlüğü)

İSTEMİN KONUSU

... Bölge İdare Mahkemesi ...Vergi Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının taraflarca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava Konusu İstem: Davacı adına, sahibi olduğu iş yerinde bandrolsüz sigara bulundurulduğunun tespit edildiğinden bahisle, takdir komisyonu kararına dayanılarak 2017 yılının Ocak dönemine ilişkin olarak re'sen tarh edilen özel tüketim vergisi ile bir kat tutarında kesilen vergi ziyaı cezasının iptali istemiyle dava açılmıştır.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bozma kararı üzerine, dosyanın incelenmesinden; mülkiyetinde bulunan işyerinde emniyet ekiplerince yapılan aramada yakalanan kaçak sigaralara ilişkin olarak alınan ifadesinde, davacı tarafından işyerini kiraya verdiği soyadını bilmediği ... isimli şahıs tarafından işyerinin...'ye tekrar kiralandığı,

bu kişi ile kira sözleşmesi yapılacağı yönünde beyanda bulunulmuşsa da, dosyada kira sözleşmesinin yer almadığı ve iş yerinin kiraya verildiğine dair herhangi bir bilgi/belge ibraz edilmediğinin anlaşılması karşısında, maliki olduğu işyerinde yakalanan gümrük kaçağı sigaraların, davacının hüküm ve tasarrufu altında bulunduğu sonucuna ulaşıldığından, 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'nun 13. maddesinin 5. fıkrası uyarınca davacı adına özel tüketim vergisi tarh edilmesi ve vergi ziyaı cezası kesilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı;

öte yandan, dava konusu döneme ilişkin yapılan hesaplamada özel tüketim vergisi tarhiyatı ve vergi ziyaı cezası tutarının 966.189,75 TL olması gerektiği sonucuna varıldığından, cezalı tarhiyatın bu tutara isabet eden kısmında hukuka aykırılık, bu tutarı aşan kısmında ise hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin kısmen iptaline, kısmen de davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

Davacı tarafından, olayda gümrük idaresinin yetkili olduğu, kira sözleşmesi örneğinin dosyaya ibraz edildiği; davalı idarece, davacının iş yerinde yakalanan kaçak sigaralara ilişkin takdir komisyonunca tespit edilen matrah üzerinden tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

TARAFLARIN SAVUNMALARI

Taraflarca savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ...'İN DÜŞÜNCESİ

Bölge idare mahkemesince yapılan hesaplamada, tarh edilmesi gereken verginin 966.789,75 TL olduğunun değerlendirilmesine karşın, vergi tutarının hesaplanmalanmasında hangi oran/tutarların esas aldığı anlaşılamadığından, tarh edilen vergi tutarının hukuka uygunluğunun yeniden denetlenmesini teminen kararın bozulması gerktiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı adına, sahibi olduğu iş yerinde bandrolsüz sigara bulundurulduğunun tespit edildiğinden bahisle, takdir komisyonu kararına dayanılarak 2017 yılının Ocak dönemine ilişkin olarak re'sen tarh edilen özel tüketim vergisi ile bir kat tutarında kesilen vergi ziyaı cezasının iptali istemiyle dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'nun vergileme ölçüleri ve matrah başlıklı 11. maddesinin 5. fıkrasında; (III) sayılı listenin (A) cetvelindeki mallar için asgari maktu vergi tutarlarına göre hesaplanacak vergi tutarından az olmamak üzere yalnızca nispi vergi uygulanacağı, (B) cetvelindeki mallar içinse maktu vergi ile birlikte, asgari maktu vergi tutarına göre hesaplanacak vergi tutarından az olmamak üzere nispi vergi uygulanacağı düzenlenmiştir.

2016/9567 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile değişen, 4760 sayılı Kanun'un 12. maddesinin 3. fıkrası uyarınca güncellenen listeye göre, (III) sayılı listenin (B) cetvelindeki mallar için olay tarihinde geçerli nispi vergi oranı %65,25, asgari maktu vergi tutarı 0,2429TL ve maktu vergi tutarı 0,3246TL'dir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer verilen mevzuatın değerlendirilmesinden, sigaranın vergilendirilmesinde nispi vergi oranı ve asgari maktu vergi miktarına göre hesaplanan tutarlardan hangisi yüksek ise bu tutarın esas alınacağı ve bu tutara maktu vergi tutarının eklenmesi suretiyle paket başına vergi tutarının hesaplanması gerekmektedir.

Dosyanın incelenmesinden; davalı idarece, takdir komisyonu kararında gösterilen matrah üzerinden 1.148.488,45 TL vergi hesaplandığı, söz konusu tutar üzerinden gerçekleştirilen cezalı tarhiyatın iptali istemiyle açılan davanın istinaf incelemesinde, bölge idare mahkemesince yapılan hesaplamada, tarh edilmesi gereken verginin 966.789,75 TL olduğunun değerlendirildiği, anılan tutara ve bir kat vergi ziyaı cezasına isabet eden kısım yönünden davanın reddine, aşan kısmının ise iptaline karar verildiği anlaşılmaktadır.

Olay tarihinde geçerli vergi oranları/miktarları olan %65,25 nispi vergi oranı, 0,2429TL asgari maktu ve 0,3246TL maktu vergi tutarı üzerinden vergi hesaplaması yapılması gerekmekte olup, dosya kapsamı bilgi ve belgelerden, davalı idarece 1.148.488,45 TL vergi tutarının hesaplanmasında hangi oran/tutarları esas aldığının anlaşılamadığı, bölge idare mahkemesinin 966.189,75TL vergi tutarının hesaplanmasında ise %65,25 nispi vergi oranı ile 0,3246TL maktu vergi tutarının dikkate alındığı anlaşılmaktadır.

Bu itibarla, bölge idare mahkemesinin davacının "bulunduran" sıfatını haiz olduğu değerlendirmesi isabetli ise de, 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'nun "Vergileme ölçüleri ve matrah" başlıklı 11. maddesinin 5. fıkrası uyarınca, (B) cetvelindeki mallar için maktu vergi ile birlikte, asgari maktu vergi tutarına göre hesaplanacak vergi tutarından az olmamak üzere nispi vergi uygulanacağı düzenlemesi uyarınca, daha yüksek tutara tekabül eden 0,2429TL asgari maktu ve 0,3246TL maktu vergi tutarı üzerinden vergi hesaplaması yapılması suretiyle karar verilmek üzere temyize konu kararın bozulması gerekmiştir.