Danıştay 7. Daire E.2025/814 K.2025/2974

... Gümrük Müdürlüğü VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU

... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava Konusu İstem: Davacı adına, dahilde işleme izinleri kapsamında işlem gören ... tarih ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı eşyaların bir kısmının süresi içinde yurt dışı edilmediği ve konuya ilişkin herhangi bir bilgi ve belge ibraz edilmediğinden bahisle, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 238. maddesi uyarınca karara bağlanan para cezasına vaki itirazın zımnen reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; olayda, 17/09/2019 tarihinde tescil edilen beyannameye ilişkin olarak gümrük yükümlülüğünün doğduğu tarihten itibaren üç yıllık zamanaşımı süresinin geçmesinden sonra 03/03/2023 tarihinde karara bağlanan para cezasının zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Dahilde işleme izinlerinin sona erdiği tarih itibarıyla olayda zamanaşımı bulunmadığı, dahilde işleme izninin kapatılması için ekspertiz raporunun en az iki mühendis tarafından imzalanması gerektiği, olayla ilgili olarak düzenlenen raporun gerekli şartları taşımadığı, bu nedenle rejimin ihlal edildiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

İstemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Dahilde işleme rejimi hükümlerinin ihlali sebebiyle alınacak para cezası kararları, rejim şartlarının ihlal edildiği hususunun, davalı idarenin bilgisine girdiği tarihten itibaren üç yıl içerisinde tebliğ edilebileceğinden, vergiyi doğuran olay hatalı olarak belirlenerek verilen temyize konu kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı adına dahilde işleme izinleri kapsamında işlem gören ... tarih ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı eşyaların bir kısmının süresi içinde yurt dışı edilmediği ve konuya ilişkin herhangi bir bilgi ve belge ibraz edilmediğinden bahisle, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 238. maddesi uyarınca karara bağlanan para cezasına vaki itirazın zımnen reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 108. maddesinde; serbest dolaşımda olmayan eşyanın, işlem görmüş ürünlerin üretiminde kullanılmasından sonra Türkiye Gümrük Bölgesinden yeniden ihraç edilmesi amacıyla, gümrük vergileri ve ticaret politikası önlemlerine tabi tutulmaksızın ve vergileri teminata bağlanmak suretiyle, dahilde işleme rejimi kapsamında geçici olarak ithal edilebileceği; eşyanın işlem görmüş ürünler şeklinde ihracı halinde, teminatın iade olunacağı; eşyanın bu şekilde dahilde işleme rejiminden yararlanmasına, şartlı muafiyet sistemi denildiği.

238. maddesinin olay tarihinde yürürlükte bulunan 1. fıkrasının (a) bendinde; dahilde işleme rejimi, gümrük kontrolü altında işleme rejimi ile geçici ithalat rejimine ilişkin hükümlerin ihlali hâlinde, eşyanın gümrüklenmiş değerinin iki katı tutarında para cezası alınacağı belirtilmiştir.

Aynı Kanun'un 184. maddesinin 1. fıkrasının olay tarihinde yürürlükte bulunan şekliyle.

183. maddede belirtilen haller dışında, (a) bendinde, ithalat vergilerine tabi eşyanın geçici depolanmasından veya tabi tutulmuş olduğu gümrük rejiminin uygulanmasından doğan yükümlülüklerden birinin yerine getirilmemesi durumunda; (b) bendinde ise, eşyanın söz konusu gümrük rejimine tabi tutulmasına veya nihai kullanımı nedeniyle indirimli yahut sıfır ithalat vergi oranı uygulanmasına ilişkin koşullardan birine uyulmaması hallerinde ve bu fiillerin geçici depolamanın veya ilgili gümrük rejiminin yanlış uygulanması sonucunu yarattığının tespit edilmesi halinde gümrük yükümlülüğünün ithalat nedeniyle doğacağı, 2. fıkrasında;

gümrük yükümlülüğünün 1. fıkranın (a) bendinde belirtilen hükmün yerine getirilememesinin bir gümrük yükümlülüğü doğurması halinde, bu tarihte, eşyanın söz konusu gümrük rejimine tabi tutulmasına veya nihai kullanımı nedeniyle indirimli ya da sıfır ithalat vergi oranı uygulanmasına ilişkin bir koşula uyulmadığının sonradan tespiti halinde, ilgili rejime tabi tutulduğu tarihte başlayacağı, 231. maddesinin 1. fıkrasında;

idari yaptırıma konu fiilin, ceza uygulamasını gerektiren bir fiile ilişkin olması ve zamanaşımı daha uzun bulunan bu fiil nedeniyle ceza davası açılmış olmak kaydıyla, idari yaptırım kararlarının Türk Ceza Kanunun'daki dava ve ceza zamanaşımı süreleri içerisinde uygulanacağı, 2. fıkrasında; gümrük vergileri alacağına bağlı idari para cezalarının zamanaşımının, bu idari para cezalarına ilişkin gümrük vergilerinin zamanaşımına tabi olduğu hükme bağlanmıştır.

Diğer yandan; 4458 sayılı Kanun'un 197. maddesinin 2. fıkrasında; yapılan denetimler sonucunda hiç alınmadığı veya noksan alındığı belirlenen veya 1. fıkrada belirtilen şekilde tebliğ edilmeyen gümrük vergilerine ilişkin tebligatın, gümrük yükümlülüğünün doğduğu tarihten itibaren üç yıl içinde yapılacağı hükme bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda değinilen hükümlerden anlaşıldığı üzere, dahilde işleme rejimi kapsamında yapılan ithalatlarda, gümrük yükümlülüğü rejim şartlarının ihlali halinde doğmakta olup, söz konusu ihlalin, taahhüt hesabının kapatılarak teminatların iade edilmesinden sonra tespiti durumunda, vergi ve para cezalarının bu tarihten itibaren üç yıl içinde ilgilisine tebliğ edilmesi gerekmektedir.

Bu durumda, dahilde işleme rejimi hükümlerinin ihlali sebebiyle alınacak para cezası kararlarının, rejim şartlarının ihlal edildiği hususunun, davalı idarenin bilgisine girdiği tarihten itibaren üç yıl içerisinde alınarak davacıya tebliğ edilmesi gerektiği açık olup, olayda, rejim ihlalinin hangi tarihte davalı idarenin bilgisine girdiğinin belirlenmesinden sonra zamanaşımının bulunup bulunmadığının değerlendirilmesi,

bulunmadığı sonucuna ulaşılması durumunda da, uyuşmazlığın esası incelenmek suretiyle karar verilmesi gerekirken, beyannamenin tescilinden itibaren 3 yıllık sürenin hesaplanması suretiyle para cezasının zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptali yolunda verilen temyize konu kararda isabet görülmemiştir.