Danıştay 8. Daire E.2018/3498 K.2022/6052

Dava konusu istem: Davacı tarafından, asfalt tahrip bedeli konulu 556.488,00-TL tutarındaki alacağın tahakkukuna yönelik Manavgat Belediye Encümeni'nin … tarih ve … sayılı kararı ile alacağın tahsiline yönelik olarak düzenlenen 22/07/2016 tarihli ödeme emrinin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:.

İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararında; dava konusu olayda, encümen kararının davacıya tebliğ tarihi olan 20/05/2016 tarihinden itibaren 60 günlük dava açma süresinin 19/07/2016 tarihinde sona ermesine rağmen 29/07/2016 tarihinde açılan davanın belediye encümeni kararına yönelik kısmının süresinde olmadığı, encümen kararının 20/05/2016 tarihinde davacıya tebliğ edildiği, 556.488,00 TL asfalt tahrip bedelinin tahsili için dava konusu ödeme emrinin tanzim edildiği, hem encümen kararının hem de ödeme emrinin iptali istemiyle 29/07/2016 tarihinde bakılan davanın açıldığı,

davanın belediye encümeni kararına yönelik bölümünde süre aşımı bulunduğu dikkate alındığında kesinleşen amme alacağının tahsili amacıyla düzenlenen dava konusu ödeme emrinde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın encümen kararının iptali istemine ilişkin kısmı yönünden süre aşımı nedeniyle reddine, ödeme emrinin iptaline ilişkin kısmı yönünden reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:. Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince. Mahkeme kararının dava konusu encümen kararının iptali isteminin süre aşımı nedeniyle reddine yönelik kısmı yönünden davacının istinaf isteminin reddine.

22/07/2016 tarihli, 556.488,00-TL miktarlı asfalt tahrip bedeline ilişkin ödeme emrinin iptali istemine ilişkin kısmı açısından ise; olayda, davalı belediye encümenince 1608 sayılı Yasa'da öngörülen prosedür işletilmek suretiyle davacı tarafından zemine verilen zarar ve ziyanın belli sürede giderilmesinin istenilmesi,

giderilmemesi halinde masrafın %20 fazlasıyla ilgilisinden tahsil edilmek üzere belediyece yerine getirilmesi gerekmekte olup, bu prosedür yerine getirilmeden davacının tek taraflı borçlu kabul edilmesi suretiyle tarifeye dayalı olarak ücret istenemeyeceği açık olduğundan, söz konusu prosedür işletilmeden düzenlenen ödeme emrinde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davacının istinaf isteminin kısmen kabulü ile dava konusu ödeme emri yönünden davanın reddine ilişkin kısmın kaldırılmasına, dava konusu ödeme emrinin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, dava konusu encümen kararı ve ödeme emrinin içeriği asfalt tahrip bedelinin 1608 sayılı Kanun ya da Kabahatler Kanunu'nun 32. maddesi ile bir ilgisinin bulunmadığı, asfalt tahrip bedelinin AYKOME Uygulama Yönetmeliği'ne göre tespit edildiği; davacı idareye … ve … Caddelerinde yapılan kazı sonucu tahrip olan ve çöken asfaltların tamirlerinin yapılması için sözlü ve yazılı başvurularda bulunulduğu, davacının yaptığı tamiratın teknik standartlara uygun olmaması nedeniyle davalı idarece tadilat yapıldığı, encümen kararı yönünden Mahkemece verilen süre ret kararının kesinleştiği gözetildiğinde davacıya gönderilen ödeme emrinde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından temyize konu kararın usul ve yasaya uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının belirtilen gerekçe ile onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

… Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının; dava konusu Manavgat Belediye Encümeni kararı yönünden davacının istinaf başvurusunun reddine ilişkin kısmının temyiz edilmeksizin kesinleştiği; dava konusu ödeme emri yönünden istinaf başvurusunun kabulüne ilişkin kısmının ise davalı idarece temyiz edildiği görülmektedir. Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 37. maddesinde; ''Amme alacakları hususi kanunlarında belli edilen zamanlarda ödenir. Hususi kanunlarında ödeme zamanı tesbit edilmemiş amme alacakları Maliye Vekaletince belirtilecek usule göre yapılacak tebliğden itibaren bir ay içinde ödenir. Bu ödeme müddetinin son günü amme alacağının vadesi günüdür. Amme borçlusu isterse borcunu belli zamanlardan önce ödeyebilir.'', 55. maddesinde.

"Amme alacağını vadesinde ödemiyenlere, 15 gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumu bir “ödeme emri” ile tebliğ olunur.

Ödeme emrinde borcun asıl ve ferilerinin mahiyet ve miktarları, nereye ödeneceği, müddetinde ödemediği veya mal bildiriminde bulunmadığı takdirde borcun cebren tahsil ve borçlunun mal bildiriminde bulununcaya kadar üç ayı geçmemek üzere hapis ile tazyik olunacağı, gerçeğe aykırı bildirimde bulunduğu takdirde hapis ile cezalandırılacağı kayıtlı bulunur.

Ayrıca, borçlunun 114 üncü maddedeki vazifeleri ve bu vazifeleri yerine getirmediği takdirde hakkında tatbik edilecek olan ceza bu ödeme emrinde kendisine bildirilir.'' düzenlemesine yer verilmiştir.

Uyuşmazlıkta, yukarıda aktarılan mevzuat hükmü uyarınca amme alacağının bir ay içinde ödenmesi yönünde yapılacak tebligattan sonra, ödenmemesi üzerine 6183 sayılı Kanun'un 55. maddesi uyarınca ödeme emri tebliğ edilmesi gerekmekte iken; bu yol izlenmeksizin doğrudan ödeme emri tebliğ edildiği görülmekte olup dava konusu ödeme emrinde bu yönden hukuka uyarlık bulunmamaktadır. Bu durumda; 6183 sayılı Kanun'da öngörülen usul işletilmeksizin tebliğ edilen ödeme emrinin iptaline ilişkin Bölge İdare Mahkemesi kararı sonucu itibariyle yerinde görüldüğünden kararın belirtilen gerekçe ile onanması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.