Danıştay 8. Daire E.2019/2744 K.2023/3738

Dava konusu istem: Davacı şirket adına kayıtlı ... plakalı araçla, ilgili belediyeden izin almaksızın belediye sınırları içinde personel servis taşımacılığı yapıldığının tespiti nedeniyle 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek 2/3 maddesi uyarınca 60 gün süre ile aracın trafikten men edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptaline karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; dosyada mevcut tutanak ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden; davacıya ait aracın ilgili belediyeden izin veya ruhsat almaksızın, belediye sınırları dâhilinde ticari amaçlı yolcu taşımacılığı yaptığı hususu sabit olup bu nedenle dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesince verilen ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararda; davacı şirket adına kayıtlı ... plakalı özmal araçla işyeri çalışanlarının taşındığı ve buna ilişkin Aydın Büyükşehir Belediyesinden güzergah izin belgesi ve çalışma ruhsatının alınmış olması nedeniyle 2918 sayılı Kanunun Ek 2.maddesinin 3.fıkrası kapsamında ilgili belediyeden izin ve ruhsat almaksızın ticari taşımacılık yapıldığından bahsedilemeyeceğinden, davacı şirket adına kayıtlı özmal aracın altmış gün süre ile trafikten men'ine ilişkin işlemde hukuka uyarlık,

istinafa konu edilen mahkeme kararında hukuki isabet bulunmadığı gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Denetim tarihi olan 25.02.2016 saat 07:55'te davacı şirket adına kayıtlı aracın güzergah izin belgesinin bulunmadığı, güzergah izin belgesinin aynı gün saat 15:24'te düzenlendiği, yolcu taşımacılığı konusunda Aydın Büyükşehir Belediyesinin 11.09.2014 tarihinde yürürlüğe koymuş olduğu "P" Plaka Tahsisli ve Özel Servis Araçları Çalışma Usul ve Esaslarına Dair Yönetmeliğin 1. ve 6. maddeleri gereği Aydın İl sınırları dahilinde yapılacak olan personel, öğrenci, işçi, engelli, hasta,

müşteri vb. ücretli-ücretsiz toplu taşımacılık işleri için Aydın Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Dairesi Başkanlığı Toplu Taşıma Şube Müdürlüğünden güzergah izin belgesinin alınmasının zorunlu olduğu, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmüştür.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin incelenmeksizin reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinde, "1) İdare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir.

3) Bölge idare mahkemesi, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar verir. Karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı verir.

...

6) Bölge idare mahkemelerinin 46 ncı maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." hükmü yer almış; aynı Kanun'un "Temyiz" başlıklı 46. maddesinde ise; "Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemelerinin aşağıda sayılan davalar hakkında verdikleri kararlar, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi Danıştayda, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebilir: (...) d) Belli bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlemlere karşı açılan iptal davaları" (...) hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden; İdare Mahkemelerinin kesin olarak verdiği kararları dışında kalan bütün kararlarına karşı mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine istinaf başvurusunda bulunulabileceği, bölge idare mahkemesince istinaf incelemesi üzerine verilen kararlara karşı ise sadece 2577 sayılı Kanun'un 46. maddesinde yer alan konular ile sınırlı olarak Danıştay'a temyiz başvurusunda bulunulabileceği, bölge idare mahkemelerince istinaf incelemesi üzerine verilen ve 46. madde kapsamı dışında olan kararların ise kesin olduğu görülmektedir.

Olayda, 25.02.2016 tarihinde, Aydın İli, Gümüşköy Mahallesi- Organize Sanayi kavşağı mevkiinde jandarma ekibince yapılan denetimde, sürücülüğünü ... 'ın yaptığı ... plaka sayılı araçta yapılan kontrolde, araç içerisinde 11 yolcunun bulunduğu, Aydın Büyükşehir Belediyesinden alınmış izin belgesinin bulunmadığının sürücü tarafından beyan edilmesi üzerine 2918 sayılı Kanunun Ek 2/3. maddesi uyarınca dava konusu işlemin tesis edildiği, sürücü adına düzenlenen trafik idari para cezası tutanağı incelendiğinde ise; araçta bulunan 11 yolcunun davacı şirket çalışanları olduğunun belirtildiği,

dava konusu işlemin tesisi üzerine aynı tarihte davacı şirket yetkilisi tarafından ... plakalı özmal araca ait güzergah izin belgesi ve personel çalışma belgesi düzenlenmesi istemiyle Aydın Büyükşehir Belediyesine başvurulduğu, aynı gün saat 15:24'te Efeler, İncirliova, Germencik ilçelerinden aldığı kendi personelini Germencik ilçesi ... Mahallesi ... Bölgesinde bulunan ...

A.Ş.'ye götürüp getirebileceğine dair Güzergah İzin Belgesi ile sürücü ... adına çalışma belgesi düzenlendiği anlaşılmaktadır.

2918 sayılı Kanunun Ek 2/3. maddesinde, İlgili belediyeden izin veya ruhsat almaksızın, belediye sınırları dahilinde ticari amaçlı yolcu taşımak fiilii yaptırıma bağlanmış olup davacı şirketin öz malı olan aracı ile kendi personelini taşıdığı sabit olduğundan yapılan işin ticari nitelikte olmadığı anlaşılmaktadır.

Buna göre; davacı şirketin esas ticari faaliyetinin yolcu taşımacılığı olmadığı da dikkate alındığında dava konusu işlemle bahsi geçen aracın 60 gün süre ile trafikten men edilmesine ilişkin işlemden kaynaklanan uyuşmazlığın 2577 sayılı Kanunun 46/1-d bendinde yer alan "Belli bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlemlere karşı açılan iptal davaları" kapsamında bulunmadığı sonucuna varılmaktadır.

Bu durumda, temyiz istemine esas teşkil eden kararın, Bölge İdare Mahkemesinin 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesine göre temyiz yolu açık olmayan "kesin" kararlarından olduğu anlaşıldığından, temyiz isteminin incelenmesine yasal olanak bulunmamaktadır.