Danıştay 8. Daire E.2019/9374 K.2021/6949

Dava konusu istem: Niğde İli, Ulukışla İlçesi, ... Köyü, Sicil: İR-... sayılı maden ruhsatı dahilinde 44.286,23 m²''lik maden işletme ve altyapı tesisi için yeni orman izni verilmesi talebiyle davalı idareye yaptığı 05.11.2013 tarihli başvurunun zımnen reddine dair işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; yeni orman izni verilmesi talebiyle 05.11.2013 tarihinde davalı idareye başvurulduğu, Kayseri Orman Bölge Müdürlüğü'nün 01.07.2014 tarihli yazısı ile tanzim edilen izin raporu ve izin talep dosyasının davalı Orman Genel Müdürlüğü'ne gönderildiği,

davacı tarafından müracaat hakkında bilgi verilmesi talebiyle yapılan 13.07.2018 tarihli dilekçeye cevaben 20.07.2018 tarihli yazı ile talebin değerlendirme aşamasında olduğunun bildirilmesi üzerine maden işletme ve altyapı tesisi için yeni orman izni verilmesi talebiyle 05.11.2013 tarihinde yapılan başvurunun zımnen reddine dair işlemin iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı,

davacı şirket tarafından yapılan 05.11.2013 tarihli başvurudan itibaren işleyecek 60 günlük sürenin sonu olan 04.01.2014 tarihinde zımni red işleminin oluşacağı, bu tarihi izleyen günden itibaren işleyecek olan 60 günlük dava açma süresi içerisinde (05.03.2014 tarihi mesai bitimine kadar) dava açılması gerekirken, bu süre geçtikten çok sonra 23.09.2018 tarihinde bakılmakta olan davanın açıldığı,

13.07.2018 tarihli bilgi edinme talebiyle verilen dilekçenin 2577 sayılı Yasanın 10. veya 11. maddeleri uyarınca yapılan bir başvuru olarak değerlendirilemeyeceği, bu başvurunun sona ermiş olan dava açma süresini ihya etmeyeceği gerekçesiyle davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, dava konusu idari işlemin evet/hayır şeklinde tesis edilen bir idari işlem olmadığı ve bir süreç olduğu, orman izninin uzun bir inceleme sonucu verildiği, bu incelemelerin zaman aldığı, 05.03.2014 tarihinde henüz dilekçelerinin davalı idareye dahi gönderilemediği, teknik ve bilimsel incelemelerin tamamlanmadığı, dava açma süresinin ilgili idari işlemin tesis edilme süreci düşünülerek hesaplanması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ

İstemin kabulü ile Mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Niğde İli Ulukışla İlçesi ... Köyü Sicil: İR-... sayılı maden ruhsatı dahilinde 44.286,23 m²''lik maden işletme ve altyapı tesisi için yeni orman izni verilmesi talebiyle davacı şirket tarafından, 05.11.2013 tarihinde davalı idareye başvurulduğu, Kayseri Orman Bölge Müdürlüğü'nün 01.07.2014 tarihli yazısı ile tanzim edilen izin raporu ve izin talep dosyasının davalı Orman Genel Müdürlüğü'ne gönderildiği, davacı tarafından müracaat hakkında bilgi verilmesi talebiyle yapılan 13.07.2018 tarihli dilekçeye cevaben 20.07.2018 tarihli yazı ile talebin değerlendirme aşamasında olduğunun bildirilmesi üzerine bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (işlem tarihinde yürürlükte bulunan hali ile) "Dava Açma Süresi" başlıklı 7. maddesinde, dava açma süresinin özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştay’da ve İdare Mahkemelerinde altmış gün olduğu; idari uyuşmazlıklarda bu sürenin yazılı bildirimin yapıldığı tarihi izleyen günden başlayacağı hükmüne yer verilmiş. Kanunun "İdari Makamların Sükutu" başlıklı 10. maddesinde ise, "1.

İlgililer, haklarında idari davaya konu olabilecek bir işlem veya eylemin yapılması için idari makamlara başvurabilirler. 2. Altmış gün içinde bir cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır. İlgililer altmış günün bittiği tarihten itibaren dava açma süresi içinde, konusuna göre Danıştaya, idare ve vergi mahkemelerine dava açabilirler.

Altmış günlük süre içinde idarece verilen cevap kesin değilse ilgili bu cevabı, isteminin reddi sayarak dava açabileceği gibi, kesin cevabı da bekleyebilir. Bu takdirde dava açma süresi işlemez. Ancak, bekleme süresi başvuru tarihinden itibaren altı ayı geçemez.

Dava açılmaması veya davanın süreden reddi hallerinde, altmış günlük sürenin bitmesinden sonra yetkili idari makamlarca cevap verilirse, cevabın tebliğinden itibaren altmış gün içinde dava açabilirler." düzenlemesine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7. maddesinde, özel yasalarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştay ve idare mahkemelerinde dava açma süresinin altmış gün olduğu; idari uyuşmazlıklarda bu sürenin yazılı bildirimin yapıldığı tarihi izleyen günden başlayacağı.

10. maddesinde, ilgililerin, haklarında idari davaya konu olabilecek bir işlem veya eylemin yapılması için idari makamlara başvurabilecekleri, altmış gün içinde bir cevap verilmezse isteğin reddedilmiş sayılacağı, ilgililerin altmış günün bittiği tarihten itibaren dava açma süresi içinde, konusunu göre Danıştay’a, idare ve vergi mahkemelerine dava açabileceği, altmış günlük süre içinde idarece verilen cevap kesin değilse ilgilinin bu cevabı, istemin reddi sayarak dava açabileceği gibi kesin cevabı da bekleyebileceği, bu taktirde dava açma süresinin işlemeyeceği ancak bekleme süresinin başvuru tarihinden itibaren altı ayı geçemeyeceği,

dava açılmaması veya davanın süreden reddi hallerinde, altmış günlük sürenin bitmesinden sonra yetkili idari makamlarca cevap verilirse, cevabın tebliğinden itibaren altmış gün içinde dava açabileceği hükmüne yer verilmiştir.

2577 sayılı Kanunun 10. maddesinin 2. fıkrasının son cümlesinde; dava açılmaması veya davanın süreden reddi hallerinde, altmış günlük sürenin bitmesinden sonra yetkili idari makamlarca cevap verilirse, cevabın tebliğinden itibaren altmış gün içinde dava açılabileceği düzenlenmiştir. Anılan düzenleme ile idari dava açma süresi geçirilen veya açılmış olan davanın süre aşımı sebebiyle reddedilmesi halinde başvuruda bulunana idari dava hakkını yeniden tanımakta ve bu hakkın kullanılabilmesi için yeni bir dava açma süresi başlamaktadır. Buna göre, ilgilinin hangi tarihte olursa olsun bu cevabın kendisine tebliğini izleyen günden itibaren idari dava açma süresi içerisinde dava açma yoluna gidebileceği muhakkaktır.

Olayda; davacı tarafından, tarafına orman izni verilmesi istemiyle yapılan 05.11.2013 günlü başvurunun, 2577 sayılı Kanun'un 10. maddesi kapsamında bir müracaat olduğu durumu hakkında bilgi almak amacıyla yapılan ikinci başvuru sonrası davalı Orman Genel Müdürlüğü’nce davacının bahse konu talebine ilişkin sonradan tesis edilen 20.07.2018 tarihli işleme karşı dava açma süresi içinde, 26.09.2018 tarihinde açıldığı anlaşılan davanın esasının incelenmesi gerekirken, süre aşımı nedeniyle reddine dair kararda hukuki isabet bulunmamaktadır.

Bu itibarla, davanın süre aşımı nedeniyle reddi yönündeki kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.