Danıştay 8. Daire E.2020/1343 K.2021/1323

Dava konusu istem: ... Polis Meslek Yüksekokuluna geçici kaydı yapılan davacının, sağlık durumu yönünden giriş şartlarına haiz olmadığı gerekçesiyle Meslek Yüksekokulundan ilişiğinin kesilmesine ilişkin ... tarihli olur işleminin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kalınan parasal hakların yasal faizi ile tazminine karar verilmesi istenilmektedir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ....

İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında; ... ve ... tarihli ara kararlarıyla davacının Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesine sevk edilerek eski ve yeni tarihli Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği’nin EK-3-7-A ve EK-3-10-A maddeleri gereğince gerekli tıbbi muayenesi yapılarak anılan madde uyarınca Polis Meslek Yüksekokulu öğrencisi olmaya engel teşkil edip etmediği hususunda sağlık kurulu raporu alınmasına karar verildiği,

anılan Hastane tarafından düzenlenen ... tarihli ve ... sayılı sağlık kurulu raporunda, hastanın EK-3-10-A maddesi yönünden EK-3-7-A maddesi kapsamında değerlendirilerek Polis Meslek Eğitim Merkezi Öğrencisi olamayacağı kararı verildiği, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği’nin EK-3-7-A ve EK-3-10-A maddeleri kapsamında değerlendirmede bulunması ve 2003 tarihli Yönetmelik ile 2018 tarihli Yönetmelik hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinde davacı lehine değerlendirme yapmayı gerektirir bir hüküm bulunmadığından anılan rapor hükme esas alınacak nitelikte görüldüğü,

bu durumda davacının Sağlık Şartları Yönetmeliği EK-3-10-A'da yer alan sağlık şartlarını taşımadığı ve Polis Meslek Yüksekokulu Öğrencisi olamayacağı Sağlık Kurulu Raporları ile ortaya konulduğundan, sağlık şartlarını taşımadığından bahisle Polis Meslek Yüksekokulundan ilişiğinin kesilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

2017 yılında kayıt yaptırdığını ve sağlık kurulu raporunda kayıt yaptırdığı tarihte yürürlükte olan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği çerçevesinde değerlendirme yapılmadığını, 29/09/2019 tarihinde Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinin eklerinin yeniden değiştirildiği ve son değişikliklerde ilişiğinin kesilmesine dayanak olan maddenin yürürlükten kaldırıldığı, okula kabul edildikten sonra (B) dilimi sağlık şartlarını taşıyıp taşımadığının değerlendirilmediğini ileri sürmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, davacıya konulan tanının Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği Ek-3-7-B-8-b'de geçtiği ve 29/09/2019 tarihinde yapılan değişiklikte söz konusu hükmün korunduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulu ile usul ve yasaya aykırı olan Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacının 12-23 Haziran 2017 tarihleri arasında yapılan sınavlarda başarılı olduğu ve ... Polis Meslek Yüksekokuluna geçici kaydının yapıldığı, kesin kaydının yaptırılması için gereken sağlık kurulu raporunu alması için sevk edildiği hastaneler tarafından hazırlanan sağlık kurulu raporlarında "sol göz dışa bakışı kısıtlı, sol 6. sinir felç" teşhisinin konulduğu, ilgili raporların Sağlık Komisyonunca incelenmesi neticesinde davacının Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin Ek-10-A maddesinde belirtilen koşulları taşımadığından bahisle PMYO öğrencisi olamayacağına karar verildiği ve Polis Akademisi Başkanlığının ... tarihli olur işlemi ile eğitim merkezinden ilişiğinin kesilmesi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

4652 sayılı Polis Yüksek Öğretim Kanununun 30 uncu maddesi hükmüne dayanılarak çıkarılan ve 17/05/2008 tarihli ve 26879 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Polis Meslek Yüksekokulları Giriş Yönetmeliği'nin "Amaç" başlıklı 1. maddesinde.

"Bu Yönetmeliğin amacı, Polis Akademisi Başkanlığına bağlı Polis Meslek Yüksekokullarına alınacak öğrencilerle ilgili usul ve esasları düzenlemektir.", "Adaylarda aranılacak nitelikler" başlıklı 8. maddesinde "...Boy ölçüsü, beden kitle endeksi ile sağlık yönünden Sağlık Yönetmeliğinde belirtilen şartları taşımak...", "İntibak eğitimi" başlıklı 18. maddesinde "(1) Yüksekokullara geçici kaydı yapılan adaylar en az iki hafta süre ile intibak eğitimine tabi tutulurlar.

Bu süre içinde Yüksekokul Müdürlükleri tarafından Sağlık Yönetmeliği hükümlerine göre sağlık kurulu raporları aldırılır...", "Kesin kayıt-kabul" başlıklı 22. maddesinde "...(2) Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması olumsuz olan veya Sağlık Yönetmeliğinde belirtilen nitelikleri taşımadıkları anlaşılan, istifa eden, ya da vefat eden adayların dosyaları Yüksekokul Müdürlüğü tarafından Başkanın onayı ile işlemden kaldırılmak üzere Başkanlığa gönderilir..." hükümlerine yer verilmiştir.

04/08/2003 tarihli ve 25189 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin "Polis Meslek Yüksek Okulu ve Polis Meslek Eğitim Merkezine Alınacak Öğrencilerde Aranacak Sağlık Şartları" başlıklı 9. maddesinde "Polis Meslek Yüksek Okuluna ve Polis Meslek Eğitim Merkezine alınacak öğrenci adaylarında, EK-3’de belirtilen hastalık branşlarının sınıflandırılmasındaki A dilimi sağlık şartları aranır.

Polis Meslek Yüksek Okulu ve Polis Meslek Eğitim Merkezi Müdürlüğünce aday öğrencilere sağlık kurulu raporları okulun/eğitim merkezinin denetim ve gözetiminde tam teşekküllü hastanelerden aldırılır ve 10 uncu madde hükümlerine göre işlem yapılır.", "Öğrenci Adaylarının Raporlarının Değerlendirilmesi" başlıklı 10. maddesinde "Tam teşekküllü hastaneler raporlarını bu Yönetmeliğe uygun olarak düzenler ve bu raporların düzenlenmesinde aşağıdaki hususlara uyulur. a) Aday, mevcut sağlık durumu ile değerlendirilir. b) Teşhis ve bulgular ile verilen karar arasında çelişki olmamalıdır. c) Boş hane bulunmamalı,

tarih ve sayı yazılmalıdır. ç) A sağlık diliminde olmadığı anlaşılan adayın hangi sağlık diliminde olduğu belirtilir. d) Karar hanesine “öğrenci olur” ya da “öğrenci olamaz” kararı yazılır. Öğrenci adaylarına ait sağlık kurulu raporları, öncelikle eğitim öğretim kurumlarındaki hekimlik veya il emniyet müdürlüğü hekimlerince incelenir.

Bu birimlerde hekim bulunmadığı takdirde il sağlık müdürlüğünden geçici görevli hekim talep edilir..." aynı Yönetmeliğin ekinde yer alan EK-3 - IV- Göz Hastalıkları (A) diliminde "A) Görme ve diskromotopsi muayenesinde lens kullanılmasına izin verilmez. 1) Bu siteme ait konjenital anomali, kronik ve ilerleyici hastalığı bulunmayacaktır. 2) İshiara kitabı ile yapılan muayenede parsiyel veya total diskromatopsi (renk körlüğü) bulunmayacaktır.

3) Göz ve göz ekleri tam ve sağlam olacaktır. 4) Göz ve göz eklerine ait eşkal belirleyici kalıcı sekel bulunmayacaktır. 5) Polis Kolejine alınacak öğrencilerde; görme her iki gözde ayrı ayrı ihtilafsız tam olacaktır. 6) Polis Meslek Yüksek Okuluna alınacak öğrencilerde; görme her iki gözde ayrı ayrı myoplarda; (sferik + silendirik) - 1 Diyoptri ve hipermetroplarda + 1 Diyoptriyi geçemez. Mixt astigmatlarda transpozisyon sonrası değerlere göre işlem yapılır.

Düzeltmeden sonra sadece gözlerden birinin görme gücü en az 7/10 ve her iki gözde görme güçleri toplamı en az 16/20 olmak zorundadır. Gözlük camı veya lens ile yapılan tashihtir. 7) Güvenlik Bilimleri Fakültesi, Fakülte ve Yüksek Okul lisans programı ile polis meslek eğitim merkezi müdürlüğüne alınacak öğrencilerde refraksiyon kusuru her iki gözde ayrı ayrı myoplarda; (sferik + silendirik) - 2 Diyoptri ve hipermetroplarda + 1 Diyoptriyi geçemez.

Mixt astigmatlarda transpozisyon sonrası değerlere göre işlem yapılır. Düzeltmeden sonra sadece gözlerden birinin görme gücü en az 7/10 ve her iki gözde görme güçleri toplamı en az 16/20 olmak zorundadır.

Gözlük camı veya lens ile yapılan tashihtir.", "VII- Sinir Sistemi Hastalıkları "A" diliminde "A) Herhangi bir operasyon geçirmiş olmayan ve mevcut haliyle organ ve sistem fonksiyonlarını bozmayan progresyon göstermeyen, tıbbi tedavi ihtiyacı olmayan olgular öğrenciliğe kabul edilir.", hükümlerine yer verilmiştir.

03/01/2018 tarih ve 30290 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin "Yürürlükten kaldırılan yönetmelik" başlıklı 28. maddesiyle.

"4/8/2003 tarihli ve 25189 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.", aynı Yönetmeliğin "Okullara alınacak öğrenci adaylarında aranacak sağlık şartları" başlıklı 5. maddesinde "Okullara alınacak öğrenci adayları, A dilimi sağlık şartlarına uygun olmak zorundadırlar.

Bu Yönetmelikte bire bir karşılığı olmayan durumlarda, bu Yönetmeliğin 21 inci maddesi gereği, öğrenci adayının muayenesini yapan hastane sağlık kurulu doktorları, kişinin hastalığının uygun olabileceği dilim hakkında karar verir.

B-C-D-E dilimlerinde geçen hastalığı olanlar veya 21 inci madde gereği değerlendirildiğinde hastalıklarının B-C-D-E dilimlerine uyduğuna, A dilimine uymadığına karar verilenler öğrenci olamazlar.", aynı Yönetmeliğin ekinde yer alan Ek-3 7-Göz Hastalıkları (A) diliminde "A) Bu sisteme ait kronik hastalığı, sürekli diyet veya ilaç tedavisiyle kontrol altında tutulmayı gerektirecek bir hastalığı, organ ve sistem fonksiyonlarını etkileyen bir hastalığı, sakatlığı olanlar ile doğuştan (konjenital) veya sonradan (cerrahi-travmatik) organ eksikliği veya organ yokluğu olanlar (aşağıdaki istisnai maddeler hariç) öğrenciliğe kabul edilmezler.

Bu bölümde ifade edilmemiş tanılarda, kişinin muayenesini yapan ilgili uzman doktor ve sağlık kurulu doktorları, hastalığın seyri ve derinliğini dikkate alarak, bu Yönetmeliğin 21 nci maddesine göre uygun olan dilim için karar verir. B-C-D dilimlerinde tanımlanan hastalıklar öğrenciliğe engeldir. 1) Görme ve diskromotopsi muayenesinde lens kullanılmasına izin verilmez.

2) a) Parsiyel veya total diskromatopsi (renk körlüğü), b) Retinitis pigmentoza (tavuk karası) ve diğer retina distrofileri, c) Şaşılık, göz kapağı düşüklüğü, göz kaslarında ve sinirlerinde fonksiyon kaybı, nistagmus, ç) Katarakt ve katarakt cerrahisi, psödofaki, d) Reaksiyon göstermeyen, göz, göz ekleri ve orbita içi yabancı cisimler, e) Keratokonus, glokom, retina patolojileri, f) Üveit, korioretinit gibi göz ve göz eklerinin kronik enfeksiyonları, öğrenciliğe engeldir.", Ek-3 10- Sinir Sistemi Hastalıkları / Beyin Ve Sinir Cerrahisi (A) diliminde "Bu sisteme ait kronik hastalığı,

sürekli diyet veya ilaç tedavisiyle kontrol altında tutulmayı gerektirecek bir hastalığı, organ ve sistem fonksiyonlarını etkileyen bir hastalığı, sakatlığı olanlar ile doğuştan (konjenital) veya sonradan (cerrahi-travmatik) organ eksikliği veya organ yokluğu olanlar (aşağıdaki istisnai maddeler hariç) öğrenciliğe kabul edilmezler.

Bu bölümde ifade edilmemiş tanılarda, kişinin muayenesini yapan ilgili uzman doktor ve sağlık kurulu doktorları, hastalığın seyri ve derinliğini dikkate alarak, bu Yönetmeliğin 21 nci maddesine göre uygun olan dilim için karar verir. B-C-D dilimlerinde tanımlanan hastalıklar öğrenciliğe engeldir. 1) Hareket bozuklukları (tremorlar ve diğerleri) öğrenciliğe engeldir.

2) Santral sinir sisteminin hastalıkları ya da sekelleri, alt ve/veya üst motor nöron hastalıkları ya da sekelleri, periferik sinir sisteminin (periferik sinir sistemi, kas sinir kavşağı veya kas) hastalıkları ya da sekelleri öğrenciliğe engeldir.

3) a) Kafatası, omurga, spinal kanal ve medulla spinalisin, santral ve periferik sinir sisteminin her türlü cerrahi girişimleri öğrenciliğe engeldir. b) Kafatası, omurga ve spinal kanal içindeki her türlü yabancı cisim öğrenciliğe engeldir.

4) a) Boyun-göğüs ve beldeki disk dejenerasyonları, disk hernileri, kemiklerin-kasların-bağların ve destek dokuların, damarların ve sinirlerin patolojileri ile bütün bu patolojiler için yapılan her türlü cerrahi girişim öğrenciliğe engeldir. b) Omurganın ve spinal kanalın bütünlüğünü ve işlevselliğini bozan bütün patolojiler ile bu patolojiler için yapılan her türlü cerrahi girişim öğrenciliğe engeldir." hükümlerine yer verilmiştir.

29/09/2019 tarihinde Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği’nin eklerinde yapılan değişiklikle Ek-3 7- Göz Hastalıkları (A) dilimi " Göz hastalıkları yönünden sağlam olacaktır.

Bu sisteme ait kronik hastalığı, sürekli diyet uygulamasıyla veya ilaç tedavisiyle kontrol altında tutulmayı gerektirecek bir hastalığı, tedavisiz şekilde remisyonda olsa dahi sürekli olarak kontrol altında tutulmayı gerektirecek bir hastalığı, organ ve sistem fonksiyonlarını etkileyen bir hastalığı, sakatlığı olanlar ile doğuştan (konjenital) veya sonradan (cerrahi-travmatik) organ eksikliği veya organ yokluğu olanlar (aşağıdaki istisnai maddeler hariç) öğrenciliğe kabul edilmezler.

Bu bölümde ifade edilmemiş tanılarda, kişinin muayenesini yapan ilgili uzman doktor ve sağlık kurulu doktorları, hastalığın seyrini ve derinliğini dikkate alarak, bu Yönetmeliğin 21 nci maddesine göre uygun olan dilim için karar verir. B-C-D dilimlerinde tanımlanan hastalıklar öğrenciliğe engeldir. Bu Yönetmeliğin 7 nci maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi gereği aday mevcut sağlık durumu ile değerlendirilir.

(1) Görme ve diskromatopsi muayenesinde lens kullanılmasına izin verilmez. (2) İzole, periferik ve noktasal olan katarakt sağlam kabul edilir. Periferik, yüzeysel ve küçük olan korneal nefelyonlar sağlam kabul edilir.

(3) Okullara alınacak öğrencilerde; refraksiyon kusuru sayısal değerlerinin toplamı, her iki gözde ayrı ayrı; a) Miyoplarda (sferik + silendirik) –2 diyoptriyi geçemez. b) Hipermetroplarda (sferik + silendirik) + 1 diyoptriyi geçemez. c) Mikst astigmatlarda transpozisyon sonrası değerlere göre işlem yapılır. ç),Düzeltmeden sonra her iki gözün görme güçleri toplamı en az 20'de 16 olmak zorundadır. d) Düzeltmeden sonra gözlerden birinin görme gücü en az 10'da 7 olabilir, ancak bu durumda diğer gözün görme gücü, düzeltmeden sonra 10'da 10 (tam) olmak zorundadır." şeklinde değiştirilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dava konusu işleme dayanak olarak davacı hakkında "sol göz dışa bakışı kısıtlı, sol 6. sinir felç" tanısının konulduğu, bunun üzerine davacı tarafından açılan davada İdare Mahkemesince davacının hakem hastane olarak belirlenen Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesine sevkine ve sağlık durumunun eski ve yeni tarihli Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin ilgili hükümleri uyarınca değerlendirilmek suretiyle rapor alınmasına karar verildiği, anılan Hastane tarafından düzenlenen ... tarihli ve ... sayılı sağlık kurulu raporunda, davacı EK-3-7-A maddesi kapsamında değerlendirilerek Polis Meslek Eğitim Merkezi Öğrencisi olamayacağı yönünde görüş bildirildiği görülmektedir.

İdare Mahkemesince yapılan ara kararlarda davacının durumunun okula kayıt yaptırdığı 2017 yılı yürürlükte olan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği çerçevesinde değerlendirilmesi hakem hastane olarak belirlenen Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesinden istenilmesine rağmen, hakem hastane tarafından düzenlenen ... tarihli ve ... sayılı sağlık kurulu raporunda, söz konusu Yönetmelik çerçevesinde herhangi bir değerlendirilmenin yapılmadığı görülmektedir.

Ayrıca 29/09/2019 tarihinde Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği’nin eklerinde yapılan değişiklikle hakem hastane tarafından düzenlenen ... tarihli ve ... sayılı sağlık kurulu raporunda belirtilen polis okulu öğrencisi olamayacağı tespitinin dayandırıldığı Yönetmelik hükmünün yürürlükten kaldırıldığı görülmektedir.

Bu kapsamda davacının hakem hastaneye yeniden sevki yapılarak, durumunun okula kayıt yaptırdığı 2017 yılı yürürlükte olan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği ve 29/09/2019 tarihinde Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği’nin eklerinde yapılan değişiklikler çerçevesinde değerlendirilerek yeniden bir karar verilmesi gerektiğinden, davanın reddi yönünde verilen İdare Mahkemesi kararını onayan İstinaf Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.