Danıştay 8. Daire E.2020/1478 K.2024/711

Dava konusu istem: Davacıya ait K2 yetki belgesinde kayıtlı … plakalı aracın 29/06/2016 tarihinde muayene şartı nedeniyle re'sen düştüğü ve toplamda Karayolları Taşıma Yönetmeliğinin 14/21. maddesinde öngörülen 630 günlük süre içerisinde kapasiteyi sağlayamadığından bahisle davacıya ait K-2 yetki belgesinin iptal edilmesine ilişkin davalı idarenin … tarih ve E… sayılı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; Mahkemenin 19/03/2019 tarihli ara kararının gereğini yerine getiren davacı ve davalı idare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden, davacı adına düzenlenen K2 yetki belgesi eki taşıt belgesine eklenen aracın muayenesinin 23/09/2017 tarihinde yapıldığı, K2 yetki belgesinin dava konusu işlemin tesis edildiği tarih itibarıyla anılan Yönetmeliğin 14. maddesinin 21. fıkrasında öngörülen asgari kapasite şartını kaybetmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, yetki belgesindeki taşıtın muayene şartını kaybettiğinden hakkında resen düşüm işlemi uygulandığı, davacı tarafından 630 gün yeni taşıt eklenmediğinden dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu, resen düşümden sonra davacı tarafından taşıt eklenmesi gerektiği, keyfiyetten idarenin sorumlu olmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'UN DÜŞÜNCESİ : Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçeli onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

İLGİLİ MEVZUAT

4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu'nun 34. maddesine dayanılarak çıkartılan ve 08/01/2018 tarih ve 30295 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Karayolu Taşıma Yönetmeliği'nin "Tanımlar" başlıklı 4. maddesinin (üüü) bendinde; "yetki belgesi: Bu Yönetmelik kapsamında faaliyette bulunacak gerçek ve tüzel kişilere çalışma izni veren ve Bakanlıkça düzenlenen belgeyi, ... ifade eder" tanımlamasına, "Yetki Belgesi Türleri" başlıklı 6. maddesinin 8. fıkrasında.

"K türü yetki belgesi: Yurtiçi eşya taşımacılığı veya hususi taşımacılık yapacak gerçek ve tüzel kişilere verilir.

Taşımanın şekline göre aşağıdaki türlere ayrılır: a) K1 yetki belgesi: Ticari amaçla eşya taşımacılığı yapacaklara, b) K2 yetki belgesi: Hususi taşımacılık yapacaklara, c)K3 yetki belgesi: Ticari amaçla taşınma eşyası taşımacılığı yapacaklara, verilir." hükmüne, "Yetki Belgesi Almanın ve Yenilemenin Özel Şartları" başlıklı 14. maddesinin 8. fıkrasının (b) bendinde.

"K2 yetki belgesi için başvuranların en az 1 birim taşıta sahip olmaları şarttır." hükmüne, aynı maddenin 21. fıkrasında.

"Yetki belgesi sahipleri, yetki belgesi eki taşıt belgelerinde kayıtlı taşıtlarının; ...d) 24 üncü maddenin üçüncü fıkrası gereğince re’sen düşüldüğü, tarihler esas alınmak kaydıyla, bu maddede öngörülen asgari kapasite şartını kaybetmeleri ve asgari kapasitenin kaybedildiği süre toplamının, 17 nci maddede belirlenen yetki belgesi geçerlilik süresi boyunca 630 takvim gününden fazla olması halinde, yetki belgesi iptal edilir." hükmüne, "Taşıtların Yaşı, Cinsi ve Diğer Şartlar" başlıklı 24. maddesinin 3. fıkrası (3) Yetki belgesi eki taşıt belgelerinde kayıtlı olan taşıtlardan;

...b) 30 takvim günü veya daha fazla bir süre geçerli araç muayenesi olmayan yurtiçindeki taşıtlar, c) Geçerli muayene süresi yurtdışında iken biten ve yurda giriş tarihinden itibaren 30 takvim günü veya daha fazla bir süre geçerli araç muayenesi olmayan taşıtlar, ç) Yolcu taşımacılığında kullanılan ve yaptırılması zorunlu olan sigortalardan herhangi biri bulunmayan taşıtlar,...f) (Değişik:RG-10/1/2020-31004) Tescile ilişkin sahiplik, plaka, şasi numarası ve taşıt cinsi bilgilerinden herhangi birisi değişenler ile usulsüz tadilat görmüş veya bu Yönetmelik kapsamında tadilatı kabul edilmeyen taşıtlar,

g) Kullanım amacı ticari olması gereken taşıtlardan, hususi olarak değiştirilen taşıtlar,...h) 21 inci maddenin birinci fıkrası gereğince faaliyeti durdurulan yetki belgesi eki taşıt belgelerinde kayıtlı taşıtlar, ı) (Ek:RG-15/11/2019-30949) Takograf takma zorunluluğu olduğu halde takografsız olarak il/yurt dışına çıkan ve tespit tarihinden itibaren 30 takvim günü içinde takograf taktırmayan taşıtlar, yetki belgesi eki taşıt belgelerinden re’sen düşülür.

(Mülga ibare:RG-25/5/2018-30431) (…) (Ek cümle:RG-10/1/2020-31004) (Değişik cümle:RG-16/7/2023-32250) Bu fıkranın (b), (c) veya (ç) bentlerine istinaden yetki belgesi eki taşıt belgesinden düşülen taşıtların, düşümü gerektiren eksikliklerinin düşüm tarihinden itibaren en geç 6 ay içerisinde giderilmesi ve (f) bendinde belirtilen hususların değişmediğinin anlaşılması halinde, eksikliğin giderildiği tarihi takip eden günden itibaren yetki belgesi eki taşıt belgesine herhangi bir işleme gerek kalmaksızın ücretsiz olarak yeniden eklenir ve bu taşıtlar için taşıt kartı düzenlenir." hükmüne, "Bildirim" başlıklı 78. maddesinde.

"Bu Yönetmeliğe göre idari para cezaları, uyarmalar, geçici durdurma ve iptallere ilişkin bildirimler, 11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanununa ve ilgili diğer tebligat mevzuatına göre yapılır." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın incelenmesinden, davacıya ait K2 yetki belgesinde kayıtlı aracın 29/06/2016 tarihinde muayene şartı nedeniyle davalı idare tarafından sistemden re'sen düşürüldüğü, bu işlemin davacıya bildirilmediği, Karayolları Taşıma Yönetmeliğinin 14/21. maddesinde öngörülen 630 günlük süre içerisinde 23/09/2017 tarihinde muayene şartını yerine getiren aracın yetki belgesine eklenmemesi sebebiyle asgari kapasite şartını sağlayamadığından bahisle K-2 yetki belgesinin iptal edilmesi üzerine dava konusu iptal davasının açıldığı görülmüştür.

Her ne kadar İdare Mahkemesince "davacı adına düzenlenen K2 yetki belgesi eki taşıt belgesine eklenen aracın muayenesinin 23/09/2017 tarihinde yapıldığı, K2 yetki belgesinin dava konusu işlemin tesis edildiği tarih itibarıyla anılan Yönetmeliğin 14. maddesinin 21. fıkrasında öngörülen asgari kapasite şartını kaybetmediği gerekçesiyle" iptal kararı, sonrasında Bölge İdare Mahkemesince davalı istinaf başvurusunun reddi kararları verilmişse de;

yukarıda belirtilen Karayolu Taşıma Yönetmeliği gereği, davacıya ait aracın davalı idare tarafından re'sen düşümü sonrasında yetki belgesi sahibine düşüm işlemi, yetki belgesi sahibince yapılması gerekenler, yapılmadığı takdirde karşılaşılacak sonucun Tebligat Kanunu'na uygun bildirimi yapılmadan,

asgari kapasite şartı süresi içerisinde muayene eksikliğini tamamlayan ve sonradan yapılan lehe düzenleme gereği eksikliğin giderildiği tarihi takip eden günden itibaren yetki belgesi eki taşıt belgesine herhangi bir işleme gerek kalmaksızın ücretsiz olarak yeniden eklenmesi gereken araç hakkında tesis edilen yetki belgesi iptali işleminde hukuka uygunluk görülmediği gerekçesiyle neticesi itibarıyla hukuka uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiğine karar verilmiştir.