Danıştay 8. Daire E.2020/1892 K.2024/1391

Dava konusu istem: Davacı şirket tarafından, Mersin İli, Erdemli İlçesi sınırları içerisinde bulunan ... sicil sayılı işletme ruhsatı ile işletilen ruhsat sahasından satışı yapıldığı halde beyan edilmeyen 2014 yılına ait 1.132.526,41 ton "Dolomit" madeninin faaliyet raporu ile beyan edilmesine ve tahakkuk eden Devlet hakkının ödenmesine ilişkin tesis edilen ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda.

3213 Sayılı Maden Kanunu'nun 14. maddesinde süresinde tahakkuk ettirilmeyen Devlet hakkına, tahakkuk ettirilmesi gereken ayın son gününden tahakkuk ettirildiği tarihe kadar geçen süre için 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesine göre hesaplanacak gecikme zammı oranında faiz uygulanacağı öngörülmüş olup, Devlet Hakkının ilgili yıla ait ocak başı satış fiyatının Maliye Bakanlığı'nın yeniden değerleme oranları dikkate alınarak idari işlemin uygulanacağı yıla güncellenmesi sonucunda hesaplanacağına ilişkin herhangi bir düzenlemenin yer almadığı,

idari para cezasının 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 12. maddesi uyarınca bir önceki yıl geçerli olan ocak başı satış fiyatının, ilgili yıla ilişkin olarak 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu uyarınca belirlenen yeniden değerleme oranında artırılması sureti ile hesaplanacağı, dava konusu işlemin ise idari para cezasına ilişkin olmadığı, tahakkuk eden Devlet hakkının ödenmesine ilişkin olduğu, kaldı ki davalı idarece yapılan 16.09.2015 ve 15.02.2016 tarihli mahallinde tetkik ve değerlendirme raporlarında da Devlet hakkının tespitinde 2014 yılı ocak başı satış fiyatı olan 8,00 TL esas alınarak hesaplama yapıldığı,

ayrıca 2014 yılında üretilip satışı yapılarak beyan edilmeyen "Dolomit" madeni için davalı idarece 2014 yılı ocak başı satış fiyatının değil de, yeniden değerleme oranları uygulanarak bulunan 2018 yılı ocak başı satış fiyatının esas alınmasının hakkaniyete de aykırı olacağı anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, 2014 yılı satış bilgi formunun 30.04.2015 tarihine kadar verilmesi gerekirken 30.06.2015 tarihinde heyet tespitinden sonra verildiği, dava konusu sahada yapılan üretimin Genel Müdürlüğe bildirilmediği, oldukça yüksek bir miktar olduğu, üretim miktarı hesaplamalarında kullanılan tek kriterin imalat haritası olmadığı, sevk fişleri, kantar fişleri, tonaj bilgilerinden ve işletme faaliyet raporlarından yararlanıldığı, 2015 yılı devlet hakkı ödenirken 2014 yılına ilişkin açıklama yapılmadığı, 2014 yılı için kar elde edildiği ve idareye bildirilmediği, devlet hakkının kamu alacağı olduğu,

dava konusu devlet hakkı miktarının oldukça fazla olup 2014 yılı ocak başı satış fiyatı uygulansa dahi gecikme cezası uygulanacağından davacının ödemesi gereken miktarın daha bile fazla olacağı, kararda 2014 yılı fiyatı üzerinden ödenmesi gerektiği belirtildiği ancak gecikme zammı oranında faiz uygulanacağı açıklamasına yer verilmediği, kabul anlamana gelmemekle birlikte işlem hatalı değerlendirilse de kısmen ret kısmen iptal şeklinde hüküm kurulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, davalı idarece ileri sürülen iddiaların ilk derece ve istinaf mahkemelerinde değerlendirilip yerinde görülmediği, kararın bozulmasını gerektiren somut bir hususun bulunmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.