Danıştay 8. Daire E.2020/6776 K.2024/6820

1- 9. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde yer alan ..."Öğrenci yurdu için en az kırk öğrenci", (b) bendinde yer alan ..Öğrenci pansiyonu için en az otuz öğrenci.." ibarelerinin,

2- 10. maddesinin 2. fıkrasında yer alan "Barınma hizmetleri; ortaokul ve imam-hatip ortaokulu öğrencilerine öğrenci yurtlarında, ortaöğretim kurumları öğrencilerine öğrenci yurt veya pansiyonlarında verilir. Bu kurumlar müstakil binalarda veya etrafı ihata duvarıyla çevrili ortak bir taşınmazın üzerinde tamamı kurumu ait birden fazla binada açılır" cümlesinin,

3- 26. maddesinin 4. fıkrasının (a) ve (b) bendinde yer alan "Kurumlarından; a) Öğrenci yurdu; ortaokul, imam-hatip ortaokulu, ortaöğretim kurumu öğrencileri, b) Öğrenci pansiyonu; ortaöğretim kurumu öğrencileri " ibarelerinin iptali istenilmektedir.

DAVACININ İDDİALARI

... Ortaöğretim Erkek Öğrenci Pansiyonu'nun kurucusu olan davacı dernek tarafından, Devlet okulları pansiyonlarında böyle bir sınırlamanın olmadığı, kontenjan sınırlaması getirilmesi ve ortaokul öğrencilerinin barınması için pansiyon açılmasının mümkün olmaması nedenleriyle bu şartlara uymayan yerlerde ihtiyacı olan öğrenciler bakımından eğitime erişme hakkının kısıtladığı, zira barınma hakkının eğitim ve öğrenim hakkının ayrılmaz bir parçası olduğu, yapılan düzenlemelerin hukuki ve bilimsel dayanağının olmadığı ileri sürülmektedir.

DAVALININ SAVUNMASI

Öncelikle, usule ilişkin olarak davanın ehliyet yönünden reddi gerektiği ileri sürülmüştür.

Esas yönünden ise; iptali talep edilen hükümlerin mülga Özel Öğrenci Barınma Hizmetleri Yönetmeliği'nde de yer aldığı, dolayısıyla mülga Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği 06/05/2017 tarihinden itibaren uygulandığı, idarenin tüm öğrencilerin hem okul içinde hem okul dışındaki eğitsel, kişisel, ahlaki, ruhsal ve duygusal gelişiminden sorumlu olduğu, yapılan düzenlemeyle öğrencilerin can ve mal güvenliklerinin koruma altına alındığı,

hijyenik, yeterli ve dengeli beslenme olanakları sunulan, konforlu, ders çalışmaya müsait, insani barınma şartları sağlanmış yerlerde barınmalarının sağlanması ve bu doğrultuda özel öğrenci barınma kurumlarının standartlarının belirlenmesinin hedeflendiği, ortaokul öğrencilerinin ortaöğretim öğrencilerine göre ruhsal ve fiziksel gelişim, kendini ifade etme, problem çözme kabiliyeti, akran ve yetişkin zorbalığına karşı koyma ve kendini koruma hususlarında daha az yeterliliğe sahip olmaları nedeniyle ortaokul öğrencilerine barınma hizmetinin sadece özel öğrenci yurtlarında verilebileceği şartının getirildiği,

kurum türü ve kontenjan sınırlaması olmadan özel öğrenci barınma kurumlarının açılması durumunda sadece birkaç kişi için açılan ve uygulamada özel öğrenci barınma kurumu hizmeti vermeyen ancak Bakanlıktan kurum açma izni ile işyeri açma ve çalışma ruhsatı alarak resmi bir kurum sıfatıyla farklı amaçla faaliyet gösteren kurumların ortaya çıkma riskinin mevcut olduğu, özel öğrenci yurt ve özel öğrenci pansiyonları arasında; sunulan hizmetin çeşidi, barınma hizmeti ücretinin belirlenmesi, en az hizmet süresi, banyo, tuvalet, lavabo standartları, rehberlik hizmeti sunma zorunluluğu gibi hususlarda farklılık bulunduğu,

belirlenen sayıdan daha az sayıda öğrenciye hizmet verilmesi durumunda, netice itibariyle birer iktisadi işletme olarak faaliyet gösteren ve temel kazanç kalemlerini barınanlardan alınan ücretlerin oluşturduğu bu kurumlarda sunulan hizmetlerden aranan standartların karşılanamamasına, öğrencilere sunulan taahhütlerin yerine getirilememesine, kamu hizmetinin eksik yürütülmesine neden olabileceği, yapılan düzenlemenin hukuka ve mevzuata uygun olduğu savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.

DANIŞTAY SAVCISI : …

DÜŞÜNCESİ

Davacı tarafından, 11/09/2020 tarih ve 31241 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Ortaokul ve Ortaöğretim Kurumları Özel Barınma Hizmetleri Yönetmeliği'nin 9. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde yer alan "...Öğrenci yurdu için en az kırk öğrenci", (b) bendinde yer alan "...Öğrenci pansiyonu için en az otuz öğrenci.." ibarelerinin, 10. maddesinin 2. fıkrasının 1. cümlesinin, 26. maddesinin 4. fıkrasının (a) ve (b) bendinde yer alan "Kurumlardan; a) Öğrenci yurdu; ortaokul, imam-hatip ortaokulu, ortaöğretim kurumu öğrencileri, b) Öğrenci pansiyonu; ortaöğretim kurumu öğrencileri" ibarelerinin iptali istenilmektedir.

5661 Sayılı Yüksek Öğrenim Öğrenci Yurtları ve Aşevleri Hakkındaki Kanuna Ek Kanunun 1. Maddesinin birinci fıkrasında, "Gerçek ve tüzelkişiler tarafından yemekli ve yemeksiz öğrenci yurtları ve buna benzer kurumlar açılması ve işletilmesi ortaokul ve ortaöğretim düzeyinde Milli Eğitim Bakanlığı'nın, yükseköğretim düzeyinde Gençlik ve Spor Bakanlığı'nın iznine bağlıdır.

İlgili Bakanlıklar bu gibi yurt ve kurumları tesbit edeceği esaslara göre denetler."; üçüncü fıkrasında, (Ek fıkra: 15/8/2017-KHK-694/19 md..

Aynen kabul: 1/2/2018-7078/19 md.) Yurt ve benzeri kurumlar, ortaokul, ortaöğrenim ve yükseköğrenim öğrencilerine barınma hizmeti vermek amacıyla açılır ve bu Kanun ile 25/8/2011 tarihli ve 652 sayılı Millî Eğitim Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 13 üncü maddesine göre işyeri açma ve çalışma ruhsatı alırlar.

Öğrenim düzeyine göre barınma hizmeti verilecek öğrenciler ile bu hizmetin verilebileceği kurumlar ve bu hizmeti sunacak gerçek ve tüzel kişilerin nitelikleri yönetmelikle belirlenir." hükmü getirilmiştir.

11/09/2020 tarih ve 31241 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Ortaokul ve Ortaöğretim Kurumları Özel Barınma Hizmetleri Yönetmeliği'nin 9. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde yer alan "...Öğrenci yurdu için en az kırk öğrenci", (b) bendinde yer alan "...Öğrenci pansiyonu için en az otuz öğrenci.." ibarelerinin iptali istenilmekte ise de, sözkonusu düzenleme mülga Özel Öğrenci Barınma Hizmetleri yönetmeliği'nin 8. Maddesinde de düzenlendiği, yeni bir tahdit olmadığı anlaşılmaktadır.

İdarenin, hukuk normları ile kendine yüklenen görev ve sorumlulukları yerine getirirken ve bu amaçla genel düzenleyici işlem tesis ederken Anayasa ve yasalarla çizilen çerçeve içinde takdir hakkına sahip olduğu açıktır. Ayrıca bu takdir hakkının, serbestçe kullanılabilecek bir keyfiyeti ifade etmediği, kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun olarak kullanılması gerektiği tartışmasızdır.

Alıntısı yapılan mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden; 5661 sayılı Yüksek Öğrenim Öğrenci Yurtları ve Aşevleri Hakkındaki Kanuna Ek Kanunun 1. maddesine dayanılarak hazırlanan davaya konu Ortaokul ve Ortaöğretim Kurumları Özel Barınma Hizmetleri Yönetmeliğinde ortaöğrenim ve yükseköğretim kurumlarında öğrenim görmekte olan öğrencilere hizmet veren özel öğrenci yurtlarının ve pansiyonlarının öğrencilerin eğitim öğretim hayatlarını olumlu ya da olumsuz etkileyebileceğinden, özel nitelikleri dikkate alınarak, tabi olacakları esaslar, iş ve işlemler ile denetim esaslarının düzenlendiği anlaşılmıştır.

Bu bağlamda; öğrencilerin, sadece ticari amaç taşımayan ayrıca eğitim öğretimlerini gereği gibi tamamlayabilmeleri için disipline edilmiş olmaları da gereken yerlerde barınma ihtiyaçlarını karşılamaları gerektiğinden, sadece öğrenci barındıran ve öğrenci yurdu gibi çalıştırılan yerler ile öğrenci evi, öğrenci pansiyonu, öğrenci apartı gibi isimlerle tabela bulunduran ve faaliyetlerini bu şekilde sürdüren yerler hakkında, il veya ilçe millî eğitim müdürlüklerince denetim yapılması, 5661 sayılı Yüksek Öğrenim Öğrenci Yurtları ve Aşevleri Hakkındaki Kanuna Ek Kanun ve 3797 sayılı Milli Eğitim Bakanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun davalı Milli Eğitim Bakanlığına verdiği yetki kapsamında olup, kamu yararı ve hizmet gerekleri ekseninde değerlendirilmelidir.

Bu durumda; dava konusu düzenlemenin, öğrenci sayılarında en az limitin belirlenmesi öğrencilerin barındığı yerlerde gerekli izinlerin alınarak ,tüm standartların sağlanmasının ve denetiminin yapılması amacını taşıdığı, üst hukuk normlarına aykırılık taşımadığı, kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.

11/09/2020 tarih ve 31241 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Ortaokul ve Ortaöğretim Kurumları Özel Barınma Hizmetleri Yönetmeliği'nin 10. maddesinin 2. fıkrasının 1. cümlesinin, 26. maddesinin 4. fıkrasının (a) ve (b) bendinde yer alan "Kurumlardan; a) Öğrenci yurdu; ortaokul, imam-hatip ortaokulu, ortaöğretim kurumu öğrencileri, b) Öğrenci pansiyonu; ortaöğretim kurumu öğrencileri" ibarelerinin iptali istemi yönünden de, Milli Eğitim Bakanlığı'nın belirli standartları sağlama ve öğrencilerin psikolojik ve fiziksel yönden gelişiminin sağlıklı olması için tüm düzenlemeleri yapma yetkisi bulunduğundan ilgili yönetmelik hükümlerinde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle, davanın reddi gerektiği, düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ SÜREÇ

Dava.

11/09/2020 gün ve 31241 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Ortaokul ve Ortaöğretim kurumları Özel Barınma Hizmetleri Yönetmeliğinin 9. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde yer alan ..."Öğrenci yurdu için en az kırk öğrenci", (b) bendinde yer alan ..Öğrenci pansiyonu için en az otuz öğrenci.." ibarelerinin, 10. maddesinin 2. fıkrasında yer alan "Barınma hizmetleri; ortaokul ve imam-hatip ortaokulu öğrencilerine öğrenci yurtlarında, ortaöğretim kurumları öğrencilerine öğrenci yurt veya pansiyonlarında verilir.

Bu kurumlar müstakil binalarda veya etrafı ihata duvarıyla çevrili ortak bir taşınmazın üzerinde tamamı kurumu ait birden fazla binada açılır" cümlesinin, 26. maddesinin 4. fıkrasının (a) ve (b) bendinde yer alan "Kurumlarından; a) Öğrenci yurdu; ortaokul, imam-hatip ortaokulu, ortaöğretim kurumu öğrencileri, b) Öğrenci pansiyonu; ortaöğretim kurumu öğrencileri " ibarelerinin iptali istemiyle açılmıştır.

İNCELEME VE GEREKÇE

USUL YÖNÜNDEN

Davalı idarenin usule ilişkin itirazı yerinde görülmeyerek işin esasına geçildi.

ESAS YÖNÜNDEN

İlgili Mevzuat: Anayasa'nın 124. maddesinde, Cumhurbaşkanı, bakanlıklar ve kamu tüzelkişilerinin, kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla, yönetmelikler çıkarabileceği hükmüne yer verilmiştir.

5661 Sayılı Yüksek Öğrenim Öğrenci Yurtları ve Aşevleri Hakkındaki Kanuna Ek Kanunun 1. maddesinin birinci fıkrasında, "Gerçek ve tüzelkişiler tarafından yemekli ve yemeksiz öğrenci yurtları ve buna benzer kurumlar açılması ve işletilmesi ortaokul ve ortaöğretim düzeyinde Milli Eğitim Bakanlığı'nın, yükseköğretim düzeyinde Gençlik ve Spor Bakanlığı'nın iznine bağlıdır.

İlgili Bakanlıklar bu gibi yurt ve kurumları tesbit edeceği esaslara göre denetler."; üçüncü fıkrasında, (Ek fıkra: 15/8/2017-KHK-694/19 md..

Aynen kabul: 1/2/2018-7078/19 md.) Yurt ve benzeri kurumlar, ortaokul, ortaöğrenim ve yükseköğrenim öğrencilerine barınma hizmeti vermek amacıyla açılır ve bu Kanun ile 25/8/2011 tarihli ve 652 sayılı Millî Eğitim Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 13 üncü maddesine göre işyeri açma ve çalışma ruhsatı alırlar.

Öğrenim düzeyine göre barınma hizmeti verilecek öğrenciler ile bu hizmetin verilebileceği kurumlar ve bu hizmeti sunacak gerçek ve tüzel kişilerin nitelikleri yönetmelikle belirlenir." ibaresi bulunmaktadır.

652 sayılı Özel Barınma Hizmeti Veren Kurumlar ve Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 13. maddesinde; "(Değişik: 2/7/2018-KHK-703/22 md.)(2) 10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanununun 7 nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi, 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanununun 15 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi ile 22/2/2005 tarihli ve 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanununun 7 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen izin veya ruhsatlara ilişkin hükümler, öğrencilere özel barınma hizmeti veren kurumlar hakkında uygulanmaz.

Öğrencilere özel barınma hizmeti veren kurumlara iş yeri açma ve çalışma ruhsatı ortaokul ve ortaöğrenim düzeyinde Millî Eğitim Bakanlığınca, yükseköğrenim düzeyinde Gençlik ve Spor Bakanlığınca verilir. Bakanlıklar bu yetkilerini valiliklere devredebilir. Bu fıkranın uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle belirlenir." hükmü bulunmaktadır.

5661 sayılı Yüksek Öğrenim Öğrenci Yurtları ve Aşevleri Hakkındaki Kanuna Ek Kanun ve 652 sayılı Özel Barınma Hizmeti Veren Kurumlar ve Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun Hükmünde Kararnameye dayanılarak hazırlanan dava konusu Ortaokul ve Ortaöğretim Kurumları Özel Barınma Hizmetleri Yönetmeliği'nin 9. maddesinde " (1) Kurumlara, türlerine göre aşağıda belirlenen asgari kontenjana göre kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı verilir: a) Öğrenci yurdu için en az kırk öğrenci. b) Öğrenci pansiyonu için en az otuz öğrenci.

(2) Kurum kontenjanlarının belirlenmesine ilişkin usul, esas ve standartlar Bakanlıkça belirlenir.", 10. maddesinde "..(2) Barınma hizmetleri; ortaokul ve imam-hatip ortaokulu öğrencilerine öğrenci yurtlarında, ortaöğretim kurumları öğrencilerine öğrenci yurt veya pansiyonlarında verilir.

Bu kurumlar müstakil binalarda veya etrafı ihata duvarıyla çevrili ortak bir taşınmazın üzerinde tamamı kuruma ait birden fazla binada açılır.", 26. maddesinde "(1) Öğrenciler, öğrencilik durumları devam ettiği sürece kurumda barınabilirler. (2) Kurumlar, sadece kız veya sadece erkek öğrenciler için açılır ve işletilir.

(3) Ortaokul, imam-hatip ortaokulu ve ortaöğretim kurumları öğrencilerine yönelik barınma hizmeti veren kurumlardaki yatakhaneler, öğrencilerin yaş grupları dikkate alınarak düzenlenir. (4) Kurumlardan; a) Öğrenci yurdu; ortaokul, imam-hatip ortaokulu, ortaöğretim kurumu öğrencileri, b) Öğrenci pansiyonu; ortaöğretim kurumu öğrencileri, için açılır." düzenlemesi yer almaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Anayasamızın 124. maddesi uyarınca Cumhurbaşkanı, bakanlıklar ve kamu tüzelkişilerinin, kendi görev alanlarını ilgilendiren Kanunların ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla, yönetmelik çıkarabilecekleri hükme bağlanmıştır. Anayasamızın ilgili hükmü ve normlar hiyerarşisi bağlamında, bir yasa hükmüne dayalı olarak hazırlanan yönetmelikler ile yasa hükümlerine açıklık getirilmesi ve yasa hükümlerinin uygulamaya geçirilmesi amaçlanmakta olup kanun koyucu tarafından idareye tanınan düzenleme yetkisinin başta kamu yararı olmak üzere hizmet gerekleri, hukuk devleti, hukuk güvenliği ve kazanılmış haklara riayet ilkelerine uygun olarak kullanılması gerekmektedir.

İdarelerin işlem tesis ederken kendilerine Anayasa ve yasalarla çizilen çerçeve içinde takdir hakkına sahip oldukları açıktır. Ancak bu takdir hakkı, serbestçe kullanılanabilecek bir keyfiyeti ifade etmeyip, kamu yararı ve hizmet gerekleri açısından hukuka uygun olarak temellendirilmiş olgularla desteklenmelidir.

Kamu yararı kavramı, tüm devlet organlarının işlem ve eylemlerinin genel nitelikteki amacını ve aynı zamanda nedenini oluşturmakta, çeşitli hak ve özgürlükler açısından bir sınırlama nedeni niteliği de taşımakta olup bu kavram genel bir ifadeyle bireysel, özel çıkarlardan ayrı ve bunlara üstün olan toplumsal yararı ifade etmektedir.

Dava Konusu Yönetmeliğin 9. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde yer alan..."Öğrenci yurdu için en az kırk öğrenci", (b) bendinde yer alan ..Öğrenci pansiyonu için en az otuz öğrenci.." ibarelerinin incelenmesi;

Ortaokul, imam-hatip ortaokulu ve ortaöğretim kurumlarında öğrenim gören öğrencilere Millî Eğitim Bakanlığına bağlı resmî okullara ait yurt ve pansiyonlarda barınma hizmeti verilmekle birlikte; dava konusu Yönetmelik hükümleri çerçevesinde gerçek ve tüzelkişiler tarafından açılan yurt ve pansiyonlarda da barınma hizmeti sunulmaktadır.

Özel barınma hizmeti veren kurumların açılması ve işletilmesine ilişkin usul ve esasların belirlenmesi, öngörülen mevzuat hükümlerine uygun hizmet verilip verilmediğinin denetlenmesi noktasında davalı idarenin yetkili olduğu açıktır.

Hukuk devletinde, idareye tanınan takdir yetkisi mutlak ve sınırsız olmayıp, kamu yararı ve hizmet gerekleriyle sınırlıdır ve takdir yetkisine dayalı olarak tesis edilen işlemlerin hukuken geçerli sebeplere dayanması gerekmektedir.

Dava konusu Yönetmelik hükümleri ile özel barınma hizmeti veren kurumlara asgari kontenjanı sağlamaları halinde kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı verilmesi öngörülmüş olup; anılan düzenlemelerin bu kurumlarda barınma hizmeti sunulan öğrencilerin güvenli, sağlıklı ve düzenli bir ortamda barınmalarının sağlanması ve hizmet kalitesinin arttırılması amacıyla tesis edildiği anlaşıldığından hukuka ve kamu yararı ile hizmet gereklerine aykırılık görülmemiştir.

Dava konusu Yönetmeliğin 10. maddesinin 2. fıkrasında yer alan "Barınma hizmetleri; ortaokul ve imam-hatip ortaokulu öğrencilerine öğrenci yurtlarında, ortaöğretim kurumları öğrencilerine öğrenci yurt veya pansiyonlarında verilir..." cümlesi ile 26. maddesinin 4. fıkrasının (a) ve (b) bendinde yer alan "Kurumlarından; a) Öğrenci yurdu; ortaokul, imam-hatip ortaokulu, ortaöğretim kurumu öğrencileri, b) Öğrenci pansiyonu; ortaöğretim kurumu öğrencileri " ibarelerinin incelenmesi:

Dava konusu Yönetmeliğin 4. maddesinde; öğrenci pansiyonu ortaöğretim kurumu öğrencileri için bağımsız bir bina veya etrafı ihata duvarıyla çevrili ortak bir taşınmazın üzerinde tamamı kuruma ait birden fazla binadan oluşan en az bir ay olmak üzere barınma hizmetlerinin sunulduğu kurum; öğrenci yurdu ise ortaokul ve imam-hatip ortaokulu öğrencileri ile ortaöğretim kurumları öğrencileri için bir binadan veya etrafı ihata duvarıyla çevrili ortak bir taşınmazın üzerinde tamamı kuruma ait birden fazla binadan oluşan, yatakhaneleri, ortak kullanım alanları bulunan ve toplu hizmetlerin sunulduğu kurum olarak tanımlanmış olup.

Yönetmeliğin 26. maddesinin 4. fıkrasında ise; öğrenci yurdunda ortaokul, imam-hatip ortaokulu, ortaöğretim kurumu öğrencilerinin; öğrenci pansiyonunda ise ortaöğretim kurumu öğrencilerinin barınacağı düzenlemesine yer verilmiştir.

Ortaöğretim Kurumu Öğrencilerine Barınma Hizmeti Veren Özel Kurumların Standartları ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönergede ise ortaokul ve ortaöğretim kurumlarında öğrenim gören öğrencilere barınma hizmeti veren özel kurumların bölümleri, kullanılacak araç gereçleri, verilecek hizmet standartları ile çalışma usul ve esasları düzenlenmiş olup; anılan Yönergenin incelenmesinden öğrenci yurtlarında yemekhanenin öğrenci kontenjanına uygun büyüklükte, ihtiyaca cevap verecek şekilde düzenlenmesi gerekmekte iken öğrenci pansiyonlarında yemekhanenin isteğe bağlı olduğu (m.

15/1-ş ve m.16/1-ş), ortaokul/imam-hatip ortaokulu öğrencilerinin barındığı yurtlarda rehberlik odası zorunlu, ortaöğrenim öğrencilerinin barındığı yurtlarda isteğe bağlı iken pansiyonlarda rehberlik odasının isteğe bağlı olduğu (m. 15/1-n, m.16/1-n) anlaşılmaktadır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesi neticesinde; öğrenci pansiyonlarının en az bir ay olmak üzere barınma hizmeti sunduğu ve ücretin en az bir aylık olarak belirlendiği, öğrenci yurtlarının barınma hizmetinin ise yıllık olarak belirlendiği, Yönergenin muhtelif maddelerinde öğrenci yurt ve pansiyonları için farklı standartlara yer verildiği anlaşıldığından ortak kullanım alanları bulunan ve toplu hizmetlerin sunulduğu öğrenci yurtlarının kurumsal yapı ve barınma hizmetinin sunum biçimi bakımından öğrenci pansiyonlarından farklılaştığı sonucuna varılmaktadır.

Davacı Dernek tarafından; dava konusu düzenleme ile öğrenci pansiyonlarında ortaokul öğrencilerinin barınmasının engellendiği ve bu durumun Anayasa'nın eşitlik ilkesine aykırılık teşkil ettiği ileri sürülmektedir.

Anayasa Mahkemesi kararlarında da belirtildiği üzere; Anayasa'da yer alan eşitlik ilkesi eylemli değil, hukuksal eşitliği ifade ettiğinden aynı hukuki durumda olanların aynı, farklı hukuki durumda olanların farklı kurallara bağlı tutulması eşitlik ilkesini ihlal etmeyecek olup; Mahkemelerce yapılan yargılamalarda eşitlik ilkesinin "kamu yararı" çerçevesinde dikkate alınması gerekmektedir.

Ortaokul çağındaki çocukların yaş grubu dikkate alındığında; bu yaş grubundaki çocukların fiziksel, bilişsel, duygusal ve sosyal gelişiminin başladığı bir dönem içinde oldukları dikkate alındığında özellikle bu dönemi ailelerinden uzakta geçiren ve özel barınma kurumlarında kalan ortaokul öğrencilerinin öğrenci pansiyonları yerine ortak kullanım alanlarının bulunması ve toplu hizmetlerin sunulması noktasında belli standartları sağlamak zorunda olan öğrenci yurtlarında barınmasının bu çocukların günlük yaşam koşullarının düzeninin ve güvenlik ihtiyaçlarının sağlanması amacına hizmet ettiği açıktır.

Bu itibarla; dava konusu düzenlemeler yönünden davalı idarece takdir yetkisinin kamu yararı ve hizmet gerekleri dikkate alınmak suretiyle kullanıldığı ve öğrenci yurtlarında ortaokul, imam-hatip ortaokulu, ortaöğretim kurumu öğrencilerinin; öğrenci pansiyonlarında ise sadece ortaöğretim öğrencilerinin barınmasının eşitlik ilkesine aykırılık teşkil etmediği anlaşılmıştır.

Dava konusu Yönetmeliğin 10. maddesinin 2. fıkrasında yer alan "... Bu kurumlar müstakil binalarda veya etrafı ihata duvarıyla çevrili ortak bir taşınmazın üzerinde tamamı kurumu ait birden fazla binada açılır" cümlesinin incelenmesi;

5661 sayılı Kanun'un yukarıda metnine yer verilen Ek 1. maddesinde; öğrenim düzeyine göre barınma hizmetinin verilebileceği kurumların niteliklerinin, ilgili Bakanlık tarafından yönetmelik ile belirleneceği hükmüne yer verilmiştir.

Dava konusu kuralın, Yönetmeliğin dayanağı olan 5561 sayılı Kanunun verdiği yetki uyarınca kurum binasının niteliklerine ilişkin bir düzenleme içerdiği, bu anlamda üst hukuk normuna uygun olduğu anlaşılmaktadır.

Diğer yandan; özel barınma hizmeti verilen kurumların müstakil binalarda veya etrafı ihata duvarıyla çevrili ortak bir taşınmazın üzerine tamamı kuruma ait birden fazla binada açılmak zorunda olmasına ilişkin düzenleme ile bina güvenliği noktasında kurumların denetiminin daha elverişli hale gelmesinin ve ortaokul-ortaöğretim çağındaki çocukların can ve mal güvenliklerinin sağlanmasının amaçlandığı anlaşıldığından anılan düzenlemede kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırılık görülmemiştir.