Danıştay 8. Daire E.2021/1687 K.2024/641

Dava konusu istem: Davacı tarafından; 3213 sayılı Maden Kanununa muhalefet edildiğinden bahisle davacıya 31.054,00-TL idari para cezası uygulanmasına ilişkin …. tarihli ve … sayılı işlemin iptali ve ödenen paranı iadesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …. İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; Maden işletme ruhsatına ilişkin 2018 yılı ruhsat bedelinin davalı idareye ait kurumsal banka hesabı yerine 31/01/2018 tarihinde Maden Ruhsat Harcı adı Manavgat Vergi Dairesine yatırıldığı hususu da dikkate alındığında, kamu hizmetinin bütünlüğü ve devamlılığı ilkesi de gözetilerek davacının belirtilen ücreti ödeme hususunda iyi niyetli ve söz konusu hatasının da makul karşılanabilecek düzeyde olduğu anlaşıldığından dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı,

Öte yandan, kabahatlere ilişkin idari yaptırımların uygulanmasında kabahat fiilinin işlendiği tarihteki idari para cezası tutarının uygulanması asıl olmasına rağmen davalı idarece dava konusu işlemle 25.098,00 TL tutarındaki 2018 yılı ruhsat bedelinin yeniden değerleme oranı nispetindeki artış dikkate alınmak suretiyle uygulanan 31.054,00-TL idari para cezası şeklinde uygulanmasında da usulen hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılarak, dava konusu işlemin iptaline ve davacının tazmin isteminin kabulüne karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, S:… sayılı işletme ruhsatı, 2018 yılında yürürlükte olmasına rağmen Maden Kanunu'nun 13. maddesinin amir hükmü gereği 31/10/2018 tarihine kadar yatırılması gereken 2018 yılı işletme ruhsat bedelinin tamamının idarece belirlenen banka hesabına süresinde yatırılmadığı, davacı tarafından Maden Kanun'un amir hükmünün ihlal edilmiş olması nedeniyle … tarih ve E…. sayılı işlemiyle Maden Kanunu'nun 13/2. fıkrasıyla atıfta bulunulan yerin değerleme oranı nispetindeki artışı dikkate alınmak suretiyle uygulanan 31.054,00 TL idari para cezası yaptırımı hukuk ve usule uygun olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, bakılmakta olan davada verilen kararın 2577 sayılı Kanun'un 46. maddesi kapsamında temyiz yolu açık kararlardan olduğu anlaşıldığından, … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin …. tarih ve E:…, K:… sayılı temyiz yolu kapalı ve kararın kesin olduğuna ilişkin kararı kaldırılarak gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

İdare Mahkemesi tarafından her ne kadar dava konusu maden işletme ruhsatına ilişkin 2018 yılı ruhsat bedelinin davalı idareye ait kurumsal banka hesabı yerine 31/01/2018 tarihinde Maden Ruhsat Harcı adı Manavgat Vergi Dairesine yatırıldığı hususu dikkate alındığında, kamu hizmetinin bütünlüğü ve devamlılığı ilkesi de gözetilerek davacının belirtilen ücreti ödeme hususunda iyi niyetli ve söz konusu hatasının da makul karşılanabilecek düzeyde olduğu anlaşıldığından dava konusu işlemde bu yönden de hukuka uyarlık bulunmadığı kanaatine varıldığı belirtilse de,

3213 sayılı Maden Kanununun 13. maddesinin dava konusu işlemin sebebi olarak gösterilen fiilin işlenildiği tarihteki halinde. "Yürürlükteki ruhsatlar için her yıl ocak ayının sonuna kadar ruhsat bedelinin tamamının yatırılması zorunludur.

İşletme ruhsat bedelinin %70’i genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere ilgili muhasebe birimi hesabına, %30’u çevre ile uyum planı çalışmalarını gerçekleştirmek üzere ruhsatı veren idarenin muhasebe birimi hesabına aktarılmak üzere Bakanlığın belirlediği bankada açılacak teminat hesabına yatırılır. ... Ruhsat bedelinin yatırılmaması veya eksik yatırılması hâlinde 20.000 TL idari para cezası verilir ve ruhsat bedelinin üç ay içinde tamamlanması istenir.

Bu süre içinde ruhsat bedelinin yatırılmaması durumunda ruhsat iptal edilir..." hükmü bulunduğundan maden sahasına ilişkin ruhsat bedelinin davacı tarafından, idarece verilen süre içinde yasada gösterilen usule uygun olarak Maden İşleri Genel Müdürlüğünün banka hesabına yatırılmadığı, ruhsat bedelinin ne şekilde ödeneceği hususunun Maden Kanununun 13. maddesinde açıkça düzenlenmesine rağmen ruhsat bedeli tahsil yetkisi bulunmayan Vergi Dairesine yapılan ödemenin, verilen 3 aylık süre içerisinde usulüne uygun olarak ruhsat bedelinin ödendiği anlamına gelmeyeceği sonucuna varıldığından,

Mahkemece bu yönde oluşturulan gerekçesi hukuka aykırı olmakla birlikte,

Olayda.

3213 sayılı Maden Kanunu'na aykırılık teşkil eden eylemi nedeniyle davacıya, davacı uhdesindeki Sicil:… sayılı ruhsata ilişkin 2018 yılı ruhsat bedelinin idarelerince belirlenen banka hesabına yatırılmadığından bahisle süresinde ödenmeyen ruhsat bedeli nedeniyle … tarihli ve E…. sayılı işlemle 31.054,00-TL idari para cezası yaptırımı uygulandığı idari para cezası verilmiş olup, Kabahatler Kanunu'nun 5. maddesinde yer verilen kabahatin, failin icraî veya ihmali davranışı gerçekleştirdiği zaman işlenmiş sayılacağı ve neticenin oluştuğu zamanın, bu bakımdan dikkate alınmayacağı düzenlemesi gereğince,

davacıya işlenen fiilin gerçekleştiği tarih olan 2018 yılının karşılığı olan idari para cezası verilmesi gerekirken, dava konusu işlem tarihi olan 2019 yılı için yeniden değerleme oranında güncellenen değerler üzerinden idari para cezalarının kesildiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda, dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan ceza tutarı dikkate alınmak suretiyle 3213 sayılı Kanunun 13. maddesi kapsamında verilen dava konusu idari para cezasında hukuka uyarlık bulunmadığından, bu nedenle dava konusu işlemin iptaline dair karara yönelik istinaf istemini reddeden Bölge İdare Mahkemesi kararı usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.