Danıştay 8. Daire E.2021/2520 K.2024/1514

Dava konusu istem: Davacı şirket adına kayıtlı ... plakalı aracın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek 2/3-A maddesi uyarınca 60 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlem ile araç sürücüsüne 5.010,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; aracın trafikten men edilmesine ilişkin işlem yönünden, bakılan uyuşmazlıkta, trafik ekiplerince yapılan denetim esnasında, davaya konu araçla güzergah izin belgesi olmadan engelli öğrenciler ile ebeveynlerinin taşındığının tespit edildiği, araç adına düzenlenmiş C tipi güzergah izin belgesi sunulmuş ise de, rehabilitasyon merkezleri araçları için A tipi güzergah izin belgesinin alınması gerektiği anlaşıldığından, davaya konu aracın trafikten men edilmesi işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı;

araç sürücüsüne idari para cezası verilmesine ilişkin işlem yönünden, dava konusu idari para cezasının araç sürücüsüne kesildiği, davacı şirketin bu işlemin iptalini istemesinde güncel ve kişisel bir menfaat bağının bulunmadığı anlaşıldığından, idari para cezasına ilişkin işlem yönünden açılan davada davacının dava açma ehliyetinin bulunmadığı gerekçesiyle, davacı şirkete ait aracın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek-2/3-a maddesi uyarınca trafikten men edilmesine ilişkin işlemin iptaline, araç sürücüsü adına idari para cezası düzenlenmesine ilişkin işlem yönünden ise davanın ehliyet yönünden reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; istinaf istemine konu İdare Mahkemesi kararının, araç sürücüsüne para cezası verilmesine ilişkin işleme yönelik davanın ehliyet yönünden reddine dair kısmında hukuka aykırılık görülmediği.

Mahkeme kararının, aracın trafikten men edilmesine ilişkin işlem yönünden davanın reddine dair kısmına gelince, uyuşmazlığa konu ... plakalı araçla izinsiz ticari taşımacılık yapıldığını gösteren tespit tutanağı ve diğer bilgilerin gönderilmesi yönünde Mahkemece 18/03/2020 tarihinde ara kararı yapılmasına rağmen olay tespit tutanağının davalı idarece gönderilmediği, dava dosyasına sunulan tunağın ise sonradan düzenlendiği,

bu durumda, davaya konu araçla, 2918 sayılı Kanunun Ek 2/3-A maddesine aykırı bir şekilde belediye sınırları içerisinde izinsiz yolcu taşımacılığı yapıldığına dair somut bilgi belgelerin sunulamaması karşısında tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun kısmen reddine, kısmen kabulüne, ...

İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... kararının aracın trafikten men edilmesine ilişkin kısmının kaldırılmasına ve dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, temyiz istemine konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin incelenmeksizin reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinde, "1) İdare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir...3) Bölge idare mahkemesi, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar verir. Karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı verir...6) Bölge idare mahkemelerinin 46. maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." hükmüne yer verilmiştir.

Anılan Kanun'un "Temyiz" başlıklı 46. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendinde; belli bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlemlere karşı açılan iptal davaları, hakkında verilen kararların Danıştay'da, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebileceği.

"Temyiz dilekçesi" başlıklı 48. maddesinin 6. fıkrasında, temyizin kesin bir karar hakkında olması hâlinde, kararı veren merciin, temyiz isteminin reddine karar vereceği; ilgili merciin bu kararına karşı, tebliğ tarihini izleyen günden itibaren yedi gün içinde temyiz yoluna başvurulabileceği.

7. fıkrasında ise, temyizin kesin bir karar hakkında olduğunun anlaşılması durumunda, 6. fıkrada sözü edilen kararın, dosyanın gönderildiği Danıştay'ın ilgili dairesince kesin olarak verileceği kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın incelenmesinden, esas faaliyet konusu ticari yolcu taşımacılığı olmayan davacı şirket adına kayıtlı araç ile ilgili belediyeden izin veya ruhsat alınmaksızın personel servis taşımacılığı yapıldığından bahisle dava konusu işlemin tesis edildiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda, davacının aracının 60 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin işlemin herhangi bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlem niteliğinde olmadığı sonucuna varılmakta olup; temyiz istemine konu kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesi uyarınca Bölge İdare Mahkemesinin temyiz yolu açık olmayan "kesin" kararlarından olduğu anlaşıldığından, temyiz isteminin incelenmesine yasal olanak bulunmamaktadır.