Danıştay 8. Daire E.2021/4543 K.2023/4663

Dava konusu istem: Yıldız Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkçe Eğitimi Bölümü'nde tezli yüksek lisans programı öğrencisi olan davacı tarafından, Yıldız Teknik Üniversitesi Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliğinin 24. maddesi uyarınca kaydının silinmesine ilişkin … tarih ve … sayılı 30 sıra nolu Sosyal Bilimler Enstitüsü Yönetim Kurulu Kararı'nın iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda.

Yıldız Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkçe Eğitimi bölümünde tezli yüksek lisans öğrencisi olan davacının, "Araştırma Yöntemleri ve Bilimsel Etik" dersinden "DC" notu aldığı, Yıldız Teknik Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Ve Öğretim Yönetmeliği Senato Esaslarının İlişik Kesme (Başarısız Olma) başlıklı 50/2. maddesi uyarınca "DC" notunun karşılığının 1.50 olduğu ve belirtilen puanın da geçer not olmadığı, davacının 4 yarıyıl süren eğitim döneminde de eksik olan ve başarısız sayıldığı anılan dersi seçip geçer not almak sureti ile ikmal etmediği anlaşıldığından,

tezli yüksek lisans eğitiminin başarılı bir şekilde tamamlanabilmesi için davacının "Araştırma Yöntemleri ve Bilimsel Etik" dersinden geçer not alması gerekirken bu koşulu sağlayamadığı görüldüğünden, kaydının silinmesi yolunda tesis edilen dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu sonucuna varılarak davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, başarısız sayıldığı ve "DC" notu aldığı dersin başarısız olduğuna dair bir bilginin kurumun bütün öğrencilerinin notlarını öğrendiği GSIS adlı otomasyon sisteminde gösterilmediği, tüm derslerden başarılı sayılarak ders kaydının danışman tarafından onaylanarak tez yazım sürecine geçirildiği, bu sebeple dersi tekrar almasına davalı idarece imkan tanınmadığı,

tezini tamamlayıp savunma aşamasına gelindiğinde danışmanı tarafından aranarak "DC" notlu bir dersinin bulunduğu ve bu şekilde tezinin teslim alınmayacağı, yüksek lisansta ders aşamasının azami dört dönemde tamamlanması gerekirken bu sürenin geçtiği belirtilerek üniversite kaydının silineceğinin belirtildiği, dolayısıyla sürecin yanlış işletilmesinde kendisinin herhangi bir kusurunun bulunmadığı, idarenin üstüne düşen bildirim yükümlülüğünü yerine getirmediği ileri sürülerek istinaf kararının bozulması istenilmiştir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, davacının öğrenci olarak hangi notların geçer not olduğu veya olmadığının bilmesi gerektiği, bu konuda sürekli davacıya bildirimde bulunulmasının kendilerinden beklenemeyeceği belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

29.07.2016 tarihinde davalı üniversitede yüksek lisans eğitimine başlayan davacının iki dönemlik ders sürecinde "Araştırma Yöntemleri ve Bilimsel Etik" dersinden "DC" notu almasına rağmen davalı idarece, davacının tez sürecine geçirildiği, tez önerisinin kabul edilmesi sonrasında tezini tamamladıktan sonra teslim etmek istemesi üzerine, danışmanı tarafından ders döneminde almış olduğu bir dersten "DC" notu olduğu ve bu notun üniversite yönetmeliğine göre geçer not olmadığı, yüksek lisans eğitiminin de altıncı dönemiinde olması sebebiyle dersi alma imkanı bulunmadığının belirtildiği, davacının kaydının da bu gerekçe ile 07/03/2019 tarihli Enstitü Yönetim Kurulu Kararı ile silinmesi üzerine bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliğinin "Tezli yüksek lisans programı" başlıklı 6. maddesinin 1. fıkrasında. Tezli yüksek lisans programı ile öğrencinin bilimsel araştırma yöntemlerini kullanarak bilgilere erişme, bilgiyi derleme, yorumlama ve değerlendirme yeteneğini kazanmasının sağlanacağı. Yönetmeliğin "Süre" başlıklı 7. maddesinde.

Tezli yüksek lisans programının süresi bilimsel hazırlıkta geçen süre hariç, kayıt olduğu programa ilişkin derslerin verildiği dönemden başlamak üzere, her dönem için kayıt yaptırıp yaptırmadığına bakılmaksızın dört yarıyıl olup, program en çok altı yarıyılda tamamlanacağı.

Dört yarıyıl sonunda öğretim planında yer alan kredili derslerini ve seminer dersini başarıyla tamamlayamayan veya bu süre içerisinde yükseköğretim kurumunun öngördüğü başarı koşullarını/ölçütlerini yerine getiremeyen, azami süreler içerisinde ise tez çalışmasında başarısız olan veya tez savunmasına girmeyen öğrencinin yükseköğretim kurumu ile ilişiğinin kesileceği düzenlenmiştir.

Yıldız Teknik Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Ve Öğretim Yönetmeliği Senato Esaslarının İlişik Kesme (Başarısız Olma) başlıklı 24. maddesinde; Program için tanımlanan azami süreler sonunda başarısız olan veya programı tamamlayamayan öğrencinin üniversite ile ilişiğinin kesileceği; 3. fıkrasının (a) bendinde; Lisansüstü öğrenimi süresince almak zorunda olduğu toplam kredili/kredisiz ders yükünü dört yarıyıl sonunda en az 2.50/4.00 AGNO ile tamamlayamayan öğrencilerin üniversite ile ilişiğinin kesileceği kurala bağlanmış; 50. maddesinin 3. fıkrasında ise; bir dersten başarılı sayılabilmek için başarı notunun yüksek lisans programlarında en az CB(2.50) olacağı kuralına yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyadaki bilgi ve belgelerin incelenmesinden; davacının davalı üniversitede tezli yüksek lisans programına başladıktan sonra iki dönem tüm dersleri aldığı, almış olduğu bu derslerden Araştırma Yöntemleri ve Bilimsel Etik dersindeki ders notunun "DC" olmasına rağmen danışmanı tarafından sonraki üçüncü dönemde ders kaydını yaptığı "Yüksek Lisans Tezi" ve "Uzmanlık Alan" derslerinin danışmanı tarafından onaylanarak tez aşamasına geçirildiği, tez önerisi kabul edilerek Tez Adı'nın "Mustafa Orakçı &8217;nın Çocuk Kitaplarında Eğitsel İlkeler" olarak belirlendiği, davacının tezi için danışmanı ile çalışmaya başladığı,

sonrasında danışman hocası tarafından 2016/2017 öğretim yılı Bahar Dönemi'nde almış olduğu bir dersinde notunun "DC" olduğu ve Yönetmelik uyarınca başarılı sayılamayacağı ve azami ders dönemi olan dört dönemin de geçmiş olması sebebiyle yeniden dersi almasının mümkün olmaması sebebiyle bu aşamada tezini teslim edemeyeceğinin belirtildiği, sonrasında da Yönetim Kurulu Kararı ile davacının kayıt olduktan sonra azami dört dönemde derslerin tamamından başarılı olmadığı gerekçesiyle kaydının silindiği görülmektedir.

Üniversitelerde eğitim gören öğrencilerin, öğrencilik sürecinin takibi yükümlülüğü öğrenciler üzerinde olsa da, üniversitelerce notların öğrenilmesi için kurulan otomasyon (öğrenci not sistemi) sistemlerinde alınan ders notları sonucunda derslerden başarılı/başarısız olduğuna ilişkin uyarının bulunması gerektiği, başarısız olan derslerin tekrardan alınması gerektiğine ilişkin otomosyon sisteminde uyarı veya elektronik posta yolu ile bilgilendirme şeklinde öğrencilere bildirilmesi gerekmektedir.

Diğer taraftan, ders aşamasında başarısız olan öğrencilerin de tez sürecine başlatılmaması, başka bir ifade ile yüksek lisans ders sürecinin tamamlanması gereken azami dört dönem içinde bu derslerin öğrenciler tarafından alınmasına imkan tanınması, başarısız olunan dersler ile ilgli herhangi bir bilgilendirme yapılmaksızın tez sürecine geçirilmemesi olası hak kayıplarının önlenmesi bakımından önemlidir.

Dava konusu olayda, davacının yüksek lisans derslerinin tamamını iki dönemde aldığı, almış olduğu derslerin notlarının gösterildiği otomasyon sisteminde başarılı veya başarısız olduğuna ilişkin bir uyarının bulunmadığı, üçüncü dönemde davacının tez sürecine geçirildiği ve tez aşamasında alınması gereken iki dersin kaydının danışmanı tarafından yapıldığı, davacının danışmanı ile tez çalışmalarına başladığı 2017/2018 güz dönemi, 2017/2018 bahar dönemi ve 2018/2019 güz dönemi olmak üzere davacının üç dönem tezi ile ilgili çalışmalar yaptığı ve tez sürecinin son döneminde "DC" notu aldığı dersin Yönetmelik gereği başarısız olması sebebiyle ders sürecinin tamamlanmasına ilişkin azami dört dönemin de tamamlandığı gerekçesiyle kaydının silindiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda; davacı her ne kadar ders aşamasında almış olduğu bir dersinden geçer not almamış olsa da, bu dersin başarısız olduğuna ilişkin otomasyon sisteminde herhangi bir uyarının bulunmadığı, davalı idarece bu hususta davacıya başka bir yolla bildirimde bulunulmadığı ve davacı bu haliyle tez aşamasına geçirilerek üç dönem tez çalışması yaptırılarak dersi tekrardan alma imkanınının da ortadan kaldırdığı anlaşıldığından, davalı idarece yapmış olduğu hatalı durumun farkedilmesi sonrasında bunun telefi edilmesi amacıyla davacıya "DC" notu aldığı dersin yeniden alınması imkanı tanınması gerekirken, bu konuda herhangi bir adım atılmayarak yanlış işleyen sürecin tüm sorumluluğu davacıya yüklenerek tesis edilen işlemde hukuka uygunluk bulunmamaktadır.

Bu itibarla, davayı reddeden İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf isteminin reddine dair Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuka uyarlık bulunmamaktadır.