Danıştay 8. Daire E.2021/7668 K.2024/5406

Dava konusu istem: Davacı tarafından, miras bırakanı adına kayıtlı olan Kırklareli İli, Lüleburgaz İlçesinde bulunan ... Taksi Durağındaki ... plakalı araca ilişkin durak hakkının, verilen süre içerisinde çalışma izin belgesi almadığından bahisle iptal edilmesine ilişkin Lüleburgaz Belediye Başkanlığı'nın ... tarih ve E... sayılı işlemi ile bildirilen ... tarih ve E... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Edirne İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; uyuşmazlıkta, Lüleburgaz İlçesi ...

Taksi Durağı'nda davacının murisine ait ... plakalı ticari taksi aracı durak hakkı bulunduğu, ancak durakta ticari faaliyet göstermediği ve çalışma izin belgesinin olmadığının açık olduğu, buna göre Lüleburgaz Belediyesi Ticari Taksi Durakları Yönetmeliği'nin 14. maddesinde düzenlenen, "durak hak sahiplerinin taksi çalışma izin belgesi ile adına tescilli (kayıtlı) araç çalıştırması zorunlu olduğu,

durak hak sahibinin işi bırakması ve 6 aydan fazla süre içerisinde taksisini çalışır vaziyette bulundurmaması veya ismine tescilli aracının olmaması halinde duraktan kaydının silineceği ve durak hakkı iptal edileceği, mücbir sebeplerin belgelenmesi durumunda, ilgilisinin veya 1.derece yakınının müracaatı üzerine Belediye Encümeni'nce 6 ay olan bu süre 12 aya kadar uzatılabileceği" hükmüne göre, davacının miras bırakanı Nurhan Yaşar Çetin'e ait durak hakkının iptal edilmesinin anılan Yönetmelik hükmüne uygun olarak tesis edildiği,

bu nedenle tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu, ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, davalı idare tarafından murisine yapılan tebligatın Tebligat Kanunu hükümlerine aykırı olduğu, çalışma izin belgesi alınmasına dair yazının murisine tebliğ edilmek yerine doğrudan kurum amirine tebliğ edilmesinin hukuka aykırı olduğu, dava konusu işlemin karar organı olan belediye meclisi tarafından düzenlenmesi gerektiği, işlemin yetki yönünden de hukuka aykırı olduğu hususları ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Lüleburgaz İlçesi ...

Taksi Durağı'nda davacının miras bırakanının ... plakalı araca ilişkin durak hakkına sahip olduğu, ... plakalı ticari aracın çalışma izin belgesinin olmadığının Lüleburgaz Belediyesi'nce tespit edilmesi üzerine, anılan belediyece, davacının miras bırakanından, Lüleburgaz Belediyesi Ticari Taksi Durakları Yönetmeliği'nin 14. ve 16. maddelerinde düzenlenen şartlara uygun çalışma izin belgesi için belirtilen sürede başvurulmasının yazılı olarak istendiği, belirtilen sürede çalışma izin belgesi için başvuru yapılmaması üzerine, davacının miras bırakanı adına kayıtlı olan Kırklareli İli, Lüleburgaz İlçesinde bulunan ...

Taksi Durağındaki ... plakalı araca ilişkin durak hakkının; verilen süre içerisinde çalışma izin belgesi almadığından bahisle Lüleburgaz Belediye Başkanlığı'nın ... tarih ve E... sayılı işlemiyle bildirilen ... tarih ve E... sayılı işlemi ile iptal edilmesi üzerine, anılan işlemin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

5393 sayılı Belediye Kanununun 14. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; belediyenin, mahallî müşterek nitelikte olmak şartıyla ulaşım, şehir içi trafik hizmetlerini yapma veya yaptırmak görev ve sorumlulukları arasında olduğu, 15. maddesinin (p) bendinde; kara, deniz, su ve demiryolu üzerinde işletilen her türlü servis ve toplu taşıma araçları ile taksi sayılarını, bilet ücret ve tarifelerini, zaman ve güzergâhlarını belirlemek, durak yerleri ile kara yolu, yol, cadde, sokak, meydan ve benzeri yerler üzerinde araç park yerlerini tespit etmek ve işletmek belediyenin yetki ve imtiyazları arasında yer aldığı, aynı Kanunun 17. maddesinde;

belediye meclisinin, belediyenin karar organı olduğu düzenlenmiş, 18. maddesinde; belediye meclisinin görev ve yetkilerine, 84. maddesinde ise; bu Kanunla, belediyenin sorumlu ve yetkili kılındığı görev ve hizmetlerle sınırlı olarak, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununda bu Kanun hükümlerine aykırılık bulunması durumunda bu Kanun hükümlerinin uygulanacağı hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinde, belediye ve mücavir alan sınırları içerisindeki her türlü toplu taşıma araçları ile sayılarını, zaman ve güzergâhlarını, durak yerlerini belirlemenin belediyenin yetki ve imtiyazları arasında yer aldığı açıkça belirtilmekle ...te, anılan yetkinin belediyenin hangi organı tarafından kullanılacağı hususuna açıkça yer verilmediğinden, bu yetkinin kim tarafından kullanılacağının tespit edilmesi gerekmektedir.

Belediye Meclisinin, belediyenin karar organı olması ve ilgili kanunda gösterilen esas ve usullere göre seçilmiş üyelerden oluştuğu göz önünde bulundurulduğunda, karar organı olan Belediye Meclisinin görev ve yetkilerinin, yasada tahdidi olarak sayılan görev ve yetkilerle sınırlı olmadığı, 5393 sayılı Kanunda belediyenin görev ve yetkileri arasında sayılan diğer konularda da görevli ve yetkili olduğu anlaşılmaktadır.

Bu durumda, davacının miras bırakanı adına kayıtlı olan Kırklareli İli, Lüleburgaz İlçesinde bulunan ... Taksi Durağındaki ... plakalı araca ilişkin durak hakkının, verilen süre içerisinde çalışma izin belgesi almadığından bahisle Lüleburgaz Belediye Başkanlığı'nca iptal edilmesine dair dava konusu işlem tesis edilmiş ise de; taksicilik faaliyetini de kapsayan durak hakkının iptal edilmesi kararının, bu konuda karar vermeye yetkili olan Belediye Meclisi tarafından verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla, taksicilik faaliyetini de kapsayan durak hakkının iptal edilmesi konusunda yetkisi bulunmayan davalı belediye başkanlığınca tesis edilen dava konusu işlemde yetki yönünden hukuka uyarlık bulunmadığı anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka uygunluk görülmemiş olup, davanın reddi yönündeki Edirne İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.