Danıştay 8. Daire E.2021/96 K.2024/6456

Dava konusu istem: Davacıya ait ... plakalı aracın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek 2/3. maddesinin (a) bendi uyarınca 60 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin 09/09/2019 tarihli işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda. 08/08/2019-31/12/2019 tarihleri arasında geçerli olmak üzere davacı şirket ile ... Tic. Ltd. Şti. arasında ...

Taşıma Sözleşmesi imzalandığı, sözleşme uyarınca D2 yetki belgeli araç ile Adana-Konya-Turgutlu-İzmir-Adana hattında film setinde görevli personellerin ulaşımının sağlanmasının hedeflendiği, anılan sözleşme uyarınca da yapılan personel taşıma faaliyetinin belediye sınırları dahilinde bir taşımacılık olmadığı, arızi nitelikte yurt içi ticari yolcu taşımacılığı olduğu, yurt içi ticari yolcu taşımacılığına ilişkin kuralların Karayolu Taşıma Yönetmeliği'nde düzenlenmesi,

anılan Yönetmeliğe aykırı davranılması halinde Karayolu Taşıma Kanunu'nun 26. maddesinde belirlenen yaptırımın uygulanması gerektiğinden bahisle yurt içi ticari yolcu taşımacılığının 2918 sayılı Kanun'un Ek 2. maddesinin üçüncü fıkrası kapsamında bulunmaması nedeniyle aracın altmış gün süre ile trafikten men edilmesine ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılarak dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, verilen kararın yasaya ve mevzuata aykırı olduğu, bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacıya ait ... plakalı aracın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek 2/3. maddesinin (a) bendi uyarınca 60 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin 09/09/2019 tarihli işlemin tesis edilmesi üzerine anılan işlemin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 18/10/2018 tarih ve 7148 sayılı Kanun'un 26.maddesi ile değişik Ek 2. maddesinde; "Araçlarını motorlu araç tescil belgesinde gösterilen maksadın dışında kullananlar ile sürülmesine izin veren araç sahiplerine 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır. (Mülga cümle:21/2/2019-7166/5 md.)(…)

(Ek fıkra:21/2/2019-7166/5 md.) Ayrıca, araç on beş gün süre ile trafikten menedilir.

10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanunu kapsamında ilgili belediyeden;

a) Çalışma izni/ruhsatı almadan,

b) Alınan izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında,

c) Alınan izin/ruhsatta belirtilen çalışma bölgesi/güzergâh dışında

belediye sınırları dâhilinde yolcu taşımak yasaktır. Bu fıkranın (a) bendine uymayanlara 5.010 Türk lirası, (b) bendine uymayanlara 2.018 Türk lirası, (c) bendine uymayanlara 1.002 Türk lirası idari para cezası verilir. Fiilin işlendiği tarihten itibaren geriye doğru bir yıl içinde tekerrürü hâlinde, bu fıkrada yer alan idari para cezaları iki kat olarak uygulanır.

İşleteni veya sahibi, sürücüsünün kendisi olup olmadığına bakılmaksızın aracın bu maddenin üçüncü fıkrasına aykırı olarak kullanılmaması hususunda gerekli tedbirleri almak ve denetimini yapmakla yükümlüdür. Araç, bu maddenin üçüncü fıkrasının;

a) (a) bendinin ihlali hâlinde altmış gün,

b) (b) bendinin ihlali hâlinde otuz gün,

c) (c) bendinin ihlali hâlinde ise on beş gün süreyle trafikten menedilir.

İlgili belediye tarafından tahdit veya tahsis kapsamına alınmış ve bu kapsamda verilmiş çalışma izninin/ruhsatının süresi bittiği hâlde, belediye sınırları dâhilinde yolcu taşıyan kişiye 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır ve eksikliği giderilinceye kadar araç trafikten menedilir.

Ayırıcı işareti bulunmayan üçüncü fıkra kapsamındaki araçlardan taşımacılık hizmeti alanlara da 334 Türk lirası idari para cezası uygulanır." düzenlemesi yer almaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyada yer alan bilgi ve belgelerin incelenmesinden, 09/09/2019 tarihinde denetim yapan polis memurlarınca düzenlenen tutanakta; aracın D2 yetki belgesinin olduğu ancak belediyeden alnınmış çalışma ruhsatının olmadığı, yolcuları Alsancak Gardan alarak Basmane Gar istikametine servis taşımacılığı yaptığı bilgisinin yer aldığı, ayrıca aynı tarihli matbu Araç Trafikten Men / Muhafaza Altına Alma Tutanağı'nın bulunduğu, aynı tarihli şoför adına düzenlenen Trafik İdari Para Cezası Karar Tutanağı'nın bulunduğu, bu tutanakta şöförün imzasının bulunduğu görülmüştür.

Bu durumda, davacı şirketin Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı'nca otobüsle yurtiçi tarifesiz ticari amaçla yolcu taşımacılığı yapmak üzere 06/11/2023 tarihine kadar geçerliliği bulunan D2 türü yetki belgesine sahip olduğu anlaşılmakta ise de; D2 yetki belgesinin tarifesiz olarak yapılacak ticari amaçla yolcu taşımacılığı yapma yetkisi verdiği, servis/minibüs taşıma izni niteliğinde olmadığı, olayda 09/09/2019 tarihinde düzenlenen tutanakta yolcuların belediye sınırları içerisinde taşındığı açık olduğundan belediyeden alınmış çalışma izni/ruhsatı bulunmayan davacı şirketin aracının Karayolları Trafik Kanunun Ek 2/3-a maddesi uyarınca 60 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmemiştir.

Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yönündeki ... İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.