Danıştay 8. Daire E.2022/1069 K.2022/1065

Dava konusu istem: Davacı Adalet Bakanlığı tarafından, Gümrük ve Ticaret Bakanlığı Uludağ Gümrük ve Ticaret Bölge Müdürlüğü'nde muayene memuru olarak görev yapmakta iken 667 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile kamu görevinden çıkarılan müdahil ...'nın Bursa Barosu levhasına avukat olarak yazılmasına ilişkin Bursa Barosu Yönetim Kurulunun ...tarih ve ...sayılı kararının uygun bulunmasına ilişkin Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunun ...tarih ve ...sayılı kararının bir daha görüşülmek üzere geri gönderilmesine ilişkin Adalet Bakanlığının ...tarih ve ...sayılı işlemine uyulmayarak ilk kararında ısrar edilmesine dair Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunun ...tarih ve ...sayılı kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla. Mahkemelerinin ...tarih E:...K:...sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun ...Bölge İdare Mahkemesi ....

İdari Dava Dairesi'nin ...tarih ve E:...K:...sayılı kararıyla reddine karar verilerek kararın kesinleşmesi üzerine müdahil tarafından yapılan bireysel başvuru sonucunda Anayasa Mahkemesi'nin 18/11/2020 tarih ve Başvuru Numarası: 2018/9118 sayılı kararıyla özel hayata saygı hakkının ihlal edildiği yönünde verilen karar uyarınca ihlalin sonuçlarını ortadan kaldırmak üzere yeniden yapılan yargılamada,

Anayasa Mahkemesi'nin gerekçesi doğrultusunda olağanüstü hâl kanun hükmünde kararnamelerine dayanılarak kamu görevinden çıkarılan müdahil ...'nın Bursa Barosu levhasına avukat olarak yeniden yazılması işleminde ısrar edilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ...Bölge İdare Mahkemesi ....

İdari Dava Dairesince; aralarında müdahilin de bulunduğu başvurucular için Anayasa Mahkemesince verilen 18/11/2020 gün ve Başvuru Numarası 2018/9118 sayılı kararda ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılamanın yeterli bir giderim sağlayacağı anlaşıldığından tazminat taleplerinin reddine karar verildiği bu nedenle davacının maddi ve manevi tazminat talebi için bu davada hüküm kurulmasına olanak bulunmadığı,

diğer taraftan müdahilin de yer aldığı davada, yargılama giderlerini de kapsayan mahkeme hükmünün yalnızca taraflar hakkında verileceği ve müdahil lehine vekalet ücretine hükmedilmemesinde isabetsizlik bulunmadığı belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Müdahil (davalı) vekili tarafından, Anayasa Mahkemesi'nin ihlal kararının ardından Ankara 3. İdare Mahkemesince yeniden yargılama yapılarak Adalet Bakanlığınca müvekkilin baro levhasına yazılmasına yönelik idari işlemin iptali amacıyla açtığı davanın reddine karar verildiği, kararın bu yönüyle hukuka ve usule uygun olmakla birlikte, müvekkilin avukat ruhsatını kullanamaması nedeniyle yaşadığı ekonomik ve itibar kayıplarının giderilmesi amacıyla talep ettiği 100.000,00-TL manevi, 102.000,00-TL maddi tazminat isteminin gerekçe belirtilmeden reddi ile bu karara karşı yapılan istinaf başvurusunun reddinin hukuka aykırı olduğu,

nitekim Anayasa Mahkemesinin ihlal kararına konu olan ilk derece mahkemesi kararı ile birlikte müvekkilinin avukatlık yapamaz hale geldiği, müvekkilin avukatlık yapamadığı dönem itibariyle maddi ve manevi zarara uğradığı hususunda tereddüt bulunmadığı, Anayasa Mahkemesince hak ihlalinin yeniden yargılama sonunda verilecek bir tazminatla giderilebileceğinin düşünüldüğü, zira sadece idari işlemin hukuka aykırı olduğunun tespit edilmesinin hukuksuzluğu ve hak ihlallerini tam anlamıyla ortadan kaldırmadığı,

yapılan yeniden yargılama sonucunda müvekkilin avukatlık yapamadığı döneme ilişkin maddi zararının karşılanmamasının Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi kapsamında mülkiyet hakkının ihlalini de oluşturduğu, yapılan yeniden yargılamada müvekkil davanın asli sujesi olduğu için müvekkil lehine vekalet ücreti hükmedilmesi gerektiği belirtilerek, Bölge İdare Mahkemesince verilen ret kararının hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı Adalet Bakanlığı tarafından, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu, bozulmasını gerektiren bir neden bulunmadığından temyiz isteminin reddi ile anılan kararın onanması gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin incelenmeksizin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 'İstinaf' başlıklı 45. maddesinde, "1) İdare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir...3) Bölge idare mahkemesi, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar verir. Karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı verir...6) Bölge idare mahkemelerinin 46 ncı maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." hükmüne yer verilmiştir.

Aynı Kanunun 'Temyiz' başlıklı 46. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde, konusu yüzbin Türk Lirasını aşan vergi davaları, tam yargı davaları ve idari işlemler hakkında açılan davalar hakkında verilen kararların temyiz edilebileceği hükme bağlanmış olup aynı Kanun'un ek 1. maddesinde yer alan düzenleme uyarınca, bu Kanunda öngörülen parasal sınırlar, her takvim yılı başından geçerli olmak üzere, önceki yılda uygulanan parasal sınırların, o yıl için 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 298. maddesi hükümleri uyarınca Maliye Bakanlığınca her yıl tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında artırılması suretiyle uygulandığından,

temyizen incelenerek bozulması istenilen Bölge İdare Mahkemesi kararının verildiği 2021 yılı için temyiz sınırı 225.000,00-TL olarak belirlenmiş bulunmaktadır.

Bu durumda; müdahil tarafından yapılan bireysel başvuru sonucunda Anayasa Mahkemesi'nin 18/11/2020 tarih ve Başvuru Numarası: 2018/9118 sayılı kararıyla özel hayata saygı hakkının ihlal edildiği yönünde verilen karar uyarınca ihlalin sonuçlarını ortadan kaldırmak üzere 100.000,00-TL manevi ve 102.000-TL maddi tazminat ödenmesine karar verilmesi talebine konu edilen parasal miktarın, Bölge İdare Mahkemesi kararı tarihindeki güncel temyiz parasal sınırın altında kaldığı görüldüğünden, ...Bölge İdare Mahkemesince verilen karar kesin olup, temyizen incelenmesine hukuki olanak bulunmamaktadır.