Danıştay 8. Daire E.2022/2681 K.2022/3441

Dava konusu istem: Aday sürücü belgesine sahip olan davacı tarafından, 15/11/2020 tarihinde kendi sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı araç ile seyir halinde iken, Afyonkarahisar İlinden Konya istikametine giden D300 karayolunun 63. kilometresindeki uygulama alanında bulunan Sultandağı Bölge Trafik Denetleme İstasyonu Amirliği görevlileri tarafından yapılan alkol testinde, 2,40 promil alkollü olarak araç kullandığı tespit edildiğinden bahisle, sürücü belgesinin daimi olarak iptal edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sıra nolu Sürücü Belgesi Geri Alma Tutanağının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararda.

Davacının, 15/11/2020 tarih, saat 21:30'da trafik ekiplerince ... marka, ... modelinde kalibrasyonu en son 26/06/2020 tarihinde yapılmış ve geçerlilik süresinin 26/12/2020 tarihinde kadar devam ettiği alkol test cihazı ile yapılan alkol testinde 2,40 promil alkollü olarak araç kullandığı tespit edildiği, bu kontrolden sonra saat 23:36'da Akşehir Devlet Hastanesinde yapılan kan tahlilinde ise alkol oranının 4,23 mg (0,0423 promil) olduğunun tespit edildiği,

davacının olaydan 126 dakika sonra alınan kan numunesi ile yapılan tahlilde yaklaşık 2 promil alkollü olması beklenirken, bu düzeyin altında 0,0423 promil alkollü olduğu tespit edildiği ve bu haliyle tespitler arasında bir uyumsuzluk olduğu anlaşılmakta ise de;

bu durumun davacının alkolsüz olarak araç kullandığı anlamına gelmeyeceğinden ve resmi kurumda kan tahlili yöntemiyle yapılan alkol testinin baz alınması gerektiğinden, bu testte çıkan 0,0423 promilin üzerine aradan geçen 126 dakikalık süreye karşılık 0,40 (veya 0,30) promil eklendiği takdirde olay anında davacının vücudunda bulunan alkol oranın 0,4423 (veya 0,3423) promil olduğu ve bu oranın/oranların yönetmelikte belirtilen azami 0,20 promilin üzerinde olduğu anlaşılmaktadır.

Bu durumda; davacının, Akşehir Devlet Hastanesinde kanından alınan numune ile yapılan tahlil sonucunda alkol oranının olay anında yönetmelikte belirtilen azami haddin üzerinde olduğu anlaşıldığından dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince.

Trafik ekiplerince yapılan kontrolde, kalibrasyon ayarı yapılmış cihazla yapılan ölçüm sonucunda aday sürücü belgesine sahip olan davacının, .... plakalı aracı 2.40 promil alkollü olarak kullandığının tespit edildiğinden bahisle sürücü belgesinin daimi olarak iptal edilmesine ilişkin dava konusu işlemin tesis edildiği görülmekte olup Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 97. maddesinde, trafik ekiplerince yapılan denetimlerde kişilerin alkol ölçer cihazı ile ölçüme tabi tutulması halinde, çıkan sonuca, yaralanmalı veya ölümlü ya da kollukça müdahil olunan maddi hasarlı trafik kazası olayları dışında itiraz imkanının bulunmadığı,

trafik ekiplerince sağlık kuruluşlarına sevklerinin zorunlu olmadığı, itirazın ancak Mahkemelere yapılabileceği düzenlendiğinden, davacının mevzuatta öngörülmeyen bir usulle trafik görevlilerinin gözetimi de olmaksızın tek başına gittiği hastaneden aldığı hukuki geçerliliği tartışma konusu yapılabilecek (ölçüme resmi görevlinin nezaret etmediği) laboratuvar sonucunun, dava konusu işlemleri sakatlayacak nitelikte bir delil olarak kabulüne imkân bulunmamakta ve dava konusu işlemde bu yönüyle hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun belirtilen gerekçe ile reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, tesis edilen işlemin hukuka aykırı olduğu, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idarenin savunması alınmamıştır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin incelenmeksizin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinde, "1) İdare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir.

...

3) Bölge idare mahkemesi, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar verir. Karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı verir.

...

6) Bölge idare mahkemelerinin 46 ncı maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." hükmüne yer verilmiştir.

Aynı Kanun'un "Temyiz" başlıklı 46. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde, "Belli bir meslekten, kamu görevinden veya öğrencilik statüsünden çıkarılma sonucunu doğuran işlemlere karşı açılan iptal davaları"; (d) bendinde ise, "Belli bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlemlere karşı açılan iptal davaları" hakkında verilen kararların Danıştay'da, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebileceği kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden; İdare Mahkemelerinin tek hakim sınırı dışında kalan bütün kararlarına karşı mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine istinaf başvurusunda bulunulabileceği, bölge idare mahkemesince istinaf incelemesi üzerine verilen kararlara karşı ise sadece 2577 sayılı Kanun'un 46. maddesinde yer alan konular ile sınırlı olarak Danıştay'a temyiz başvurusunda bulunulabileceği, bölge idare mahkemelerince istinaf incelemesi üzerine verilen ve 46. madde kapsamı dışında olan kararların ise kesin olduğu görülmektedir.

Uyuşmazlıkta, Afyonkarahisar ili Sultandağı Bölge Trafik Denetleme İstasyonu Amirliği görevlileri tarafından yapılan alkol testinde, 2,40 promil alkollü olarak araç kullandığı tespit edildiğinden bahisle, sürücü belgesinin daimi olarak iptal edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sıra nolu Sürücü Belgesi Geri Alma Tutanağının iptali istemiyle açılan davanın, 2577 sayılı Kanunun temyiz kanun yoluna başvurulabilecek davaların tahdidi olarak sayıldığı 46. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde yer alan "belli bir meslekten,

kamu görevinden veya öğrencilik statüsünden çıkarılma sonucunu doğuran işlemlere karşı açılan iptal davası" olarak nitelendirilemeyeceği, öte yandan, şöförlüğün ticari faaliyet olarak da değerlendirilmemesi karşısında 2577 sayılı Kanunun 46. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendi kapsamında da bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Bu durumda, temyiz istemine esas teşkil eden kararın Bölge İdare Mahkemesinin 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunun 46. maddesine göre temyiz yolu açık olmayan "kesin" kararlarından olduğu anlaşıldığından temyiz isteminin incelenmesine yasal olanak bulunmamaktadır.