Danıştay 8. Daire E.2022/3632 K.2022/7163

Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince işin gereği görüşüldü: Dava, Mardin İli, … İlçesinde Geçici Köy Korucusu (GKK) olarak görev yapan davacı tarafından, "Bir Yıl İçerisinde Birden Fazla Ücretten Kesme Cezası Almak" suçunu işlediği gerekçesiyle görevine son verilmesine dair 15/06/2015 onay tarihli işlemin iptali ile mahrum kalınan parasal hakların tazmini istemiyle açılmıştır.

İdare Mahkemesince; geçici köy korucusu olarak görev yapan davacının 2015 yılı içerisinde üç defa ücretten kesme cezası ile cezalandırıldığı ve bu cezaların da kesinleştiği, öte yandan, davacı vekilince, davacıya savunma hakkı verilmeden disiplin cezası verildiği ileri sürülmüşse de; bakılan dava, disiplin cezalarına karşı açılan bir dava olmadığından,

bir başka anlatımla birden fazla ücretten kesme cezası alınmasından dolayı yönetmelik gereği göreve son verilmesine ilişkin işlemin iptali için açılan iş bu davada daha önce verilmiş olan disiplin cezalarının sebep unsuru incelenmeyeceği gibi yine dava konusu göreve son verme cezasının bir yıl içerisinde birden fazla ücretten kesme cezası almak durumunun zorunlu bir sonucu olması sebebiyle, göreve son verme işlemi için ayrıca savunma alınmamış olmasının ortaya çıkan durumu etkilemeyeceği açık olduğundan bu iddialara itibar edilmediği gerekçesiyle … tarih E:…, K:… sayılı kararla dava reddedilmiştir.

Davacı tarafından yapılan temyiz istemi üzerine, Dairemizce verilen 18/12/2018 tarih ve E:2017/263, K:2018/8634 sayılı kararla, davacının fiilinin görevden çıkarmayı gerektiren fiiller arasında sayıldığından ve görevden çıkarma bir disiplin cezası olarak düzenlendiğinden mevzuat uyarınca savunma alınmadan disiplin cezası verilmesinde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle temyize konu karar bozulmuştur.

… İdare Mahkemesince … tarih ve E:…, K:… sayılı bozmaya uyularak verilen iptal kararının, taraflarca karşılıklı temyiz edilmesi üzerine Dairemizce verilen yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında; İdare Mahkemesi kararının işlemin iptaline ilişkin kısmının onanmasına; davacının parasal haklar taleplerine ilişkin hüküm kurulmayan kısmının bozulmasına ilişkin karar verilmiştir.

Davalı idare tarafından karar düzeltme isteminde bulunulmaktadır.

Danıştay dava daireleri ve İdari veya Vergi Dava Daireleri Kurulları tarafından verilen kararlar hakkında karar düzeltilmesi yoluna başvurulabilmesi 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 54. maddesinde yazılı nedenlerin bulunmasına bağlıdır.

Dairemizin dava konusu işleme ilişkin kısmen onama kararı; usul ve hukuka uygun olup, 30/11/2022 tarih ve 32029 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 7422 sayılı Polis Yüksek Öğretim Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 1. maddesiyle 442 sayılı Köy Kanunu'na eklenen maddelerin davalı idare tarafından davacının savunması alınarak yapılacak yeni işlemde dikkate alınacağı, dilekçede ileri sürülen karar düzeltme nedenlerinin kararın bu kısmının kaldırılmasını gerektirecek nitelikte olmadığı anlaşılmıştır.

Dairemizin parasal haklara ilişkin kısmen bozma kararı; her ne kadar İdare Mahkemesince parasal haklara ilişkin hüküm kurulmadığından isabetli olsa da, kararın devamındaki "Anayasa'nın 125/son maddesinde yer verilen "İdare, kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlüdür." hükmü uyarınca, yukarıda açıklanan gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı parasal haklarının ödenmesi ile özlük haklarının iadesi gerekmektedir." ifadesinin, Dairemizin bu konuya ilişkin içtihadı gereği.

"İdari yargılama hukukunun temel ilkeleri ve yerleşik yargı içtihatları gereği; idari yargı mercilerince verilen iptal kararları, geriye yürür ve idari işlemi tesis edildiği andan itibaren hiç tesis edilmemiş gibi ortadan kaldırır. İptal edilen işlem hiç yapılmamış sayıldığı için ilgilinin, işlem nedeniyle uğradığı parasal ve özlük hak kayıplarının karşılanması gerekmektedir.

Buna karşın, dava konusu işlemde olduğu üzere savunma hakkı gibi usulü bir eksiklik sebebiyle işlemlerin idari yargı mercilerince iptal edilmesi durumunda, bu iptalin davacının doğrudan göreve başlatılması sonucunu doğurmayacağı, hukuka aykırılığı saptanan işlemin iptalinin idarece yeni bir işlem tesis edilmesine engel olmadığı,

usulüne uygun olarak soruşturma yapıldıktan ve savunması alındıktan sonra davacı hakkında yeni işlem tesis edilebileceği dikkate alındığında, davalı idarece bu konuda bir işlem tesis edilmeden davacının yoksun kalınan parasal haklarının ödenmesi istemi hakkında bu aşamada karar verilmesine olanak bulunmadığı şeklinde karar verilmesi gerekirken parasal haklara ilişkin hüküm kurulmamasında hukuka uyarlık bulunmadığı" şeklinde kabul edilmesi gerektiği, dilekçede ileri sürülen karar düzeltme nedenlerinin kararın bu kısmının da kaldırılmasını gerektirecek nitelikte olmadığı anlaşılmıştır.