Danıştay 8. Daire E.2023/1592 K.2025/8214

Dava konusu istem: Davacı şirket uhdesinde bulunan Burdur ili, Yeşilova ilçesi, ... köyü, İR ... ruhsat nolu maden sahasına ilişkin orman izni temdit talebinin reddine ilişkin Orman Genel Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda.

Burdur ili, Yeşilova ilçesi, ... köyü İR ... ruhsat nolu maden sahasında davacı şirket tarafından açık işletme ve altyapı tesisi izin talebine ilişkin hazırlanan Akçaköy Orman İşletme Şefliği 'nin ... tarih ve ... sayılı işlemi ile onaylanan izin raporunda talep edilen alanın muhafaza ormanı içerisinde kalmadığı, orman içi dinlenme yerleri içerisinde kalmadığı, endemik ve korunması gereken nadir ekosistemlerin içerisinde kalmadığının belirtildiği,

talep konusunun gerek evrak gerekse arazi üzerinde incelenerek orman dışında yapılması mümkün olmayan faaliyetin gerçekleşmesinde kamu yararı görüldüğünden izin temditi edilmesinde sakınca olmadığının Burdur Orman İşletme Müdürlüğü'ne bildirildiği, Burdur Orman İşletme Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı işlemi ile de aynı doğrultuda izin temditi edilmesinde sakınca olmadığının Isparta Bölge Müdürlüğü'ne bildirildiği, Isparta Bölge Müdürlüğü'nce de yine aynı nedenle izin temditi edilmesinde sakınca olmadığına ilişkin ... tarih ve ... sayılı olur işleminin tesis edildiği,

dava konusu Orman Genel Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı işlemi ile yapılan nihai değerlendirmede söz konusu sahanın orman olarak kullanılmasında yarar görüldüğü, izin verilmesinde kamu yararı görülmediği belirtilerek talebin uygun değerlendirilmediğine ilişkin işlemin tesis edildiğinin görüldüğü,

bu durumda Orman Kanunu'nun 16. maddesine göre verilecek maden arama, maden işletme, maden tesis ve altyapı tesis izinlerinin ve bu konudaki iptal işlemlerinin davalı idarenin yetkisi dahilinde bulunmakla birlikte davacının başvurusu üzerine düzenlenen izin raporu doğrultusunda Burdur Orman İşletme Müdürlüğü ve Isparta Orman Bölge Müdürlüğünce orman dışında yapılması mümkün olmayan faaliyetlerin gerçekleşmesinde kamu yararı görüldüğünden 6831 sayılı Orman Kanunu'nun 16. maddesine göre izin verilmesinde sakınca olmadığına ilişkin tespitlerin aksine alanın orman olarak kullanılmasında yarar görüldüğünden izin verilmesinde kamu yararı

görülmediğinden bahisle talebin somut bir sebep ve gerekçe göstermeden reddedildiği anlaşıldığından dava konusu işlemde sebep unsuru yönünden hukuka uygunluk bulunmadığı, öte yandan, mahkemece verilen karar doğrudan davacıya izin verilmesi sonucunu doğurmayacağından davalı idarece söz konusu başvuru hakkında ilgili mevzuat hükümleri kapsamında söz konusu alana orman izni verilip verilmemesine ilişkin somut sebep ve gerekçeleriyle değerlendirme yapıldıktan sonra olumlu ya da olumsuz yeniden bir idari işlem tesis edilmesi gerektiği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, 3213 sayılı Maden Kanunu'na dayalı olarak Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü'nce verilen maden ruhsatlarının ormanlık alana rastlaması halinde, 6831 sayılı Orman Kanunu'nun 16'ncı Maddesinin Uygulama Yönetmeliği gereğince Bakanlıkça uygun bulunanlara ruhsat izni verileceği, idarenin takdir yetkisinin keyfi olarak kullanılmadığı, Bakanlıklarınca davacı şirkete izin verileceğine ilişkin bir taahhüt verilmediği, Bölge Müdürlüklerinin düzenlemiş olduğu izin raporu ve değerlendirme formunun Genel Müdürlüğe izin alanının durumu hakkında bilgi vermek amacıyla düzenlendiği,

nihai karar niteliği bulunmadığı, söz konusu sahanın orman olarak korunmasında yarar görülmesi sebebiyle dava konusu işlemin tesis edildiği, dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının belirtilen açıklama ile onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Davacı şirketin İR:... numaralı ruhsatının 26/12/2027 tarihine kadar geçerli olduğu, dava konusu işlemin yalnızca daha önce verilen ve 26/12/2020 tarihinde sona erecek olan orman izninin uzatılmasına ilişkin olduğu, dava konusu işlem ile davacı şirkete verilen iznin 26/12/2020 tarihinden sonraki dönem için uzatılmayacağı ve böylelikle davacının 26/12/2027 tarihine kadar geçerli olan maden ruhsatının fonksiyonsuz kalacağının anlaşıldığı, oysa, davacı şirket tarafından anılan ruhsata ve daha önce verilen izne güvenilerek yatırımlar ve planlamalar yapıldığı,

davacı şirketin yürütmekte olduğu faaliyeti ruhsat süresinin bitimine kadar sürdüreceğine ilişkin haklı bir beklenti içinde bulunduğu, somut, objektif ve bilimsel verilere dayalı bir inceleme yapılmak suretiyle ortaya konulan haklı nedenlere dayanılmaksızın, üstelik Isparta Orman Bölge Müdürlüğü tarafından oluşturulan komisyonca hazırlanan izin raporunda maden tesis izni verilmesinde sakınca olmadığı belirtilmesine rağmen, davacı tarafından talep edilen iznin, davacının sahip olduğu ruhsatın bitim tarihi olan 26/12/2027 tarihine kadar uzatılmamasının idari istikrar, hukuki güvenlik ve öngörülebilir idare ilkelerine aykırı olduğu,

ayrıca çalışma ve özel teşebbüs kurma hakkının Anayasa ile güvence altına alınmış haklardan olduğu, Devletin, özel teşebbüslerin millî ekonominin gereklerine ve sosyal amaçlara uygun yürümesini, güvenlik ve kararlılık içinde çalışmasını sağlayacak tedbirleri alması gerektiği, davacı şirkete verilen iznin, haklı bir gerekçe olmaksızın, ruhsatın bitim tarihine kadar verilmemesinin çalışma ve özel teşebbüs kurma haklarının meşru dayanaktan yoksun bir şekilde kısıtlanması sonucunu doğuracağının kabulü gerekmektedir.

Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.