Danıştay 8. Daire E.2023/6561 K.2024/2008

Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince dosyanın tekemmül ettiği görüldüğünden, yürütmenin durdurulması talebi hakkında karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü: Dava; Tekirdağ ili, Malkara ilçesi, ... Mahallesinde bulunan ...,..., ..., ... parseller; ... Mahallesinde bulunan ... parsel; ... Mahallesinde bulunan ... parsel ile ... Mahallesinde bulunan ... sayılı parsel üzerine 222 sayılı Kanun'un 62. maddesi uyarınca Milli Eğitim Bakanlığı lehine konulan şerhlerin kaldırılması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin ... tarihli ve ... sayılı Tekirdağ Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğü işleminin iptali istemiyle açılmıştır.

İdare Mahkemesince, davanın görev yönünden reddi yolunda verilen kararının Dairemizce bozulması üzerine bozma kararına uyularak 222 sayılı Kanun'un 62. maddesi uyarınca söz konusu taşınmazların ilköğretim hizmetlerinde kullanılmak üzere tahsisine, eğitim plan ve programına yönelik herhangi bir işlemin bulunmadığı görülmüş olup, 6360 sayılı Kanun uyarınca yapılan devir işlemi neticesinde malik hale gelen belediyenin söz konusu taşınmazlar üzerinde tasarruf yetkisinin ilanihaye kısıtlanmasını gerektiren bir sebebin davalı idarece somut bir şekilde ortaya konulamadığı,

aradan geçen uzun sürede hatalı olduğu iddia edilen devir işlemin iptali veya değiştirilmesi yönünde bir işlem tesis edilmediği anlaşıldığından dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

222 sayılı İlköğretim ve Eğitim Kanunu'nun 62. maddesinde; "İlköğretim okuluna tahsis edilmek üzere komisyonca seçilen Devlete, özel idarelere, belediyelere veya köy tüzel kişiliğine ait arazinin, miktar ve yerini gösteren birer tutanak tanzim edilerek valilik yolu ile ve arazinin aidiyetine göre Maliye Bakanlığının veya diğer idarelerin yetkili mercilerine gönderilir. Bu makamların tasdiki ile bu arazi parasız okula tahsis olunur. Okula gelir sağlamak maksadiyle seçilen topraklar, 50 dekardan fazla olamaz." kuralına yer verilmiştir.

6360 sayılı On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 1. maddesinde.

"Aydın, Balıkesir, Denizli, Hatay, Malatya, Manisa, Kahramanmaraş, Mardin, Muğla, Ordu, Tekirdağ, Trabzon, Şanlıurfa ve Van illerinde, sınırları il mülki sınırları olmak üzere aynı adla büyükşehir belediyesi kurulmuş ve bu illerin il belediyeleri büyükşehir belediyesine dönüştürülmüştür.", geçici 1. maddesinde; "(1) Bu Kanundaki devir, tasfiye ve paylaştırma işlemlerini yürütmek üzere vali tarafından, bir vali yardımcısının başkanlığında, valinin uygun göreceği kurum ve kuruluş temsilcilerinin ve ilgili belediye başkanlarının katılımıyla devir, tasfiye ve paylaştırma komisyonu kurulur.

Bu komisyona yardımcı olmak üzere valinin görevlendirmesi ile alt komisyonlar da kurulabilir. (...) (3) 1 inci maddeye göre tüzel kişilikleri kaldırılan belediye ve köylerin personeli, her türlü taşınır ve taşınmaz malları, hak, alacak ve borçları, komisyon kararıyla ilgisine göre bakanlıklara, büyükşehir belediyesi, bağlı kuruluşu veya ilçe belediyesine devredilir.

Devir işlemi ilk mahalli idareler genel seçimi itibarıyla uygulamaya konulur. (...) (5) Bu Kanun ile tüzel kişilikleri kaldırılan il özel idarelerinin her türlü taşınır ve taşınmaz malları, hak, alacak ve borçları, komisyon kararıyla ilgisine göre bakanlıklara, bakanlıkların bağlı veya ilgili kuruluşları ile bunların taşra teşkilatına, valiliklere, yatırım izleme ve koordinasyon başkanlığına, büyükşehir belediyesine ve bağlı kuruluşuna veya ilçe belediyesine devredilmesine karar verilir.

Devir işlemi, yapılacak ilk mahalli idareler genel seçimi tarihinde uygulamaya konulur. Maliye Hazinesine devredilen taşınmazlar Kanunun yayımlandığı tarih itibarıyla kullanmakta olan kurumlara tahsis edilmiş sayılır.

Hazinenin özel mülkiyetindeki veya Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki taşınmazlardan Maliye Bakanlığınca, bu Kanunun 1 inci maddesiyle tüzel kişilikleri kaldırılan il özel idarelerine, belediyelere ve köy tüzel kişiliklerine tahsis edilmiş olanlar; kuruluş kanunlarıyla kendilerine verilen kamusal nitelikteki görevleri yerine getirmeleri amacıyla ve komisyon kararıyla; ilgisine göre bakanlıklara, bakanlıkların bağlı veya ilgili kuruluşlarına, yatırım izleme ve koordinasyon başkanlıklarına, büyükşehir belediyelerine, büyükşehir belediyelerinin bağlı kuruluşlarına ve ilçe belediyelerine tahsis edilmiş sayılır." kurallarına yer verilmiştir.

Dosyanın incelenmesinden; Tekirdağ ili, Malkara ilçesi, ... Mahallesinde bulunan ..., ...,..., ... parseller; ... Mahallesinde bulunan ... parsel; ... Mahallesinde bulunan ... parsel ile ... Mahallesinde bulunan ... sayılı parsellerin 6360 sayılı Kanun'un geçici 1. maddesi uyarınca kurulan devir, tasfiye ve paylaştırma komisyonu tarafından davacı Malkara Belediye Başkanlığına devredilen ve devir kararı üzerine davacı adına 07/02/2014 tarihinde tescil edilen taşınmazların tapu kaydına 222 sayılı Kanun'un 62. maddesi uyarınca "Milli Eğitim Bakanlığının Muafakatı Alınmadan Satılamaz" şeklinde Milli Eğitim Bakanlığı lehine konulan şerhlerin kaldırılması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin dava konusu işlemin iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmıştır.

Uyuşmazlıkta; davacı idare tarafından, 6360 sayılı Kanun uyarınca kendilerine devredilen taşınmazların tapu kaydına 222 sayılı Kanun'un 62. maddesi uyarınca konulan şehlerin/beyanların kaldırılması istemiyle 19/11/2015 tarihli yazısıyla yaptığı başvurunun Tekirdağ Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğünün dava konusu işlemiyle reddedilmiş ise de, söz konusu taşınmazların ilgisi nedeniyle Milli Eğitim Bakanlığına tahsis edilmek üzere Hazineye devredilmesi gerekliyken sehven Malkara Belediyesine devredildiği,

devir, tasfiye ve paylaştırma komisyonu tarafından sehven yapılan devirlerin düzeltilmesine ilişkin olarak ... tarih ve ... sayılı yazı ile Valilikten istenildiği, Bakanlığın ... tarih ve ... sayılı yazısıyla da Devir, Tasfiye ve Paylaştırma Komisyonlarınca sehven verildiği anlaşılan kararların düzeltilmesinin adı geçen komisyondan istenilmesi yönünde 30 Büyükşehir İl Defterdarlıklarına talimat verildiğinin belirtildiği görülmüştür.

Bu durumda; dava konusu işlem tarihi itibariyle davacının başvurusuna konu taşınmazlara yönelik olarak sehven yapılan devirlerin düzeltilmesine ilişkin yukarıda bahsedilen Tekirdağ Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğü ile Milli Eğitim Bakanlığı'nın yazışmalarının bulunduğu ve sürecin devam ettiği anlaşıldığından dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle; ... İdare Mahkemesinin temyize konu kararının bozulmasına, dosyanın yeniden bir karar verilmek üzere anılan Mahkemeye gönderilmesine, bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 (onbeş) gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 29/03/2024 tarihinde gerekçede ve esasda oyçokluğu ile karar verildi.

GEREKÇEDE KARŞI OY

(X)- Uyuşmazlıkta; davacı idare tarafından, 6360 sayılı Kanun uyarınca kendilerine devredilen taşınmazların tapu kaydına 222 sayılı Kanun'un 62. maddesi uyarınca konulan şehlerin/beyanların kaldırılması istemiyle 19/11/2015 tarihli yazısıyla yaptığı başvurunun Tekirdağ Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğünün ... tarihli ve ... sayılı işlemiyle; söz konusu taşınmazların ilgisi nedeniyle Milli Eğitim Bakanlığına tahsis edilmek üzere Hazineye devredilmesi gerekliyken sehven Malkara Belediyesine devredildiği,

devir, tasfiye ve paylaştırma komisyonu tarafından sehven yapılan devirlerin düzeltilmesine ilişkin olarak ilgili Valiliklere yazı yazıldığı, bu nedenle anılan taşınmazların Hazineye devri için çalışmaların devam ettiği belirtilerek reddedildiği, Mahkemenin 07/07/2023 tarihli ara kararıyla davalı idareye; anılan taşınmazların 6360 sayılı Kanun kapsamında Hazine'ye/Milli Eğitim Bakanlığı'na devredilip edilmediğinin yahut devrine yönelik işlemlerin başlatılıp başlatılmadığı,

söz konusu taşınmazların 222 sayılı İlköğretim ve Eğitim Kanunu kapsamında okul yeri olarak kullanılması veya okula gelir sağlamak için değerlendirilmesine yönelik olarak Milli Eğitim Balkanlığı'nın bir plan yahut programının olup olmadığı; söz konusu taşınmazların, evvelden okul olarak kullanılıp kullanılmadığı veya Milli Eğitim Bakanlığı'na tahsisli olup olmadığı yahut Milli Eğitim Bakanlığı ile bir ilgisinin bulunup bulunmadığının sorulması üzerine, davalı idarenin ... tarih ve ... sayılı cevabi yazısında bahsedilen Milli Eğitim Bakanlığı İnşaat ve Emlak Genel Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı yazısında; "...11.

Kalkınma Planı, 2022 Yılı Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı ve Milli Eğitim Bakanlığı 2019-2023 Stratejik Planında tüm bireylerin kapsayıcı ve nitelikli eğitime erişiminin sağlanması, erken çocukluk eğitiminin niteliği ve yaygınlığının arttırılması, toplum temelli erken çocukluk eğitiminin çeşitlendirilerek yaygınlaştırılması hedeflenmektedir. Bu hedeflere yönelik olarak okul öncesi eğitimde yeni dersliklere ve okul alanlarına ihtiyaç duyulacaktır.

Yukarıda belirtilen hususlar göz önünde bulundurularak söz konusu taşınmaza temel eğitim ve diğer milli eğitim hizmetlerinde ihtiyaç duyulacağından şerhin kaldırılması eğitim öğretim açısından Bakanlığımızca uygun görülmemektedir." şeklinde cevap verildiği görülmüştür.

Bu nedenle dava konusu taşınmazlara yönelik olarak davalı idarenin yeni planlamalar çerçevesinde gelecekte ihtiyacı söz konusu olabileceğinden, mevcut durumda ihtiyacı olmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptalinde hukuka uyarlık bulunmadığından, kararın bozulmasına yönelik çoğunluk kararına gerekçe yönünden katılmıyorum.

KARŞI OY

(XX)- İdare Mahkemeleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenip bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. Maddesinin 1. fıkrasında yazılı nedenlerden birinin bulunmasına bağlıdır. İdare Mahkemesince verilen karar ve dayandığı gerekçe usul ve yasaya uygun olup, Mahkeme kararının onanması gerektiği görüşü ile çoğunluk kararına katılmıyorum.