Danıştay 8. Daire E.2024/3963 K.2024/4918

Dava konusu istem: Samsun Ondokuz Mayıs Üniversitesinde doktor öğretim görevlisi olarak çalışmakta olan davacı tarafından, yapmış olduğu doçentlik başvurusu sonucunda etik ihlali bulunduğuna dair verilen ... tarih ve ... toplantı, ... dosya numaralı Üniversitelerarası Kurul Başkanlığı Sağlık ve Spor Bilimleri Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Komisyonu kararı ile bu karara dayanılarak verilen doçentlik başvurusunun reddine dair kararın iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında. Mahkeme tarafından yaptırılan bilirkişi incelemesi sonrasında, 27.12.2022 tarihli Mahkeme kayıtlarına geçen ek bilirkişi raporu ile.

ÜAK Araştırma ve Yayın Etiği Komisyonu tarafından 19.08.2011 tarih ve 28030 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren "Klinik Araştırmalar Hakkında Yönetmelik" hükümlerine dayanılarak değerlendirme yapıldığı, oysa söz konusu yönetmeliğin 13.04.2013 tarih ve 28617 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren "İlaç ve Biyolojik Ürünlerin Klinik Araştırmaları Hakkında Yönetmelik" hükümleri ile yürürlükten kaldırıldığı, davacının ... nolu eseri ile ilgili olarak davalı idare tarafından, eserin dergiye yüklenme tarihinden önce alınan Etik Kurul tarihinin 27.11.2020 ve yayın tarihinin ise Aralık 2020 olması durumunun şüpheli olduğu,

bu kadar kısa sürede yayımlanmasının mümkün olmadığı kanaatine varılarak etik ihlal kararı verildiği ileri sürülmüşse de, her derginin kendine ait yayın politikası ve süreci olabileceği, bahsi geçen yayınının dergideki yayın süreci nedeniyle adayın suçlanmasının mümkün olmadığı, kaldı ki davalı idare tarafından yayın sürecine davacı tarafından müdahale edildiği ya da başka bir usulsüzlük yapıldığına dair bir delilin de sunulmadığı, tamamen tahmini görüşlerle sonuca varıldığı, davacının ... nolu eserle ilgili olarak davalı idare tarafından, bu eserin ... tarafından Ocak 2021 Doçentlik Başvurusunda kullanıldığı,

... hakkında herhangi bir etik ihlal ihbarı ya da tespiti olmadığından bahsi geçen eser hakkında inceleme yapılmadığı ve adayın doçentlik başvurusunun kabul edildiği belirtilmişse de, ... tarafından yapılan doçentlik başvurusunda da eserin jüri üyelerince incelendiği ve hiçbir etik ihlale rastlanmadığı tespit edildiği halde davacı tarafından aynı eserin kullanılması sonrasında ihbar veya tespit olduğu gerekçesiyle eserin incelendiği ve etik ihlal olduğunun tespit edildiği değerlendirmesinin eşitlik ve hukuki güvenilirlik ilkelerine aykırı olduğu anlaşıldığından,

davacının doçentlik başvurusunda yayınladığı eserlerinde hiçbir şüpheye yer bırakmaksızın, tahminlere değil kesin ve inandırıcı tespitlere dayanılarak ortaya konulmuş bir etik ihlal varlığından söz edilemeyeceğinden, aksi önde tesis edilen dava konusu kurul kararında ve bu karara dayanılarak verilen doçentlik başvurusunun reddine dair kararda hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesi ile dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi tarafından.

Mahkeme kararında dayanak alınan bilirkişi raporlarında,davacının doçentlik başvurusunda sunduğu ..., ..., ... ve ... no.lu yayınları ile ilgili olarak "çalışmalara başlamadan önce yetkili birimlerden yazılı olarak izin alınmasının gerekip gerekmediğine" ilişkin yeterli değerlendirme yer almadığı, davacının anılan eserlerinin içerikleri açıklanmamış ve içeriklerini oluşturan bilimsel çalışmalara başlamadan önce yetkili birimlerden yazılı olarak izin alınmasının gerekip gerekmediği değerlendirilmediği,

bilirkişi raporlarında, davacının eserlerinin yayımlanmasından önce Etik Kurulu izni alınması gerekmediğine değinilmiş ise de, incelenmesi gereken husus yapılan bilimsel çalışmanın başlamasından önce alınması gereken izne ilişkin olup çalışmanın makaleye dönüştürülerek yayımlanması aşamasıyla bir ilgisi bulunmadığı, bu sebeple bilirkişi raporlarına itibar etme olanağı bulunmadığı,

davacının doçentlik başvurusunda sunduğu ..., ..., ... ve ... kodlu yayınlarının konusunu oluşturan bilimsel çalışmalarına başlamadan önce görev yaptığı Üniversitenin ilgili Etik Kurulundan izin aldığına ilişkin herhangi bir bilgi veya belge bulunmadığı görülmekte olup bu sebeple Üniversitelerarası Kurul Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Yönergesi'nin 4. maddesinde belirtilen "Araştırma ve deneylerde;

... çalışmalara başlamadan önce alınması gereken izinleri yetkili birimlerden yazılı olarak almamak," şeklinde ifade edilen etik ihlalinde bulunduğu anlaşıldığından dava konusu işlemde hukuka aykırılık, aksi yöndeki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmadığı sonucuna varılarak istinaf isteminin kabulü ile Mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın reddine kesin olarak karar verilmiştir.

Anılan kararın davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:..., T:... sayılı kararı ile temyiz isteminin reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, işlemin hukuka aykırı tesis edildiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, davacının etik ihlalde bulunduğu, hakkında Doçentlik Yönetmeliğinin 7. maddesine göre işlem tesis edildiği, işlemin hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.