Danıştay 8. Daire E.2024/5886 K.2025/109

Dava konusu istem: Antalya İli, Manavgat İlçesi, ... Mahallesinde taşımacılık faaliyeti yürüten ve S.S. ... No.lu ... Kooperatifine üye olan davacı tarafından, taşımacılık yapmasının 22/02/2013 ile Kasım 2022 arasında haksız olarak engellendiğinden bahisle 9 yıl 9 ay dolmuşçuluk yapamamasından ve kazanç elde edememesinden kaynaklı maddi zarar karşılığı olarak şimdilik 100-TL maddi tazminatın 22/02/2013 tarihinden itibaren işleyecek mevduata uygulanan en yüksek faizi ile birlikte davalı idareden tahsil edilerek tarafına ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verile... tarih ve E:..., K:...sayılı kararda; davacı tarafından taşımacılık yapmasının 22/02/2013 ile Kasım 2022 arasında haksız olarak engellendiğinden bahisle 9 yıl 9 ay dolmuşçuluk yapamamasından ve kazanç elde edememesinden kaynaklı olarak tazminat istenildiği ve bu tazminat istemine gerekçe olarak Mahkemenin ...

Esas sayılı dosyasında davanın kendilerine ihbar edilmemesi ve davalı Antalya Valiliği'nin aynı idari işleme karşı ... İdare Mahkemesinde açılan ...

Esas sayılı dosyasında lehe tesis edilen dava sonucunu yukarıda belirtilen davada ileri sürmemesi ve idarece aleyhine olan kararın temyiz edilmemesi olarak gösterildiği, davacı tarafından zararı doğuran sürecin bir idari hizmet dolayısıyla değil de yargı sürecinde kendisine ihbar yapılmaması ve idarenin aleyhine verilen yargı kararını temyiz etmemesi olarak gösterildiği,

bu hususta idarelerin aleyhe olan kararları temyiz etmesi zorunluluğunun bulunmadığı gibi Mahkemece davacıya ihbar yapılmamasının da idarenin hizmet kusuru olarak değerlendirilemeyeceği, esasen davacının belirtilen güzergahta taşımacılık yapamamasının yargı kararına istinaden tesis edilen Antalya Valiliği İl Trafik Komisyonu Başkanlığı'nın ... tarih ve ...sayılı kararı ile gerçekleştiği, söz konusu işlemin yargı kararının uygulanması amacıyla tesis edildiği,

daha sonra gerçekleşen yargı süreçleri sonucunda ise taşımacılık yapmasının yine yargı kararı ile gerçekleştiği, davacının üyesi olduğu kooperatifin taşımacılık yaptığı güzergahta bizzat taşımacılık yapmasının Mahkemenin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına istinaden bu kararın uygulanması amacıyla tesis edilen Antalya Valiliği İl Trafik Komisyonu Başkanlığı'nın... tarih ve ... sayılı işleminden kaynaklandığı, bahsi geçen dava dosyasında ihbar yapılmamış olmasının idarenin hizmet kusuru olarak değerlendirilemeyeceği, ayrıca yine ...

İdare Mahkemesinde açılan ...Esas sayılı dosyasının davalı idare aleyhine sonuçlanmasına rağmen idarece temyiz yoluna başvurulmamasının başka bir ifadeyle idarece yargısal sürece ilişkin temyiz hakkının kullanılmamasının da idarenin hizmet kusuru oluşturmayacağı, kaldı ki olayda kusursuz sorumluluk hallerinin de bulunmadığı anlaşıldığından bahisle olayda maddi tazminat ödenmesini gerektirecek koşulların gerçekleşmediği ve dava konusu maddi tazminat talebinde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılarak davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, istinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine kesin olarak karar verilmiştir.

Bu karara karşı davacı tarafından 14/06/2024 tarihinde kayda giren dilekçeyle temyiz yoluna başvurulması üzerine ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:..., T:...sayılı kararıyla, davanın konusunun 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesinde belirtilen temyiz yolu öngörülen uyuşmazlıklardan olmadığı sonucuna varılarak temyiz isteminin reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, davanın belirsiz alacak davası olduğu, alacağın tümü dava konusu edildiğinden 2577 sayılı İYUK. 16/4 kapsamında değerlendirilmesi ve kanun yolu kesinlik sınırının da buna göre belirlenmesi gerektiği, bilirkişi incelemesi yaptırılmadan ve dava değeri kesin olarak tespit edilmeden varılacak sonucun hükümsüz olduğu,

idarenin hukuka aykırı eylem ve işlemleri nedeniyle oluşan zararın tazmini istemli davalarda zararın kesin ve belirli olmadığı durumlarda (yoksun kalınan kar gibi) elde olan verilerle varsayımsal bir hesaplamayla zararın miktarının tespiti yoluna gidileceği ve bunun da 2013 yılından önce çalışılan dönemde güzergahtaki yolcu sayıları ve elde edilen kar dikkate alınarak belirleneceği hususu gözetilmeden "muhtemel zarar" nedeniyle aleyhe değerlendirmede bulunulmasının yerleşik kararlara aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARŞI OY

(X)- Dava, Antalya İli, Manavgat İlçesi, ... Mahallesinde taşımacılık faaliyeti yürüten ve S.S. ... No.lu ... Kooperatifine üye olan davacı tarafından, taşımacılık yapmasının 22/02/2013 ile Kasım 2022 arasında haksız olarak engellendiğinden bahisle 9 yıl 9 ay dolmuşçuluk yapamamasından ve kazanç elde edememesinden kaynaklı maddi zarar karşılığı olarak şimdilik 100-TL maddi tazminatın 22/02/2013 tarihinden itibaren işleyecek mevduata uygulanan en yüksek faizi ile birlikte davalı idareden tahsil edilerek tarafına ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılmıştır.

İdare Mahkemesince davacının üyesi olduğu kooperatifin taşımacılık yaptığı güzergahta bizzat taşımacılık yapmasının Mahkemenin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına istinaden bu kararın uygulanması amacıyla tesis edilen Antalya Valiliği İl Trafik Komisyonu Başkanlığı'nın... tarih ve ...sayılı işleminden kaynaklandığı, bahsi geçen dava dosyasında ihbar yapılmamış olmasının idarenin hizmet kusuru olarak değerlendirilemeyeceği, ayrıca yine...İdare Mahkemesinde açılan...

Esas sayılı dosyasının davalı idare aleyhine sonuçlanmasına rağmen idarece temyiz yoluna başvurulmamasının başka bir ifadeyle idarece yargısal sürece ilişkin temyiz hakkının kullanılmamasının da idarenin hizmet kusuru oluşturmayacağı, kaldı ki olayda kusursuz sorumluluk hallerinin de bulunmadığı anlaşıldığından bahisle olayda maddi tazminat ödenmesini gerektirecek koşulların gerçekleşmediği ve dava konusu maddi tazminat talebinde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılarak davanın reddine karar verilmiş olup bu karara karşı yapılan istinaf başvurusu sonucunda ise ...

Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla davacının istinaf başvurusunun kesin olarak reddine karar verildiği, davacı tarafından bu karara karşı temyiz yoluna başvurulması üzerine ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince temyiz isteminin reddine karar verilmiştir.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "Temyiz" başlıklı 46'ncı maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde; konusu dokuz yüz yirmi bin Türk lirasını aşan vergi davaları, tam yargı davaları ve idari işlemler hakkında açılan davalar bakımından bölge idare mahkemelerince verilen kararların Danıştay'da, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebileceği kurala bağlanmıştır.

Aynı Kanunun 16. maddesinin 4. fıkrasında ise; tarafların, sürenin geçmesinden sonra verecekleri savunmalara veya ikinci dilekçelere dayanarak hak iddia edemeyecekleri; ancak, tam yargı davalarında dava dilekçesinde belirtilen miktarın, süre veya diğer usul kuralları gözetilmeksizin nihai karar verilinceye kadar, harcı ödenmek suretiyle bir defaya mahsus olmak üzere artırılabileceği ve miktarın artırılmasına ilişkin dilekçenin otuz gün içinde cevap verilmek üzere karşı tarafa tebliğ edileceği kurala bağlanmıştır.

Buna göre; davacının dava dilekçesinde fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak dava açtığı ve 2577 sayılı Kanunun 16/4. maddesi gereği miktar artırımında bulunulabileceği dikkate alındığında, aynı Kanunun 46/1-b bendinde belirtilen parasal sınır dikkate alınmaksızın hükmün denetlenmesini talep etme hakkı çerçevesinde temyiz isteminin esasının incelenmesi gerekirken, ... Bölge İdare Mahkemesince verilen temyiz isteminin reddi kararının onamasına ilişkin çoğunluk kararına katılmıyorum.