Danıştay 8. Daire E.2024/764 K.2025/354

2- ... Genel Müdürlüğü VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU

... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Davacı tarafından, İstanbul ili, Silivri ilçesi'nde bulunan Sicil:... (ER:...) sayılı I-B grup ruhsat sahası için ... adına düzenlenen ruhsatın ...'ın vefat etmesi nedeniyle tek mirasçısı ... adına intikali suretiyle ruhsatın adına düzenlenmesi istemiyle 09.02.2021 tarihinde yapılan başvurunun reddine ilişkin Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Bağlı İlgili ve İlişkili Kuruluşlar Taşınmaz Komisyonunun ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; uyuşmazlıkta, davacı tarafından murisi adına düzenlenen maden ruhsatının adına intikal yapılmak suretiyle düzenlenmesi talebiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin komisyon kararının iptali istemiyle işbu davanın açıldığı,

her ne kadar dava dosyasında Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Bağlı İlgili ve İlişkili Kuruluşlar Taşınmaz Komisyonunun ... tarih ve ... sayılı kararı ile bu karara karşı yapılan itirazın reddine ilişkin Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü Maden Ruhsat Sicil Dairesi Başkanlığının ... tarih ve E... sayılı yazısının davacıya tebliğine ilişkin tebliğ belgeleri bulunmamakta ise de, dava konusu Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Bağlı İlgili ve İlişkili Kuruluşlar Taşınmaz Komisyonunun ... tarih ve ... sayılı kararından davacının en geç davacı vekili tarafından itiraz dilekçesinin verildiği 18.08.2021 tarihinde haberdar olunduğu,

bu tarihte 2577 sayılı Kanun'un 11. maddesi uyarınca yapılan itiraz sonucunda altmış günlük zımni ret süresi olan 17.10.2021 tarihinden itibaren altmış günlük dava açma süresi olan 16.12.2021 tarihine kadar dava açılması gerekmekte iken,

bu süreler geçirildikten çok sonra dava açma süresini canlandırmayan 08.11.2022 tarihinde yapılan başvuru sonucunda tesis edilen işleme istinaden dava konusu Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Bağlı İlgili ve İlişkili Kuruluşlar Taşınmaz Komisyonunun ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istemiyle 21.12.2022 tarihinde açılan işbu davanın süresinde açılmaması nedeniyle işin esasının incelenmesine olanak bulunmadığı anlaşıldığından işbu davanın süre aşımı yönünden reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, vekilinin bulunmadığı, gerekçeli kararda Av. ... adlı kişiye komisyon kararının tebliğ edildiği belirtilmişse de anılan kişinin avukatı olmadığı, kendisinin işlerini takip etme yetkisinin bulunmadığı, anılan kişiye verilmiş bir vekaletname ve yetkiye ilişkin belge olmamasına rağmen idarece tebligat işlemlerinin bu kişiye yapıldığı, kendisince avukatlar dışındaki kişilere vekalet verilmediği, dava konusu işlemden 08.11.2022 tarihinde haberdar olunduğu, süresi içinde dava açıldığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI

Davalı Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından, 03.08.2022 tarihli yazının ...'e tebliğ edildiği, maden sahalarına ilişkin müracaatların ve izin taleplerinin Taşınmaz Komisyonu kararı ile reddedildiği belirtilerek, istemin reddi gerektiği savunulmuştur. Davalı Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü tarafından, dava konusu işlemin öğrenilmesinden itibaren süresinde dava açılmadığından davanın süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin kararın hukuka uygun olduğu, ruhsatın intikalden feshedildiğine ilişkin idarelerinin 03.08.2022 tarihli yazının ...'e tebliğ edildiği belirtilerek, istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ

İstanbul ili, Silivri ilçesi'nde bulunan Sicil:...

(ER:...) sayılı I-B grup ruhsat sahası için ... adına düzenlenen ruhsatın ...'ın vefat etmesi nedeniyle tek mirasçısı ... adına intikali suretiyle ruhsatın adına düzenlenmesi istemiyle 09.02.2021 tarihinde yapılan başvurunun reddine ilişkin Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Bağlı İlgili ve İlişkili Kuruluşlar Taşınmaz Komisyonu'nun ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istemiyle açılan davada, davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Temyiz dilekçesinde, davacı tarafından 2020 yılının 7. ayından 2023 yılının 7. ayına kadar avukatlara verilen vekaletnamelerin e-devlet çıktısı sunulmuştur. Ancak ilgili belgede davacı tarafından kime vekaletname verildiğine ilişkin ayrıntılı bilgi- belge yer almamaktadır.

Olayda davacı adına davalı idareler nezdinde dilekçe vererek, işlem yapan ...'in davacı adına işlem yapmaya yetkisinin olup olmadığına ilişkin davalı idarelere sunulmuş yetki belgesi, vekaletname olup olmadığı araştırılarak bir karar verilmesi gerektiğinden eksik inceleme ve araştırma sonucu verilen kararın belirtilen sebeple bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

İstanbul ili, Silivri ilçesinde bulunan Sicil:... (ER:...) sayılı I-B grubu muris ... adına kayıtlı ruhsatın tek mirasçısı olan davacı tarafından adına intikalinin yapılması istemiyle 04.12.2015 tarihinde Maden İşleri Genel Müdürlüğüne başvurulmuştur. Davalı idarenin davacının intikal talebinden sonra da Sicil:... (ER:...) sayılı I-B grubu işletme ruhsatı vefat eden ... adına 15.10.2020-2030 tarihleri arasında yeniden düzenlemesi üzerine davacı vekili adı altında ... adlı kişi tarafından davalı idareye hitaben 09.02.2021 tarihinde verilen dilekçe ile veraset intikal belgeleri tekrar sunularak işletme ruhsatının ... (davacı) adına düzenlenmesi talebinde bulunulmuştur.

09.02.2021 tarihli dilekçe ile yapılan intikal talebi Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Bağlı İlgili ve İlişkili Kuruluşlar Taşınmaz Komisyonunun ... tarih ve ... sayılı kararı ile uygun bulunmadığı hususu davacının murisi ...'a hitaben Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işlemi ile bildirilmiştir. Anılan işlem davacıya tebliğ edilememiştir.

Ardından davacı vekili adı altında ... tarafından davalı idareye hitaben 18.08.2021 tarihli dilekçe ile (Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işlemi ilgi tutularak) Sicil:... sayılı ruhsatın veraseten adına intikalinin hangi gerekçe ile uygun görülmediği, vefat etmiş bir kişi adına düzenlenen maden ruhsatı ile nasıl çalışma yapılacağı belirtilerek yapılan yanlışlığın düzeltilmesi istenilmiştir.

Davalı idarenin 23.08.2021 tarihli cevabi yazısı ile 2018/8 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesinin taşınmaz olarak değerlendirilen maden sahalarına ilişkin müracaatları da kapsaması nedeniyle maden ruhsatlarının devrinde onay verilmesine ilişkin Bakanlık bünyesinde teşkil ettirilen Taşınmaz Komisyonunun takdir yetkisi dahilinde olan talep uygun bulunmadığından, talep ile ilgili olarak Genel Müdürlükçe herhangi bir işlem yapılamadığı belirtilmiştir.

Anılan işlem ise davacının KEP hesabı kapatıldığından davacıya iletilememiştir.

Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işlemi ile (davacı ve davacı vekili ...'e dağıtımlı) Sicil:... sayılı ruhsat için ruhsat sahibi 14.06.2015 tarihinde vefat etmesi nedeniyle, ruhsatın tek mirasçısı konumunda olan davacı adına intikal talebinin Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Taşınmaz Komisyonunun ... tarih ... sayılı kararı ile uygun bulunmadığından, kararın tebliğ tarihi dikkate alınarak ruhsat hukukunun 18.09.2021 tarihi itibarıyla sona erdiğine ilişkin yazı düzenlemiştir.

Davalı idarenin 03.08.2022 tarihli işlemi, ... adlı kişiye tebliğ edilmiştir.

Davacı 08.11.2022 tarihli dilekçe ile davalı idareye yönelik olarak Sicil:... sayılı ruhsatın ölen babası adına kayıtlı olduğu, babasının ölümünden sonra veraset ilamı ve ruhsatın harcı ödenerek işletme ruhsatı düzenlendiği, ancak ruhsatın ölen babası adına yeniden düzenlenmesi nedeniyle idareye dilekçe verilerek durumun düzeltilmesinin istenildiği, bu aşamada ise talebinin Taşınmaz Komisyonunca uygun bulunmayarak ruhsatın iptal edildiğini öğrendiği belirtilerek, kendisine miras kalan ruhsatın hangi gerekçe ile adına intikalinin yapılmadığının bildirilmesi istemiyle başvuru yapılmıştır.

Anılan başvuruya cevaben davalı idarenin ... tarih ve ... sayılı işlemi ile intikal talebinin uygun bulunmadığına ilişkin dava konusu edilen Taşınmaz Komisyonu kararının, davacı ile vekiline 13.07.2021, 23.08.2021, 03.08.2022 ve 25.08.2022 tarihli işlemlerin yazıldığı, ruhsatın 18.09.2021 tarihi itibarıyla iptal edildiği belirtilmiştir. Davalı idarenin 10.11.2022 tarihli yazısı ise Tebligat Kanunu'nun 21. maddesi uyarınca muhtara teslim edilerek tebliğ edilmiştir.

Davacı tarafından ruhsatın iptaline dair kararın Tebligat Kanunu'na uygun şekilde kendisine veya KEP adresine tebliğ edilemediğinden işlemden haberdar olamadığı iddiasıyla Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Bağlı İlgili ve İlişkili Kuruluşlar Taşınmaz Komisyonu'nun ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Dava Açma Süresi" başlıklı 7. maddesinde. "1. Dava açma süresi, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştayda ve idare mahkemelerinde altmış ve vergi mahkemelerinde otuz gündür.

2. Bu süreler; a) İdari uyuşmazlıklarda; yazılı bildirimin yapıldığı, b) Vergi, resim ve harçlar ile benzeri mali yükümler ve bunların zam ve cezalarından doğan uyuşmazlıklarda: Tahakkuku tahsile bağlı olan vergilerde tahsilatın; tebliğ yapılan hallerde veya tebliğ yerine geçen işlemlerde tebliğin; tevkif yoluyla alınan vergilerde istihkak sahiplerine ödemenin; tescile bağlı vergilerde tescilin yapıldığı ve idarenin dava açması gereken konularda ise ilgili merci veya komisyon kararının idareye geldiği.

Tarihi izleyen günden başlar. 3. Adresleri belli olmayanlara özel kanunlarındaki hükümlere göre ilan yoluyla bildirim yapılan hallerde, özel kanununda aksine bir hüküm bulunmadıkça süre, son ilan tarihini izleyen günden itibaren onbeş gün sonra işlemeye başlar. 4. İlanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresi, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlar.

Ancak bu işlemlerin uygulanması üzerine ilgililer, düzenleyici işlem veya uygulanan işlem yahut her ikisi aleyhine birden dava açabilirler. Düzenleyici işlemin iptal edilmemiş olması bu düzenlemeye dayalı işlemin iptaline engel olmaz." hükmüne, "İdari Makamların Sükutu" başlıklı 10. maddesinde. "1. İlgililer, haklarında idari davaya konu olabilecek bir işlem veya eylemin yapılması için idari makamlara başvurabilirler.

2. (Değişik: 10/6/1994-4001/5 md.) Otuz gün içinde bir cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır. İlgililer otuz günün bittiği tarihten itibaren dava açma süresi içinde, konusuna göre Danıştaya, idare ve vergi mahkemelerine dava açabilirler. Otuz günlük süre içinde idarece verilen cevap kesin değilse ilgili bu cevabı, isteminin reddi sayarak dava açabileceği gibi, kesin cevabı da bekleyebilir. Bu takdirde dava açma süresi işlemez.

Ancak, bekleme süresi başvuru tarihinden itibaren dört ayı geçemez.

Dava açılmaması veya davanın süreden reddi hallerinde, otuz günlük sürenin bitmesinden sonra yetkili idari makamlarca cevap verilirse, cevabın tebliğinden itibaren altmış gün içinde dava açabilirler." hükmüne, "Üst Makamlara Başvurma" başlıklı 11. maddesinde; " 1. İlgililer tarafından idari dava açılmadan önce, idari işlemin kaldırılması, geri alınması, değiştirilmesi veya yeni bir işlem yapılması üst makamdan, üst makam yoksa işlemi yapmış olan makamdan, idari dava açma süresi içinde istenebilir.

Bu başvurma, işlemeye başlamış olan idari dava açma süresini durdurur. 2. Otuz gün içinde bir cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır. 3. İsteğin reddedilmesi veya reddedilmiş sayılması halinde dava açma süresi yeniden işlemeye başlar ve başvurma tarihine kadar geçmiş süre de hesaba katılır." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Uyuşmazlıkta, davacının intikal talebinin reddine ilişkin Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı, ... tarih ve ... sayılı işlemlerinin davacıya tebliğ edilemediği, idarenin ... tarih ... sayılı işleminin ise ... adlı kişiye tebliğ edildiği görülmekle birlikte davacı tarafından ... adlı kişinin adına tebliğ almaya yetkili kişilerden olmadığı ileri sürülmüştür.

Davacı tarafından dava konusu işlemden 08.11.2022 tarihinde haberdar olunduğu, idarenin sunduğu belgelerde ... adına verilen bir vekaletnamenin bulunmadığı, anılan kişinin işlerini takip etme yetkisinin bulunmadığı, 08.11.2022 tarihinde yapılan başvuru üzerine verilen cevaba karşı süresi içinde dava açıldığı ileri sürülmüştür.

Yukarıda ayrıntısına yer verilen sürecin değerlendirilmesi neticesinde, davacı tarafından ...'e, adına işlem yapması için verilen bir vekaletnamenin dosyada bulunmadığı, bu nedenle bakılan davadaki sürenin, davacı vekili olarak ... tarafından idareye itiraz dilekçesinin verildiği 18.08.2021 tarihinden itibaren başlatılamayacağı, davacının dava konusu işlemden kendi başvurusu olan 08.11.2022 tarihinde haberdar olduğunun kabulü gerektiği, buna göre de davanın süresinde açıldığı sonucuna varıldığından işin esası yönünden inceleme yapılarak, bir karar verilmesi gerekmektedir.

Bu itibarla, davanın süre aşımı nedeniyle reddi yönündeki ... İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.