Danıştay 8. Daire E.2025/3511 K.2025/7848

Dava konusu istem: Bingöl Üniversitesi Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi ... bölümünde Öğretim Üyesi Yetiştirme Programı (ÖYP) kapsamında araştırma görevlisi olarak görev yapan davacının, doktora eğitimini azami sürede tamamlayamadığından bahisle 27/08/2021 tarihi itibariyle kadrosu ile ilişiğinin kesilmesine yönelik Bingöl Üniversitesi Rektörlüğü'nün... tarih ve ... sayılı işleminin iptali ve yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesince verilen...tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacının ilk atamasının ÖYP programında 01/09/2010 tarihinde yapıldığı, yüksek lisans eğitimini tamamlaması üzerine 15/04/2015 tarihinde doktora eğitimine başladığı, doktora eğitiminin azami süresinin 27/08/2021 tarihinde sona ereceği, bu tarih geçtikten sonra Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi Yönetim Kurulu'nun 24/02/2022 tarihli kararıyla görev süresinin 05/03/2022 tarihinden 05/03/2024 tarihine kadar uzatılması yönünden karar alındığı,

ancak daha sonraki süreçte, 27/08/2021 tarihi itibariyle davacının azami süresi içinde doktora eğitimini tamamlamadığından bahisle, yine 27/08/2021 tarihi itibarıyla kadrosu ile ilişiğinin kesilmesine ilişkin 19/04/2023 tarihli işlemin tesis edildiği, uyuşmazlık konusu olayda, davacının doktora eğitimini 15/12/2022 tarihinde tamamladığı, üniversite idaresinin bu süreçte davacının ilişiğini kesmeyerek öğrenim haklarının devam ettiğini zımnen kabul ettiği, hatta davacının görev süresinin 05/03/2024 tarihine kadar uzatılması yönünde karar alındığı,

böylelikle 24/02/2022 tarihinde davacıya iki yıl ek süre verilmesinin ardından yaklaşık 14 ay, doktora eğitiminin tamamlanmasının ardından ise yaklaşık 5 ay süre geçtikten sonra geçmişe dönük 27/08/2021 tarihi itibariyle davacının ilişiğinin kesilmesi yönünde idari işlem tesis edildiği, bu durumda, davacıya iki yıl ek süre verilerek görev süresinin uzatıldığı ve bu süreçte de doktora eğitimini tamamlamasının ardından geçmişe dönük tesis edilen dava konusu işlemin haklı beklenti, hukuki güvenlik ve idari istikrar ilkelerine aykırı olduğu,

öte yandan, hukuka aykırı bulunan dava konusu işlem nedeniyle davacının mahrum kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle ödenmesinin Anayasal ve yasal bir zorunluluk olduğu gerekçesiyle; dava konusu işlemin iptaline, işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı parasal haklarının en erken işbu davanın açıldığı 12/06/2023 tarihinden olmak üzere kesinti tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu, ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, davacının 01/09/2010 tarihinde ÖYP kapsamında atandığı, Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliğinde belirlenen azami süreler içinde çalışmalarını tamamlayamadığı, işlemin hukuka ve mevzuata uygun olarak tesis edildiği, temyiz isteminin kabulü gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu, Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliğinin Geçici 1. maddesi uyarınca doktora programının 2016 yılı güz döneminde sıfırdan ve ilk defa başladığı, Covid salgını nedeniyle tüm yüksek lisans ve doktora öğrencilerine 2020-2021 güz yarıyılı ile 2021-2022 bahar yarıyılı için birer dönem ek öğrenim süresi verildiği, Bingöl Üniversitesi tarafından sözleşmesi 05/03/2022 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere 2 yıl uzatıldığı, azami süre içerisinde doktora eğitimini tamamladığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ...'İN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava; Bingöl Üniversitesi Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi ... bölümünde araştırma görevlisi olarak görev yapan davacının, doktora eğitimini azami sürede tamamlayamadığından bahisle 27/08/2021 tarihi itibariyle kadrosu ile ilişiğinin kesilmesine yönelik Bingöl Üniversitesi Rektörlüğü'nün ...tarih ve ... sayılı işleminin iptali ve yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesi istemiyle dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

20/04/2016 tarih ve 29690 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliğinin "Süre" başlıklı 17/1 maddesinde; " Doktora programı, bilimsel hazırlıkta geçen süre hariç tezli yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için kayıt olduğu programa ilişkin derslerin verildiği dönemden başlamak üzere, her dönem için kayıt yaptırıp yaptırmadığına bakılmaksızın sekiz yarıyıl olup azami tamamlama süresi on iki yarıyıl; lisans derecesi ile kabul edilenler için on yarıyıl olup azami tamamlama süresi on dört yarıyıldır." düzenlemesi yer almaktadır.

Öğretim Üyesi Yetiştirme Programına İlişkin Usul ve Esasların "Öğrenim süresi" başlıklı 10/2 maddesinde; " Bu Usul ve Esaslar gereğince yabancı dil yeterliliği sağlamak için verilen süreler ile Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği gereğince azami süre içinde çalışmalarını tamamlayamayan, ÖYP'ye devam etmek istemeyen, kadrosunun bulunduğu yükseköğretim kurumunda görevine başlamayan veya görevine başlayıp mecburi hizmet yükümlülüğünü yerine getirmeyen ÖYP araştırma görevlilerinin ilişikleri kesilerek haklarında taahhütname ve kefaletname senedi uyarınca işlem yapılır." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer verilen mevzuat uyarınca, ÖYP kapsamında araştırma görevlisi olan davacının kayıtlı olduğu doktora programını, programa yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için belirlenen azami tamamlama süresi olan on iki yarıyıl içinde tamamlaması gerektiği, azami süresi içinde çalışmalarını tamamlayamaması durumunda araştırma görevlisi kadrosu ile ilişiğinin kesileceği açıktır.

Dava konusu olayda; davacının ilk atamasının ÖYP programında 01/09/2010 tarihinde yapıldığı, 15/04/2015 tarihinde doktoraya başladığı, 2020-2021 güz yarıyılında bir yarıyıl ek süre verildiği ve verilen ek süre ile birlikte azami öğrenim süresinin 27/08/2021 tarihine uzadığı, ancak bu tarih itibariyle davacının azami öğrenim süresi dolmasına rağmen araştırma görevlisi kadrosu ile ilişiğinin kesilmediği ve 24/02/2022 tarihinde görev süresinin 2 yıl uzatıldığı, daha sonraki süreçte davacının 27/08/2021 tarihi itibariyle doktora eğitimi için öngörülen azami öğrenim süresini aştığı tespit edildiğinden, 19/04/2023 tarihli dava konusu işlemle, 27/08/2021 tarihi itibariyle araştırma görevlisi kadrosu ile ilişiğinin kesildiği görülmektedir.

Bu durumda, davacının kendisine idarece verilen ek süre ile birlikte, doktora programını azami süresi olan on iki yarıyıl içinde tamamlamadığı açık olup, azami tamamlama süresini aştığının daha sonraki süreçte idarece tespiti durumunda, davacının araştırma görevlisi kadrosu ile ilişiğinin kesilebileceği, bu durumun ise idari istikrar, haklı beklenti ve hukuki güvenlik ilkelerine aykırılık oluşturmayacağı sonucuna ulaşıldığından dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmemiştir.

Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yönündeki...İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.