Danıştay 9. Daire E.2004/770 K.2006/333

İstemin Özeti

Davacının 1997 yılında yönetim kurulu başkanı bulunduğu ... Şirketinin 1997 yılının 12 aylık dönemine ilişkin olarak uygulanan katma değer vergisi tarhiyatları sonucunda teminat istenilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istemiyle açılan davayı; iptali istenilen işlemin yükümlünün hukukunu doğrudan etkileyen hak ve yükümlülüklerinde değişiklik veya yenilik yaratan bir irade açıklaması olmadığı, ön işlem niteliğinde olan davaya konu işlemin kesin ve yürütülmesi zorunlu bir idari işlem olarak kabul edilemeyeceği gerekçesiyle 2577 sayılı Yasanın 15/1-b maddesi uyarınca reddeden … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:..., K:... sayılı kararının; davaya konu işlemin hukukunu etkileyen kesin ve yürütülmesi zorunlu işlem niteliğinde olduğu öne sürülerek bozulması istenilmektedir.

Savunmanın Özeti : Savunma verilm.emiştir.

Danıştay Savcısı …'nın Düşüncesi : İdare ve vergi mahkemelerince verilen kararların temyizen incelenerek bozulabilmesi için, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49 uncu maddesinin birinci fıkrasında belirtilen nedenlerin bulunması gerekmektedir.

Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, söz konusu maddede yazılı nedenlerden hiçbirisine uymadığından, istemin reddi ile temyiz edilen Mahkeme kararının onanmasının uygun olacağı düşünülmektedir.

Tetkik Hakimi …'nun Düşüncesi : Uyuşmazlığa konu işlemin yükümlünün hukukunu doğrudan etkileyen, hak ve yükümlülüklerinde değişiklik yaratan kesin ve yürütülmesi zorunlu bir işlem niteliğinde olduğu anlaşıldığından işin esası hakkında karar verilmesi gerekirken, 2577 sayılı Yasanın 15/1-b maddesi uyarınca davanın reddine karar veren Mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince işin gereği görüşüldü:

... A.Ş.'nin 1997/Ocak-Aralık dönemlerine ilişkin vergi borçları nedeniyle 6183 sayılı Kanunun 10. maddesi uyarınca teminat isteme işlemine karşı dava açılmasının ardından, yapılan mal varlığı araştırmalarında kamu alacağının tamamen yada kısmen adı geçen şirketten tahsilinin mümkün olmadığının anlaşılması üzerine adı geçen şirketin yönetim kurulu başkanı olması nedeniyle 213 sayılı Kanunun 10., 6183 sayılı Yasanın mükerrer 35. maddeleri uyarınca davacıdan teminat istenilmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davanın Vergi Mahkemesince reddi yolunda verilen kararın temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 9. maddesinde, tahsil dairelerince teminat istenmesini gerektiren haller açıklanmış, 10. maddesinde de teminat olarak kabul edilen değerler sayılmıştır.

Aynı Kanunun 13. maddesinin birinci bendinde, 9. madde gereğince teminat istenmesini gerektiren hallerin mevcudiyeti durumunda, hiç bir müddetle mukayyet olmaksızın alacaklı amme idaresinin mahalli en büyük memurunun kararıyla haczin ne suretle yapılacağına ilişkin hükümlere göre derhal ihtiyati haciz tatbik olunacağı hükme bağlanmıştır.

Madde hükmünden anlaşılacağı üzere, teminat istenmesini gerektiren hallerin varlığı durumunda ihtiyati haciz uygulanması kanundan doğan bir zorunluluk olmaktadır.

Teminat istenmesini gerektiren durumların mevcut olup olmadığı yönünde yargı mercilerince yapılan inceleme sonucunda sözkonusu işlemin iptal edilmesi halinde ihtiyati haczi gerektiren bu sebep ortadan kalkacağından ihtiyati haciz uygulaması da sözkonusu olamayacaktır.

Bu durumda, teminat istenmesine ilişkin dava konusu yazı, davacının hukukunu etkileyen, kesin ve yürütülmesi zorunlu işlem niteliğinde olup idari davaya konu olabilecek işlem olarak değerlendirilmesi gerekmektedir.