Danıştay 9. Daire E.2018/2474 K.2021/2538

Dava konusu istem: … Asliye Hukuk Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına ilişkin ilam harcının tahsili amacıyla davacı adına düzenlenen … tarih ve … numaralı ödeme emrinin iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 27. maddesindeki (1) sayılı tarifede yazılı maktu harçların ilgili bulunduğu işlemin yapılmasından önce peşin olarak ödeneceği, mahiyetleri icabı işin sonunda hesap edilip alınması gerekenlerin, harç alacağının doğması tarihinden itibaren 15 gün içinde ödeneceği.

28/a bendindeki karar ve ilam harçlarının dörtte birinin peşin, geri kalanının ise kararın tebliğinden itibaren bir ay içinde ödeneceği ve 130. maddesindeki bu kanunda ödenmeleri için belli bir süre tespit edilmiş olan harçlar süresi içinde ödenmemiş ise, ilgili makam ve daireler tarafından, sürenin sonundan itibaren 15 gün içinde bir müzekkere ile o yerin ilgili vergi dairesine bildirileceği, müzekkerede harcın nevi ve mahiyeti, miktarı, mükellefin adı ve soyadı ve en son ikametgah adresi açıkça gösterileceği kuralları yorumlandığında;

harca tabi iş sonunda ortaya çıkan miktarı belli yargı harçlarının, türüne göre 15 gün veya 1 ay içerisinde ödenmemesi durumunda cebri takip işlemlerinin başlatılması için vergi dairesine bildirilmesi gerektiği, dava konusu olayda, ödenmesine hükmedilen yargı harcının hesaplandığı mahkeme kararının tebliğinden itibaren yasada belirtilen sürelerde (harcın mahiyetine göre 15 gün veya 1 ay içinde) ödeme yapılmadığı taraflar arasında çekişmesiz olup, yargı yerlerince harç tahsil müzekkeresi düzenlenerek vergi dairesine gönderildiğinden, ödenecek miktar mahkeme kararı ile,

kamu alacağının vadesi ise yukarıda bahsedilen yasa maddeleri gereği belirli olduğundan, davacıya müzekkerelerde belirtilen harçların ödenmesi için ayrıca ihbarname gönderilmesi lüzumu bulunmadığı, mahkeme kararının tebliğinden itibaren mahiyetine göre 15 gün veya 1 ay içerisinde ödenmeyen yargı harcının tahsili için mahkemesince davalı idareye harç tahsil müzekkeresi gönderilmesi üzerine düzenlenerek tebliğ edilen ödeme emrinde isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

… Asliye Hukuk Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı tapu iptali ve tescil davasına ilişkin olup gayrimenkulün aynına ilişkin olduğundan kesinleşmeden icraya konu edilemeyeceği, ödeme emri içeriği harca ilişkin mahkeme kararının temyiz edildiğinden kesinleşmediği iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Yasal dayanaktan yoksun olan temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ … DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile usul ve yasaya aykırı olan Mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

… Asliye Hukuk Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına ilişkin ilam harcının tahsili amacıyla davacı adına düzenlenen,… tarih ve … sayılı ödeme emrinin tebliği üzerine dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un olay tarihinde yürürlükte bulunan haliyle 55. maddesinde, amme alacağını vadesinde ödemeyenlere 7 gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumunun bir ödeme emri ile tebliğ olunacağı; 58. maddesinde de, kendisine ödeme emri tebliğ olunan şahsın böyle bir borcu olmadığı veya kısmen ödediği veya zamanaşımına uğradığı iddiası ile tebliğ tarihinden itibaren 7 gün içinde alacaklı tahsil dairesine ait davalara bakan vergi mahkemesi nezdinde dava açabileceği kurala bağlanmıştır.

492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 8.maddesinde; bir hükmün bozulmasını mütaakip verilecek hükümlerden yeni bir hüküm gibi karar ve ilam harcı alınacağı ve bozulan hükümden evvelce alınmış olan karar ve ilam harcının, mütaakip hükme ait harçdan mahsup olunacağı, 28. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde ise, 11/06/2013 tarih, 28674 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan ve aynı gün yürürlüğe giren 6487 kanun numaralı Bazı Kanunlar ile 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun'la yapılan değişiklikle "Karar ve ilam harçlarının dörtte birinin peşin, geri kalanının kararın tebliğinden itibaren bir ay içinde ödeneceği" kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dava konusu ödeme emrinin dayanağı … Asliye Hukuk Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, … Hukuk Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile bozulduğu anlaşıldığından, anılan bozma kararının, davacı aleyhine hükmedilen ilam harcı tutarını etkileyecek nitelikte olması nedeniyle ortaya çıkan bu duruma göre, davayı reddeden Vergi Mahkemesi kararının yeniden bir karar verilmek üzere bozulması gerekmektedir.