Danıştay 9. Daire E.2020/5712 K.2022/3730

Dava konusu istem: … Gıda Hizmet İnş. Medikal Elektrik Elektronik Orman Ür. Sig. Ar. Tic. Ltd. Şti.'nin vergi borçlarının tahsili amacıyla davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen … tarih ve …-… sayılı ödeme emirlerinin iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; uyuşmazlığa konu ödeme emirleri içeriği amme alacakları için şirket tarafından 7020 sayılı Yasa uyarınca yapılandırma talebinde bulunulduğu, bu kapsamda yapılandırılan alacaklara ilişkin herhangi bir ödeme yapılmadığı, yapılandırmadan yararlanma hakkının kaybedilmesinden sonra idarece takip işlemlerine kaldığı yerden devam edildiği,

ancak yapılandırma talepleri ile birlikte yeni bir hukuki durumun ortaya çıktığı, dolayısıyla ödenmeyen tutarlar üzerinden öncelikle şirket nezdinde ödeme emirleri tanzim ve tebliğ olunmak suretiyle amme alacağının tahsil ve takip cihetine gidilmesi gerektiği, usulüne uygun yürütülecek takip neticesinde şirketten tahsil kabiliyetinin bulunmaması durumunda davacının sorumluluğunun doğabileceği açık olduğu halde yapılandırma tarihinden sonra oluşan yeni hukuki duruma göre asıl borçlu şirket hakkında ödeme emri düzenlenerek tebliğ edildiğinin ortaya konulamadığı,

yapılandırma tarihinden sonra asıl borçlu şirket hakkında düzenlenen … tarih ve … ile … takip no'lu ödeme emirlerinin dava konusu borçlarla ilgili olmadığı gibi henüz tebliğinin de yapılmadığı, dava konusu ödeme emri içeriği borçlardan bir kısmını içeren … tarih ve … takip no'lu ödeme emri ile … tarih ve … takip no'lu ödeme emrinin henüz şirkete tebliğ edilmediği görüldüğünden açıklanan yasal yollar tüketilmeden kanuni temsilci sıfatıyla davacı adına düzenlenen uyuşmazlık konusu ödeme emirlerinde hukuki isabet bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, dava konusu ödeme emirlerinin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanun'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Savunma dilekçesindeki beyanların tekrar edildiği, yapılan işlemlerin hukuka uygun olduğu iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

… Gıda Hizmet İnş. Medikal Elektrik Elektronik Orman Ür. Sig. Ar. Tic. Ltd. Şti.'nin vergi borçlarının tahsili amacıyla davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen … tarih ve …-… sayılı ödeme emirlerinin iptali istenilmektedir.

İLGİLİ MEVZUAT

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 10. maddesinde, tüzel kişilerle küçüklerin ve kısıtlıların, vakıflar ve cemaatler gibi tüzel kişiliği olmayan teşekküllerin mükellef veya vergi sorumlusu olmaları halinde bunlara düşen ödevlerin kanuni temsilcileri tarafından yerine getirileceği, yukarıda yazılı olanların bu ödevleri yerine getirmemeleri yüzünden mükellef veya vergi sorumlularının varlığından tamamen veya kısmen alınamayan vergi ve buna bağlı alacakların, kanuni ödevleri yerine getirmeyenlerin varlıklarından alınacağı ifade edilmiştir.

27/05/2018 tarih ve 30078 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 7020 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması İle Bazı Kanunlarda Ve Bir Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un "Kesinleşmiş Alacaklar" başlıklı 2. maddesinde.

(1) Maliye Bakanlığına, il özel idarelerine ve belediyelere bağlı tahsil daireleri tarafından takip edilen alacaklardan bu Kanunun yayımı tarihi itibarıyla (bu tarih dâhil); a) Vadesi geldiği hâlde ödenmemiş ya da ödeme süresi henüz geçmemiş bulunan vergilerin ödenmemiş kısmının tamamı ile bunlara bağlı gecikme faizi ve gecikme zammı gibi fer’i amme alacakları yerine bu Kanunun yayımı tarihine kadar Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutarın;

ödenmemiş alacağın sadece fer’i alacaktan ibaret olması hâlinde fer’i alacak yerine Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutarın, bu Kanunda belirtilen süre ve şekilde tamamen ödenmesi şartıyla vergilere bağlı gecikme faizi ve gecikme zammı gibi fer’i amme alacakları ile aslı bu Kanunun yayımı tarihinden önce ödenmiş olanlar dâhil olmak üzere asla bağlı olarak kesilen vergi cezaları ve bu cezalara bağlı gecikme zamlarının tamamının,

b) Vadesi geldiği hâlde ödenmemiş ya da ödeme süresi henüz geçmemiş bulunan ve bir vergi aslına bağlı olmaksızın kesilmiş vergi cezaları ile iştirak nedeniyle kesilmiş vergi cezalarının %50’si ve bu tutara gecikme zammı yerine bu Kanunun yayımı tarihine kadar Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutarın;

ödenmemiş alacağın sadece gecikme zammından ibaret olması hâlinde gecikme zammı yerine Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutarın, bu Kanunda belirtilen süre ve şekilde tamamen ödenmesi şartıyla cezaların kalan %50’sinin ve bu cezalara bağlı gecikme zamlarının tamamının, tahsilinden vazgeçileceği hüküm altına alınmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın incelenmesinden, davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ödeme emirlerine konu borçlara ilişkin olarak, asıl borçlu şirketin, davacının kanuni temsilcilik görevinin sona erdiği 06/03/2014 tarihinden sonra 28/06/2017 tarihinde 7020 sayılı Yasa uyarınca taksitlendirme talebinde bulunduğu ve borcun yapılandırılarak yeni bir mahiyet kazandığı anlaşılmaktadır

7020 sayılı Kanun kapsamında yapılan başvuru üzerine söz konusu vergi borçlarının yeniden yapılandırılması halinde anılan Kanun hükümleri ile yeni bir hukuki durum ortaya çıkacağından, 7020 sayılı Kanuna göre belirlenecek ödenmeyen tutarların takip ve tahsil edilebilmesi için öncelikle şirket adına ödeme emri düzenlenmesi, buna rağmen amme alacağının tahsil imkanının kalmadığının saptanması durumunda, sözü edilen Kanundan yararlanılması sırasında şirketi temsile yetkili olan kanuni temsilcinin sorumluluğuna başvurulması gerektiğinden;

yapılandırmanın iptal edilmesinin ardından öncelikle şirket nezdinde ödeme emirleri tanzim ve tebliğ olunmak suretiyle amme alacağının tahsil ve takip cihetine gidilmesi gerektiği, usulüne uygun yürütülecek takip neticesinde şirketten tahsil kabiliyetinin bulunmaması durumunda davacının sorumluluğunun doğabileceği gerekçesiyle davanın kabulüne karar veren Vergi Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunu reddeden Bölge İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla usule ve yasaya aykırılık görülmemiştir.