Danıştay 9. Daire E.2020/6240 K.2023/822

Dava konusu istem: Davacı adına, takdir komisyonu kararlarına istinaden re'sen tarh edilen 2016/Aralık dönemine ilişkin vergi ziyaı cezalı özel tüketim vergisi ile 2016/Ekim-Aralık dönemine ilişkin vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinin kaldırılması istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:. Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla. 11/12/2016 tarihinde Adana İl Emniyet Müdürlüğü ekiplerince yapılan kontrollerde şüpheli olduğu düşünülen sürücülüğünü davacının yaptığı … plakalı çekici, … plakalı dorse tır aracının durdurularak kaçak sigaralara ulaşıldığı, yapılan aramada 12.000 paket …, 5.000 paket …, 20.000 paket …, 8.000 paket.

2005 marka üzerinde TAPDK bandrolü bulunmayan, özel etiketi veya işareti olmayan, yabancı menşeili gümrük kaçağı tütün mamüllerinin ele geçirildiği, durumun emniyet mensupları ile birlikte davacı tarafından ihtirazi kayıt konulmaksızın imzalanan 11/12/2016 tarihli tutanak ile kayıt altına alındığı,

ele geçirilen sigaralar nedeniyle, her bir sigara için asgari maktu vergi tutarı üzerinden hesaplanan özel tüketim vergisinin ve her bir sigara için tespit tarihindeki özel tüketim vergisi dahil emsal bedel nazara alınarak hesaplanan katma değer vergisinin, 4760 sayılı Kanun'un 13/5. maddesi uyarınca müteselsil sorumluluk hükümleri ve 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 9/2. maddeleri uyarınca davacının bulunduran sıfatı taşıdığından bahisle davacı adına cezalı tarhiyat yapıldığı,

davacının, emniyet mensuplarınca araçta yapılan aramada ele geçirilen sigaraların yurtdışında üretildiği tespit edilen …, …, …, marka ile Türkiye'de üretilen.

2005 marka sigaraların imalatçısı olduğunun ya da imalatçıdan sigara satın aldığının kabulü mümkün bulunmadığı ancak davacının, naklettiği gümrük kaçağı sigaraların, yasal olmayan yollardan ithal edilerek yurda sokulduğunun kabulünün zorunlu olduğu; dava konusu tarhiyatın …, …, … marka sigaralardan kaynaklanan kısmı bakımından;

ithalattan kaynaklanan ve Gümrük İdaresince tarh ve takip edilmesi gereken vergi ve cezalarla ilgili olarak işlem tesis etme yetkisi bulunmayan Maliye İdaresi bünyesinde teşkilatlanan davalı idarece, davacı adına tesis edilen dava konusu vergi ziyaı cezalı özel tüketim vergisi ve vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi tarhiyatlarının yetki yönünden hukuka aykırı olduğu, dava konusu tarhiyatın.

2005 marka sigaradan kaynaklanan kısmı bakımından ise; davacı adına re'sen tarh edilen vergi ziyaı cezalı özel tüketim vergisi ve vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinin asıl borçlusu olan mükellefin Akdeniz/Mersin'de yerleşik.

Tütün Mamülleri Sanayi ve Ticaret A.Ş. olduğu, bu mükellefin ise, davalı idarenin mükellefi olmadığı, dolayısıyla, söz konusu müteselsil sorumluluktan doğan tarhiyatlarla ilgili olarak, bu şirketin özel tüketim vergisi ve katma değer vergisi yönünden bağlı olduğu vergi dairesinin yetkili olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne, cezalı tarhiyatın kaldırılmasına karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: 4760 sayılı Kanun'un 13/5. maddesi ve 3065 sayılı Kanun'un 9/2. maddesine istinaden vergi tarhiyatı yapılmasını ve vergi ziyaı cezası kesilmesini gerektiren şartların bulunması halinde bu işlemleri tesis etme konusunda vergi dairesinin yetkili olduğu sonucuna varıldığı, dava konusu olayda vergi dairesinin yetkili olduğu kabul edildikten sonra davacının bulunduran sıfatına haiz olup olmadığının ortaya konması gerektiği, 11/12/2016 tarihinde ele geçirilen sigaraların bandrolsüz olduğu, ancak Arama, Araç Yakalama, Tespit, Sayım, Muhafaza Altına Alma ve Cunhuriyet Savcısıyla Görüşme Tutanağı'nda;

otoban yolu İncirlik park alanında yürütülen kontrollerde durumundan şüphelenilen hurda yüklü … plâkalı çekici ile … plâkalı TIR'ın durdurulduğu, araç sürücüsünün … ve yolcunun … olduğu, yapılan aramada TIR dorsesinde toplam 45.000 paket bandrolsüz kaçak sigaranın ele geçirildiği, şahıslarla gerçekleştirilen şifai görüşmede, araçtaki yükü Adana İli.

Mahalesi Sanayi Sitesine götürdüklerini ve kendilerinin yük içinde çıkan sigaralarla bir alâkaları olmadığını beyan ettikleri, kaçak emtianın sayım ve tespiti sürdüğü esnada kimlik bilgileri sonradan belirlenen … ve … oğlu … isimli şahsın yanlarına gelerek, sigaraların kendisine âit olduğuna, şoför ile yanındaki şahsın hurda malzeme taşıdıkları düşüncesiyle yola çıktıklarını dile getirdiğine ilişkin hususların kayıt altına alındığı,

bu nedenle 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 257. maddesinin verdiği yetki uyarınca kullanılma zorunluluğu getirilen özel etiketi veya işareti olmayan özel tüketim vergisine tâbi ürünleri bulundurduğu somut bir şekilde ortaya konmadan davacı adına yapılan vergi ziyaı cezalı özel tüketim tarhiyatında ve somut olayda uygulanma imkanı olmayan 3065 sayılı Kanunun 9/2.maddesine istinaden yapılan vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi tarhiyatında hukuka uygunluk,

dava konusu işlemleri yetki yönünden iptal eden Mahkeme kararında sonucu itibariyle hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun belirtilen gerekçeyle reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 9/2. maddesi uyarınca alış belgesi ibraz edilemeyen malın tespit tarihindeki özel tüketim vergisi dahil emsal bedeli üzerinden hesaplanan katma değer vergisinin alışlarını belgeleyemeyen mükellefler adına resen tarhedilmesi gerektiği, Kanun koyucu tarafından, yasa dışı yollarla yurda giriş yapan veya yurt içinde üretimi yapılmakla birlikte özel tüketim vergisi olmaksızın yurt içinde işlem gören özel etiketi veya işareti olmayan (bandrolsüz) mallara ilişkin olarak kayıt dışı gerçekleşen işlemlerin engellenmesini teminen, Kanundaki genel vergilendirme ilkesinin haricinde,

bu malları bulunduranların/imal veya ithal edenlerin sorumlu tutularak haklarında mükellefler gibi işlem tesis edilmesinin öngörüldüğü, bu nedenle davacı adına yapılan tarhiyatların hukuka uygun olduğu iddiasıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay Yedinci ve Dokuzuncu Dairelerinin 2575 sayılı Danıştay Kanunu'na 3619 sayılı Kanunla eklenen Ek-1 maddesi uyarınca birlikte yaptığı toplantıda gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.