Danıştay 9. Daire E.2021/169 K.2022/1937

Dava konusu istem: ... Bitkisel Yağlar Limited Şirketi'ne ait vergi borçlarının tahsili amacıyla, şirket ortağı sıfatıyla davacı adına düzenlenen ... tarih ve ... ila ... sayılı ödeme emirlerinin iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; asıl amme borçlusu şirket adına düzenlenen ödeme emirlerinin usulüne uygun tebliğ edildiği, anılan ödeme emirlerinin ihtilaf konusu edilmediği gibi herhangi bir ödeme de yapılmadığı, yapılan mal varlığı araştırması sonucunda herhangi bir mal varlığına rastlanmadığı, 6111, 6552, 6736, 7143 sayılı Kanunlar kapsamında şirket borçlarının yapılandırıldığı ancak ödeme yapılmaması nedeniyle yapılandırmaların iptal edildiği, bu yapılandırmalar sebebiyle tahsil zamanaşımının kesildiği,

diğer ortakların hisselerini devralarak 04/06/2018 tarihi itibarıyla davacının şirketin %100 hisse sahibi olduğu, şirket hisselerini devralan davacının devir öncesine ait borçlardan sorumlu tutulduğu, dava konusu ödeme emirleri içeriği borçlardan şirket ortağı sıfatıyla davacının sorumluluğu bulunduğu anlaşıldığından, 6183 sayılı Kanun'un 35. maddesi uyarınca düzenlenen dava konusu ödeme emirlerinde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusu dilekçesinde ileri sürülen iddiaların, Vergi Mahkemesi kararının dava konusu ... sayılı ödeme emrinin 16,17 ve 21 sıra numarasında bulunan 6736 sayılı Kanun matrah artırımından kaynaklanan borçlara ilişkin kısmını kusurlandıracak nitelikte görülmediği, ... sayılı ödeme emrinin kalan kısımları ile diğer dava konusu ödeme emirlerine ilişkin kısmına yönelik istinaf başvurusu yönünden;

... sayılı ödeme emrinin 22,34 ve 49 sıra numaralarında yer alan amme alacaklarına ilişkin olarak asıl borçlu şirket adına düzenlenen ödeme emrinin, dava konusu ödeme emirlerinin düzenlendiği tarihten sonraki bir tarihte düzenlendiği dikkate alındığında, amme alacağının asıl amme borçlusu şirket hakkındaki takip kesinleştirilmeden ortak sıfatıyla davacıdan takip edilmesine yasal olanak bulunmadığı için bu kısımda hukuka uyarlık görülmediği,

şirket borçlarının 6111, 6552, 6736 ve 7143 sayılı Kanunlar kapsamında yapılandırıldığı ve yapılandırma işlemi sonucunda, şirkete ait kamu alacaklarına ilişkin yeni bir hukuki durum ortaya çıktığından, davalı idarece yapılandırılan borçların artık yeni bir borç ilişkisi kapsamında değerlendirilerek öncelikle şirketten tahsili yoluna gidilmesi gerektiği, oluşan yeni hukuksal durum karşısında asıl amme borçlusu şirket adına hakkında takibat yapılması,

şirket nezdinde yapılan takibattan sonuç alınamaması durumunda yapılandırma tarihinde ve yapılandırmayla oluşan yeni vade tarihlerinde asıl amme borçlusu şirketin kanuni temsilci ve ortaklarından tahsili yoluna gidilmesi gerektiğinden, bu yola başvurulmaksızın şirket ortağı sıfatıyla davacı adına ödeme emri düzenlenmesinde hukuka uyarlık bulunmadığından,

dava konusu ödeme emirlerinin kalan borçlara ilişkin kısımlarında isabet görülmediği gerekçesiyle ... sayılı ödeme emrinin 16,17 ve 21 sıra numaralı borçlara ilişkin kısmına dair hüküm fıkrasına yönelik istinaf başvurusunun reddine, istinaf başvurusunun kısmen kabulüne, Vergi Mahkemesi kararının, 21 sayılı ödeme emrinin kalan kısımları ile diğer dava konusu ödeme emirleri yönünden davanın reddine yönelik hüküm fıkrasının kaldırılmasına, bu kısım yönünden davanın kabulüyle 21 sayılı ödeme emrinin kalan kısımları ile diğer dava konusu ödeme emirlerinin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Özel kanunlarla yapılandırılan borçlara ilişkin bu borçlarla ilişkili önceden konulan hacizlerin devam edeceği, yapılan ödemeler nispetinde borcun kaldırılacağı, yapılandırılan borçların ödenmemesi halinde önceden uygulanan hacizler doğrultusunda tahsilat işlemlerine devam edileceği, yeni bir borç ilişkisinin doğmasının hukuken mümkün olmadığı, asıl amme borçlusu hakkında yapılan yapılan mal varlığı araştırmasından herhangi bir mala rastlanmadığı, yapılandırmanın iptal edilmesi nedeniyle yapılandırma öncesi var olan ödeme emirleri işleme konulacağından, asıl amme borçlusu şirket adına yeniden ödeme emri düzenlenmesinin hukuken mümkün olmadığı iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kısmen kabulü, kısmen reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

... Bitkisel Yağlar Limited Şirketi'ne ait vergi borçlarının tahsili amacıyla, şirket ortağı sıfatıyla davacı adına düzenlenen ... tarih ve ... ila ... sayılı ödeme emirlerinin iptali istenilmektedir.

İLGİLİ MEVZUAT

7143 sayılı Vergi ve Diğer Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun'un "Ortak hükümler" başlıklı 9. maddesinin 10. fıkrasının (b) bendinde, bu Kanun hükümlerinin 6736 sayılı Kanuna göre tahakkuk eden alacaklar hakkında uygulanmayacağı ifade edilmiştir.

1 Seri Nolu Vergi ve Diğer Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına İlişkin 7143 Sayılı Kanun Genel Tebliğde, Kanunun 9. maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince, 6736 sayılı Kanuna göre tahakkuk eden alacakların (matrah ve vergi artırımı ile işletme kayıtlarının düzeltilmesinden kaynaklanan vergiler) 7143 sayılı Kanun kapsamında yapılandırılmasının mümkün bulunmadığı belirtilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge İdare Mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.

Bölge İdare Mahkemesi kararının, ... ila ..., ... sayılı ödeme emirleri ile ... sayılı ödeme emrinin 1 ila 10, 22, 34 ila 43, 49, 56 ila 70 sıra numaralı borçlara ilişkin kısmı usul ve hukuka uygun olup, ileri sürülen temyiz nedenleri kararın belirtilen hüküm fıkrasının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

21 sayılı ödeme emrinin 11 ila 15, 18 ila 20, 23 ila 33, 44 ila 48, 50 ila 55 sıra numaralı borçlara ilişkin kısmına yönelik temyiz istemine gelince;

Dosyanın incelenmesinden; bu borçlara ilişkin olarak asıl amme borçlusu şirket adına düzenlenen ödeme emirlerinin usulüne uygun tebliğ edildiği, anılan ödeme emirlerinin ihtilaf konusu edilmediği, yapılan mal varlığı araştırması sonucunda herhangi bir mal varlığına rastlanmadığı, asıl amme borçlusu şirketten vergi borcunun tahsil edilememesi üzerine bu borçlara ilişkin olarak davacı adına şirket ortağı sıfatıyla ödeme emrinin düzenlendiği anlaşılmaktadır.

Olayda, 21 sayılı ödeme emrinin 11 ila 15, 18 ila 20, 23 ila 33, 44 ila 48, 50 ila 55 sıra numaralı borçlarının, 6736 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına İlişkin Kanun kapsamında yapılan kurumlar vergisi ve katma değer vergisi matrah artırımından kaynaklandığı, bu amme alacaklarının 7143 sayılı Vergi ve Diğer Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun kapsamında yapılandırılmasının mümkün bulunmadığı, asıl amme borçlusu hakkında yapılan takibatın usulüne uygun kesinleştirilmesi nedeniyle bu borçların tahsiline yönelik şirket ortağı sıfatıyla davacı adına ödeme emri düzenlenmesinde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.