Danıştay 9. Daire E.2021/3081 K.2023/1113

Dava konusu istem: Davacı şirket tarafından, yurt dışındaki ilişkili firmadan ithal edilen alüminyum folyoların emsaline nazaran yüksek bedelle alınması nedeniyle transfer fiyatlandırılması yoluyla örtülü kazanç dağıtıldığı, örtülü kazanca isabet eden katma değer vergisinin indirim konusu yapılamayacağı, 2016/Ocak-Temmuz dönemlerine ilişkin katma değer vergisinin tenzili gerektiği, düzeltme sonucu oluşan katma değer vergisi beyannamesine göre tarh edilmesi gereken herhangi bir vergi doğmadığı,

2016/Aralık döneminden sonraki döneme devreden katma değer vergisinin 12.977.891,26-TL olarak dikkate alınması gerektiği ve takip eden dönem beyannamelerinin buna göre düzeltilmesi gerektiği yolundaki 2016 yılı katma değer vergisine ilişkin düzenlenen … tarih ve … sayılı vergi inceleme raporundaki tespitler göz önünde bulundurularak, 2019/Eylül dönemi önceki dönemden devreden katma değer vergisinin 20.082.972,62-TL olarak dikkate alınması gerektiği yolunda tesis edilen … tarih ve … sayılı işlem ile bu işleme dayanak anılan vergi inceleme raporunun iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:.

Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davacı adına 2016 yılına ilişkin olarak re'sen tarh olunan vergi ziyaı cezalı kurumlar vergisinin kaldırılması ve dayanak vergi inceleme raporunun iptali istemiyle açılan davanın vergi ziyaı cezalı kurumlar vergisi yönünden kabul edildiği, bu durumda, dava konusu işlemin dayanağını, anılan kurumlar vergisi tarhiyatına esas teşkil eden matrah nedeninin oluşturduğu ve bu matrah esas alınarak yapılan tarhiyatın ise anılan mahkeme kararıyla kaldırıldığından,

davacının transfer fiyatlandırılması yoluyla örtülü kazanç dağıttığı sonucuna varılamayacağı için dava konusu cezalı tarhiyatta hukuka uygunluk bulunmadığı, vergi inceleme raporunun iptali istemi yönünden ise; vergiyi doğuran olayı belirleyen ve buna göre ilgili dönem katma değer vergisi beyanlarını yeniden düzenleyen olası vergi tarhına hazırlayıcı bir ön işlem niteliğinde olduğu, ortada idari davaya konu olabilecek nitelikte kesin ve yürütülmesi zorunlu bir işlem bulunmadığından, bu kısmın incelenemeyeceği gerekçesiyle davanın kısmen reddine, kısmen kabulüne, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Vergi Mahkemesi kararının hukuka uygun olduğu, kararın kaldırılmasını gerektiren başka bir neden de bulunmadığı gerekçesiyle davalının istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

İlk savunma dilekçesindeki iddialar yinelenerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Yasal dayanaktan yoksun olan temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: Davacının duruşma istemi, 2577 sayılı İdari Yargılama Usul Kanunu'nun 17/2. maddesi uyarınca uygun görülmeyerek işin esasına geçildi:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı şirket tarafından, yurt dışındaki ilişkili firmadan ithal edilen alüminyum folyoların emsaline nazaran yüksek bedelle alınması nedeniyle transfer fiyatlandırılması yoluyla örtülü kazanç dağıtıldığı, örtülü kazanca isabet eden katma değer vergisinin indirim konusu yapılamayacağı, 2016/Ocak-Temmuz dönemlerine ilişkin katma değer vergisinin tenzili gerektiği, düzeltme sonucu oluşan katma değer vergisi beyannamesine göre tarh edilmesi gereken herhangi bir vergi doğmadığı,

2016/Aralık döneminden sonraki döneme devreden katma değer vergisinin 12.977.891,26-TL olarak dikkate alınması gerektiği ve takip eden dönem beyannamelerinin buna göre düzeltilmesi gerektiği yolundaki 2016 yılı katma değer vergisine ilişkin düzenlenen … tarih ve … sayılı vergi inceleme raporundaki tespitler göz önünde bulundurularak, 2019/Eylül dönemi önceki dönemden devreden katma değer vergisinin 20.082.972,62-TL olarak dikkate alınması gerektiği yolunda tesis edilen … tarih ve … sayılı işlem ile bu işleme dayanak anılan vergi inceleme raporunun iptali istenilmektedir.

İLGİLİ MEVZUAT

5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 11. maddesinde transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü olarak dağıtılan kazançların, kurum kazancından indirilemeyeceği hükme bağlanmış Kanun'un 13. maddesinde ise, kazancın transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü olarak dağıtılmış sayılacağı haller belirtilmiştir. 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 30. Maddesinin (d) bendinde, indirimi kabul edilmeyen giderler dolayısıyla ödenen katma değer vergisinin vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden indirim konusu yapılamayacağı hüküm altına alınmıştır.

3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun "İndirilemeyecek Katma Değer Vergisi" başlıklı 30. maddesinin (d) bendinde Gelir ve Kurumlar Vergisi Kanunlarına göre kazancın tespitinde indirimi kabul edilmeyen giderler dolayısıyla ödenen katma değer vergisinin mükellefin vergiye tabi işlemleri üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden indirilemeyeceği belirtilmiş,

söz konusu maddeye 6728 sayılı Kanun'un 44. maddesi ile "5520 sayılı Kanunun 13 üncü madesine göre transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü olarak dağıtılan kazançlar ile Gelir Vergisi Kanununun 41. maddesinin birinci fıkrasının (5) numaralı bendine göre işletme aleyhine oluşan farklara ilişkin ithalde veya sorumlu sıfatıyla ödenen katma değer vergisi ile yurt içindeki işlemlerde mal teslimi veya hizmet ifasında bulunan mükellefler tarafından ilgili vergilendirme döneminde beyan edilerek ödenen katma değer vergisi hariç" hükmü parantez içinde eklenmiştir.

6728 sayılı Kanun'un 44. maddesinin gerekçesinde "Katma Değer Vergisi Kanununun 30 uncu maddesinin (d) bendinin sonuna eklenen parantez içi hüküm ile 5520 sayılı Kanunun 13 üncü maddesine göre transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü olarak dağıtılan kazançlara ilişkin aynı Kanunun 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (c)bendi uyarınca kanunen kabul edilmeyen giderlere ve Gelir Vergisi Kanununun 41 inci maddesinin birinci fıkrasının (5)numaralı bendine göre işletme aleyhine oluşan farklara ilişkin olup, mükelleflerce ithalde veya sorumlu sıfatıyla ödenmiş olan katma değer vergisinin, mükellefin vergiye tabi işlemleri üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden indirilmesi sağlanarak, uygulamada yaşanan ihtilafların önüne geçilmesi amaçlandığı" belirtilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın incelenmesinden; dava şirket hakkında 2016 yılı katma değer vergisine ilişkin düzenlenen … tarih ve … sayılı vergi inceleme raporunda, davacı şirket tarafından, yurt dışındaki ilişkili firmadan ithal edilen alüminyum folyoların emsaline nazaran yüksek bedelle alınması nedeniyle transfer fiyatlandırılması yoluyla örtülü kazanç dağıtıldığı, örtülü kazanca isabet eden katma değer vergisinin indirim konusu yapılamayacağı, 2016/Ocak-Temmuz dönemlerine ilişkin katma değer vergisinin tenzili gerektiği, düzeltme sonucu oluşan katma değer vergisi beyannamesine göre tarh edilmesi gereken herhangi bir vergi doğmadığı,

2016/Aralık döneminden sonraki döneme devreden katma değer vergisinin 12.977.891,26-TL olarak dikkate alınması gerektiği ve takip eden dönem beyannamelerinin buna göre düzeltilmesi gerektiği tespitlerine yer verildiği, bu rapordaki tespitler gözetilerek 2019/Eylül Dönemi önceki dönemden devreden katma değer vergisinin 20.082.972,62-TL olarak dikkate alınması gerektiği yolundaki dava konusu … tarih ve …sayılı işlem işlemin tesis edilerek davacıya tebliği üzerine davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlıkta; "dava konusu işlemin dayanağını, anılan kurumlar vergisi tarhiyatına esas teşkil eden matrah nedeninin oluşturduğu ve bu matrah esas alınarak yapılan tarhiyatın ise anılan mahkeme kararıyla kaldırıldığından, davacının transfer fiyatlandırılması yoluyla örtülü kazanç dağıttığı sonucuna varılamayacağı için dava konusu cezalı tarhiyatta hukuka uygunluk bulunmadığı" gerekçesiyle kabul eden Vergi Mahkemesi kararına yöneltilen istinaf başvurusu Bölge İdare Mahkemesince reddedilmişse de.

Vergi Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanak alınan davacı adına 2016 yılına ilişkin olarak re'sen tarh olunan vergi ziyaı cezalı kurumlar vergisinin kaldırılması ve dayanak vergi inceleme raporunun iptali istemiyle açılan davanın. Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla kısmen reddedildiği, kısmen kabul edilerek vergi ziyaı cezalı kurumlar vergisinin kaldırıldığı, bu karara yönelik davalı tarafından yapılan istinaf başvurusunun. Bölge İdare Mahkemesi.

Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla reddedildiği, bu karara karşı davalı tarafından yapılan temyiz başvurusunun ise, davacının 7326 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun hükümlerinden yararlanmak istediği ve davadan vazgeçtiği hususlarını içeren dilekçe verdiğinin bildirildiği gerekçesiyle Danıştay Dokuzuncu Dairesinin 23/12/2021 tarih ve E:2021/3102, K:2021/7204 sayılı kararıyla istem hakkında karar verilmesine yer olmadığına hükmedildiği görülmüştür.

Ancak, mevzuat hükümleri ile dava dosyasındaki bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden. 3065 sayılı Kanun'un indirimi kabul edilmeyen giderlerin düzenlendiği 30/1-d maddesinde yapılan son değişiklikle transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü olarak dağıtılan kazançlara ilişkin olarak ödenen katma değer vergilerinin indirim hesaplarından çıkarılmasına gerek bulunmadığı,

söz konusu değişiklik öncesinde de bu konuya ilişkin bir düzenleme bulunmadığı dikkate alındığında, yorum yoluyla vergisel yükümlülükler genişletilemeyeceği için 2016/Ocak-Temmuz dönemlerine ilişkin örtülü kazanca isabet eden katma değer vergisinin indirim konusu yapılamayacağı yolundaki vergi inceleme raporundaki tespitler dikkate alınarak 2019/Eylül dönemi önceki dönemden devreden katma değer vergisinin azaltılması gerektiği yolunda tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığından,

bu kısım yönünden davayı yazılı gerekçeyle kabul eden Vergi Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunu reddeden Bölge İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla isabetsizlik bulunmamaktadır.