Danıştay 9. Daire E.2021/988 K.2023/3573

Dava konusu istem: ... Yapı İnşaat Mühendislik Turizm Taşımacılık Araç Kiralama İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin vergi borçlarının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla davacı adına düzenlenen … tarih ve … sayılı ödeme emrinin iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… kararıyla; dava konusu ödeme emri içeriği borçlara ilişkin asıl borçlu şirket adına düzenlenen … tarih ve … sayılı ödeme emrinin şirketin kanuni temsilcisi …'in ikametgah adresinde eşi …'ye tebliğ edildiği, tebligatın kanuni temsilcinin şahsını değil şirketi ilgilendirir nitelikte olması nedeniyle bizzat kendisine yapılması gerektiğinden eşine yapılan tebligatın usulsüz olduğu, bu nedenle amme alacağının şirket nezdinde usulüne uygun kesinleştirildiğinden bahsedilmeyeceğinden kanuni temsilcinin takibini gerektiren hukuki koşullar oluşmadan davacı adına düzenlenen ödeme emrinde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle davanın kabulüne ödeme emrinin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Savunma ve istinaf dilekçesinde belirtilen nedenlerle hukuka aykırı kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

... Yapı İnşaat Mühendislik Turizm Taşımacılık Araç Kiralama İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin vergi borçlarının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla davacı adına düzenlenen … tarihli ve … sayılı ödeme emrinin iptali istenilmektedir.

İLGİLİ MEVZUAT

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 113. maddesinde zamanaşımı, süre geçmesi suretiyle vergi alacağının kalkması olarak tanımlanmış; 114. maddenin birinci fıkrasında "Vergi alacağının doğduğu takvim yılını takip eden yılın başından başlıyarak beş yıl içinde tarh ve mükellefe tebliğ edilmeyen vergiler zamanaşımına uğrar." düzenlemesine yer verilmiştir.

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun "Tebliğ Esasları" başlıklı 93. maddesinde; tahakkuk fişinden gayri, vergilendirme ile ilgili olup hüküm ifade eden bilumum vesikaların ve yazıların adresleri bilinen gerçek ve tüzel kişilere posta vasıtasıyla ilmuhaberli taahhütlü olarak, adresleri bilinmeyenlere ilan yolu ile tebliğ edileceği;

aynı Kanunun olay tarihinde yürürlükte bulunan "Tebliğ Evrakının Teslimi" başlıklı 102. maddesinde, muhatabın zarf üzerinde yazılı adresini değiştirmesinden dolayı bulunamamış olması halinde posta memurunun durumu zarf üzerine yazacağı ve mektubun posta idaresince derhal tebliği yaptıran daireye geri gönderileceği, muhatabın geçici olarak başka bir yere gittiği, bilinen adresinde bulunanlar veya komşuları tarafından bildirildiği takdirde keyfiyet ve beyanda bulunanın kimliğinin tebliğ alındısına yazılarak altının beyanı yapana imzalattırılacağı,

imzadan imtina ederse tebliği yapanın bu ciheti şerh ve imza ederek tebliğ edilemeyen evrakın çıkaran mercie iade olunacağı, bunun üzerine tebliği çıkaran mercii tarafından tayin olunacak münasip bir süre sonra yeniden tebliğe çıkarılacağı, ikinci defa çıkarılan tebliğ evrakı da aynı sebeple tebliğ edilemeyerek iade olunursa tebliğin ilan yoluyla yapılacağı ve son fıkrasında da,

yukarıdaki fıkralarda yazılı işlemlerin komşularından bir kişi veya muhtar veya ihtiyar heyeti üyelerinden veyahut bir zabıta memuru huzurunda icra ve keyfiyeti taahhüt ilmuhaberine yazılarak tarih ve imza vazedilmek ve hazır bulunanlara da imzalattırmak suretiyle tespit olunacağı düzenlenmiştir.

7201 sayılı Tebligat Kanununun 51. maddesinde de mali tebliğlerin, kendi kanunlarında açıklık bulunmaması halinde, bu kanunun genel hükümlerine göre yapılacağı hükme bağlanmıştır

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın, Dairemizin E:2022/407 sayılı dosyası ile birlikte incelenmesinden, dava konusu ödeme emri içeriği 2011/Eylül, Ekim, 2012/Haziran, Temmuz, 2013/Temmuz dönemlerine ilişkin vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi, 2011 yılı vergi ziyaı cezalı kurumlar vergisi, 2011/Ekim-Aralık dönemi geçici vergi üzerinden kesilen vergi ziyaı cezası ile 2011/Ocak-Aralık dönemi özel usulsüzlük cezasına ilişkin asıl borçlu şirket adına düzenlenen ihbarnamelerin,

şirket ortağı …'ın ikametgah adresinin bağlı bulunduğu mahalle muhtarının imzasının alınması ve muhtar nezdinde düzenlenen 01/07/2016 tarihli tutanağın kapıya yapıştırılması suretiyle 7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun 20. ve 21. maddeleri uyarınca kapıya yapıştırma ve muhtara teslim suretiyle tebliğ edildiği,

vergi borcunun ödenmemesi üzerine asıl borçlu şirket adına düzenlenen … tarih ve … ödeme emrinin iptali istemiyle açılan davada Vergi Mahkemesince, "şirket adına düzenlenen vergi/ceza ihbarnamelerinin muhatabına tebliğ tarihi itibarıyla yürürlükte olan şekliyle 213 Vergi Usul Kanunu'nun tebliğ esaslarına ilişkin hükümlerine göre şartların oluşması halinde ilanen tebliğ edilmesi gerekirken, 7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun 20. ve 21. maddeleri uyarınca kapıya yapıştırma ve muhtara teslim suretiyle tebliğ edildiği anlaşıldığından,

usulüne uygun tebliğ edilmeyen ihbarnameler nedeniyle borcun kesinleşmediği açık olup, dava konusu ödeme emrinde hukuka uyarlık görülmediği" gerekçesiyle verilen kabul kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair. Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına karşı davalı idare tarafından yapılan temyiz başvurusunun Danıştay 9. Dairesinin 07/06/2022 tarih ve E:2022/407, K:2022/2664 sayılı kararıyla reddedildiği anlaşılmıştır.

Bu durumda, dava konusu ödeme emrinin dayanağı olan ve asıl borçlu şirket adına yapılan cezalı tarhiyatlara dair ihbarnameler vergilendirmeye ilişkin bir belge olmalarına rağmen tebligatlarının Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre değil, Tebligat Kanunu uyarınca gerçekleştirilmesi nedeniyle ortada usulüne uygun tebliğ edilmiş ihbarnameden söz edilemeyeceğinden, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 114. maddesi uyarınca tarh ve usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş olması şartının gerçekleştiğinden bahsedilemeyeceği,

bu nedenle tarh zamanaşımına uğrayan vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinin tahsili talebiyle kanuni temsilci sıfatıyla davacı adına düzenlenen ödeme emrinde hukuka uyarlık bulunmadığı görüldüğünden, davanın yukarıda belirtilen gerekçeyle kabulüne yönelik Vergi Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunu reddeden Bölge İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla hukuka aykırılık bulunmamaktadır.