Danıştay 9. Daire E.2022/2797 K.2023/3908

Dava konusu istem: Davacı şirket tarafından, yurt dışında bulunan grup şirketinden döviz kredisi kullanılmasına ilişkin sözleşme nedeniyle 2020/Ocak dönemi için ihtirazi kayıtla verilen beyannameye dayalı olarak yapılan damga vergisi tahakkukunun iptali ile ödenen 1.898.370,00-TL'nin faiziyle iadesi istemine ilişkindir

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; dosyanın incelenmesinden, davacı şirket tarafından yurt dışında mukim grup şirketi ...

GmbH ile 13/01/2020 tarihinde imzalanan grup içi kredi sözleşmesi üzerinden ihtirazi kayıtla verilen 2020/Ocak dönemi damga vergisi beyannamesi ile tahakkuk ederek ödenen damga vergisinin 1.898.370-TL'lik kısımının iptali ve söz konusu tutarın bu tutarın tahsil tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte iadesi istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığının anlaşıldığı, vergilendirmeye konu kredi sözleşmesinin damga vergisinden istisna tutulabilmesi için finansmanı sağlayan ve kredi sözleşmesinin tarafı olan ...

GmbH şirketinin, 488 sayılı Damga Vergisi Kanuna ekli (2) sayılı tablonun "Ticari ve medeni işlerle ilgili kâğıtlar" başlıklı IV'üncü bölümünün 23'üncü bendinde belirtilen "banka", "yurt dışı kredi kuruluşu" veya "uluslararası kurum" niteliğinde olması gerektiği uyuşmazlıkta, İsviçre'de mukim ...

GmbH firmasının ana sözleşmesinde, ana faaliyet alanının "her türlü farmasötik ürün, tıbbi cihaz ve ürünü ithal etme, ihraç etme, satın alma, satma, her türde üçüncü kişilere ve grup şirketlerine karşı, her türlü idari, teknik, örgütsel, finansal, ticari hizmetlerde ve danışmanlık ve yöneticilik hizmetlerinde bulunma, özellikle doğrudan veya dolaylı ortaklarına veya diğer grup şirketlerine kredi verme, onların borçlarına karşılık üçüncü şahıslar nezdinde garantiler verme veya başka türde teminatlar vermek suretiyle grup finansmanlarına iştirak etme" şeklinde belirtildiği bu durumda,

kredi sözleşmesinin tarafı olan dava dışı şirketin banka olmadığının açık olduğu, şirketin ana faaliyet konusu dışında ana faaliyet konusu ile ilgili olarak finansal faaliyette bulunabilmesinin ana faaliyet konusu niteliğinde bulunmadığı gibi finansal faaliyette bulunabilmenin tek başına kredi kurumu olduğunu göstermeye yeterli olmadığından kredi kurumu niteliğinde olmadığı, finansman temini yapan Dünya Bankası (Uluslararası İmar ve Kalkınma Bankası) vb. gibi uluslar arası kurum niteliğinde de olmadığından,

sözleşmenin 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu'na ekli 2 sayılı tablonun "Ticari ve medeni işlerle ilgili kâğıtlar" başlıklı IV'üncü bölümünün 23. bendinde yer alan istisna kapsamında bulunmadığı anlaşıldığından, dava konusu tahakkuk işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusunun davacı tarafından ihtirazi kayıtla verilen 2020/Ocak dönemi damga vergisi beyannamesi üzerine tahakkuk ederek ödenen 1.898.370,00-TL damga vergisinin iptali ve tahsil edilen tutarın faizi ile birlikte iadesi istemiyle açılan davanın reddine dair Mahkeme kararının kaldırılması istemine ilişkin olduğu, 488 sayılı Damga Vergisi Kanununa ekli (2) sayılı Tablonun "IV.

Ticari ve Medeni İşlerle İlgili Kağıtlar" başlıklı kısmının (23) numaralı bendinde, bankalar, yurt dışı kredi kuruluşları ve uluslararası kurumlarca kullandırılacak kredilere, bunların teminatlarına, geri ödemelerine, devrine ve krediden doğan alacakların temlikine ilişkin kâğıtlar ile bu kâğıtlar üzerine konulacak şerhler (kredilerin kullanımları hariç) damga vergisinden istisna edilen kağıtlar arasında sayıldığı, söz konusu istisnadan yaralanılabilmesi için kredilerin, bankalar, yurt dışı kredi kuruluşları ve uluslararası kurumlardan sağlanmasının yeterli olduğu,

uluslararası kurumlardan kullanılan krediler için bu kurumların her hangi bir sınırlamaya ve belirlemeye tabi tutulmadığı, Kanunda 02/01/2004 tarihinde 5035 sayılı Yasanın 30. maddesiyle yapılan değişiklikten önce borç alınan kurumların kredi kuruluşu olması şartının aranmasına rağmen, yapılan değişiklikle "uluslararası kurumlar" kelimesinin Yasa metnine eklenerek bu şartın ortadan kaldırıldığı ve istisna kapsamının genişletildiği, bu durumda uluslararası kurum niteliği tartışmasız olan küresel Baxter Trading GmbH bünyesinde faaliyet gösteren ...

GmbH şirketinin, aynı grupta faaliyet gösteren davacı şirket ile imzaladığı kredi sözleşmesinin damga vergisi istisnasından yararlandırılması gerektiğinden, tahakkuk ve tahsil edilen damga vergisinde hukuka uyarlık bulunmadığı 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 112’nci maddesinin (4) numaralı fıkrasında fazla veya yersiz olarak tahsil edilen vergilerin 6183 sayılı Kanuna göre belirlenen tecil faizi oranında hesaplanan faiz ile birlikte red ve iade edileceğinin belirtildiği bu durumda,

tahsili hukuka aykırı bulunan verginin tecil faizi oranında hesaplanacak faizi ile birlikte davacıya iade edileceği gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun kabulüne, Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kabulüne, dava konusu damga vergisi tahakkukunun iptaline, ödenen verginin ödeme tarihinden itibaren hesaplanacak tecil faiziyle birlikte davacıya iadesine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacının kredi aldığı şirket yurt dışı kredi kuruluşu ya da uluslararası kurum niteliğinde olmadığından yapılan sözleşmenin damga vergisinden istisna tutulamayacağı, yapılan işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Yasal dayanaktan yoksun olan temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ: Dosyanın incelenmesinden, davacı şirketin kredi aldığı yurt dışında mukim ... GmbH firmasının kendi ülkesinin mevzuatına göre mali kaynak sağlama yetkisi bulunan ve esas faaliyet konularından biri kredi vermek olan bir şirket veya TCMB Sermaye Hareketleri Genelgesi kapsamında uluslararası kurum niteliği taşımadığı anlaşıldığından ve davacı ile anılan şirket arasında düzenlenen sözleşmenin damga vergisinden istisna olmadığı, dolayısıyla davacı tarafından ödenen damga vergisinde hukuka aykırılık bulunmadığı görüldüğünden, davalının temyiz isteminin kabulü ve Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı şirket tarafından, yurt dışında bulunan grup şirketinden döviz kredisi kullanılmasına ilişkin sözleşme nedeniyle 2020/Ocak dönemi için ihtirazi kayıtla verilen beyannameye dayalı olarak yapılan damga vergisi tahakkukunun iptali ile ödenen 1.898.370,00-TL'nin faiziyle iadesi istemine ilişkindir

İLGİLİ MEVZUAT

488 sayılı Damga Vergisi Kanununun 1.maddesinde; bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı kağıtların damga vergisine tabi olacağı, bu kanundaki kağıtlar teriminin, yazılıp imzalamak veya imza yerine geçen bir işaret konmak suretiyle düzenlenen ve herhangi bir hususu ispat veya belli etmek için ibraz edilebilecek olan belgeler ile elektronik imza kullanılmak suretiyle manyetik ortamda ve elektronik veri şeklinde oluşturulan belgeleri ifade edeceği belirtilmiş, 9. maddesinde; bu Kanuna ekli (2) sayılı tabloda yazılı kağıtların Damga Vergisinden müstesna olduğu hükme bağlanmış, Kanuna ekli 2 sayılı Tablonun "IV.

Ticari ve Medeni İşlemlerle İlgili Kağıtlar" başlıklı kısmının 23. numaralı bendinde de "Bankalar, yurt dışı kredi kuruluşları ve uluslararası kurumlarca kullandırılacak kredilere, bunların teminatlarına, geri ödenmelerine, devrine ve krediden doğan alacakların temlikine ilişkin kâğıtlar ile bu kâğıtlar üzerine konulacak şerhlerin (kredilerin kullanımları hariç)" damga vergisinden istisna olduğu düzenlemesine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden; bankalar, yurt dışı kredi kuruluşları ile uluslararası kurumlarca kullandırılacak kredilere ilişkin kağıtların damga vergisinden istisna olduğu sonucuna ulaşılmaktadır. Dosyanın incelenmesinden, davacı şirket ile İsviçre'de mukim ... GmbH firması arasında 13/01/2020 tarihinde imzalanan kredi sözleşmesi nedeniyle 2020/Ocak dönemi için ihtirazi kayıtla verilen beyannameye dayalı olarak tahakkuk ettirilen damga vergisinin iptali ile ödenen 1.898.370,00-TL'nin faiziyle birlikte iadesi istemiyle görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Olayda, davacıya kredi veren ...

GmbH şirketinin ana sözleşmesinde faaliyet konularının "farmasötik ürün, tıbbi cihaz ve ürünü ithal etme, ihraç etme, satın alma, satma, patentler, ticari markalar, lisanslar ve teknik ve endüstriyel bildiler iktisap etme, yurt içinde veya yurt dışında bulunan girişimlere iştirak etme, şubeler açma, kardeş şirketler kurma ve başka şirketlerin idaresini üstlenme, her türde üçüncü kişilere ve grup şirketlerine karşı, her türlü idari, teknik, örgütsel, finansal, ticari hizmetlerde ve danışmanlık ve yöneticilik hizmetlerinde bulunma, özellikle doğrudan veya dolaylı ortaklarına veya diğer grup şirketlerine kredi verme,

onların borçlarına karşılık üçüncü şahıslar nezdinde garantiler verme veya başka türde teminatlar vermek suretiyle grup finansmanlarına iştirak etme, amaçlarını yerine getirmeye yarayan her türlü iş ve işlemleri yapma" şeklinde sayıldığı, anılan şirketin mukimi bulunduğu ülkenin mevzuatına göre grup şirketleriyle sınırlı olmaksızın mali kaynak sağlamaya yetkili , esas faaliyet konularından birisi kredi vermek olan bir yurtdışı kredi kuruluşu niteliği taşımadığı,

Dünya Bankası (Uluslararası İmar ve Kalkınma Bankası), Uluslararası Para Fonu, Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası, İslam Kalkınma Bankası ve gelişmekte olan ülkelerin kalkınmalarının veya bir ülkenin yeniden yapılandırılmasının finansmanının temini amacıyla bu ülkelere kredi veren benzeri kuruluşlar gibi uluslararası kurum olarak nitelendirilmesinin de mümkün olmadığı görülmektedir.

Bu durumda, davacı ile ... GbmH şirketi arasında imzalanan sözleşme bankalar, yurt dışı kredi kuruluşları ile uluslararası kurumlarca kullandırılacak kredilere ilişkin kağıtlar kapsamında bulunmadığından ve damga vergisinden istisna kabul edilemeyeceğinden, davacı şirket tarafından ihtirazi kayıtla beyan edilip ödenen damga vergisinde hukuka aykırılık aksi gerekçe ile davayı kabul eden Bölge İdare Mahkemesi kararında ise hukuka uyarlık bulunmamaktadır.