Danıştay 9. Daire E.2022/3550 K.2024/5310

2-(DAVACI) ...Yatırım İnş. Turizm San. ve Tic. A.Ş. VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU

... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, taraflarca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem:Davacı şirket tarafından, İstanbul İli, Maltepe İlçesi, ... Mahallesi, ... Ada, ... parselde kayıtlı taşınmazın İller Bankası A.Ş'den satın alınması sırasında ödenen tapu harcının hissesine isabet eden kısmının iadesi talebiyle yapılan düzeltme şikayet başvurusunun zımnen reddine dair işlemin iptali ve ödenen tutarın yasal faiziyle birlikte iadesi istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... Vergi Mahkemesinin...1 tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; olayda, İller Bankası A.Ş. adına kayıtlı taşınmazın davacı şirketin de içerisinde yer aldığı iş ortaklığı tarafından satın alındığı, davacı şirket adına bu alımdan kaynaklı hissesine isabet eden oranda 6.278.988,94-TL tapu harcı tahakkuk ettiği ve ödendiğinin anlaşıldığı, özel kanun niteliğindeki 6107 sayılı İller Bankası A.Ş.

Hakkında Kanun'un geçici 3. maddesinde "Bu Kanun çerçevesinde yapılacak devir, tescil ve kayıt işlemleri ile bu işlemlere ilişkin olarak düzenlenecek kâğıtlar her türlü vergi, resim ve harçtan muaftır." düzenlemesine yer verildiği,

anılan düzenleme uyarınca harçtan istisna olduğu açık olan devir işlemi için davacı adına tahakkuk eden ve ödenen dava konusu tapu harcının iptali ve iadesi istemiyle yapılan düzeltme şikayet başvurusunun zımnen reddine ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne,dava konusu işlemin iptaline, ödenen tapu harcının tahsil tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte iadesine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:İstinaf başvurusuna konu kararın usul ve hukuka uygun olduğu, kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı belirtilerek davalının istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

DAVACININ İDDİALARI

Temyize konu kararda tapu harcının 213 sayılı Kanunun 112/4.maddesi uyarınca tecil faiziyle iadesine karar verilmesi gerektiği iddiasıyla kararın faize ilişkin kısmının bozulması istenilmektedir.

DAVALININ İDDİALARI

6107 sayılı Kanunun geçici 3.maddesinde yer alan istisnanın İller Bankasından İller Bankası A.Ş.'ye dönüşüm sürecinde sadece devir ve birleşmeye ilişkin olduğu, anılan Kanunda genel bir istisna tanınmadığı iddiasıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI

Davalı tarafından savunma verilmemiştir. Davacının savunması yasal dayanaktan yoksun olan temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı şirket tarafından, İstanbul İli, ... İlçesi, ... Mahallesi, ... Ada, ... parselde kayıtlı taşınmazın İller Bankası A.Ş'den satın alınması sırasında ödenen tapu harcının hissesine isabet eden kısmının iadesi talebiyle yapılan düzeltme şikayet başvurusunun zımnen reddine dair işlemin iptali ve ödenen tutarın yasal faiziyle birlikte iadesi istenilmektedir.

İLGİLİ MEVZUAT

492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 57. maddesinde, tapu ve kadastro işlemlerinden bu Kanun'a bağlı (4) sayılı Tarife'de yazılı olanların tapu ve kadastro harçlarına tabi olacağı, (4) sayılı Tarife'nin 20 (a) fıkrasında ise, gayrimenkullerin ivaz karşılığında devir ve iktisabında, gayrimenkulün beyan edilen devir ve iktisap bedelinden az olmamak üzere, emlak vergisi değeri üzerinden nispi harç ödeneceği hüküm altına alınmıştır.

6107 sayılı İller Bankası A.Ş.Hakkında Kanunun geçici 3.maddesinde; "Bu Kanun çerçevesinde yapılacak devir, tescil ve kayıt işlemleri ile bu işlemlere ilişkin olarak düzenlenecek kâğıtlar her türlü vergi, resim ve harçtan muaftır." düzenlemesi yer almaktadır.Anılan maddenin gerekçesinde ise, madde ile Kanun çerçevesinde yapılacak işlemler ile bu işlemlere ilişkin kâğıtların her türlü vergi, resim ve harçtan istisna tutulması ve ticaret siciline tescilden ücret alınmaması suretiyle malî tasarrufun yanı sıra işlemlerin de hızlandırılmasının amaçlandığı belirtilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer verilen 6107 sayılı İller Bankası A.Ş.Hakkında Kanunun geçici 3.maddesi ile gerekçesinin birlikte değerlendirilmesinden; anılan maddede belirtilen vergi, resim ve harç istisnasının, mülga 4759 sayılı Kanunla düzenlenen İller Bankasından 6107 sayılı Kanun kapsamında İller Bankası A.Ş.'ye geçiş sürecinde sadece bu dönüşümle ilgili devir ve birleşme işlemleri için geçerli olduğu,

bu işlemler dışında İller Bankası A.Ş.'nin taraf olduğu diğer işlemlerde vergi ve harç istisnasının söz konusu olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.Yine, 24 Aralık 2019 tarih ve 30988 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 7201 sayılı Kamulaştırma Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunla 6107 sayılı İller Bankası A.Ş.Hakkında Kanunun 13.maddesinin 8.fıkrasına eklenen cümle ile İller Bankasının, sadece 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu uyarınca resmî daire olarak tanımlanan kurum ve kuruluşlar adına yapacağı ihalelere ilişkin düzenlenen kâğıtlara ait damga vergisinden muaf olacağı kurala bağlanmış olup,

6107 sayılı Kanunun diğer maddelerinde de İller Bankası A.Ş.'nin taraf olduğu tüm işlemlere istisna tanıyan bir düzenleme bulunmamaktadır.

Uyuşmazlıkta, İller Bankası A.Ş.'nin mülkiyetinde bulunan taşınmazın davacı şirketin de ortağı olduğu iş ortaklığınca satın alındığı, davacı şirket tarafından bu satışa ilişkin Kanun gereğince ödenen tapu harcının hissesine düşen kısmının iadesi talebiyle düzeltme şikayet başvurusunda bulunulduğu,zımnen reddi üzerine de bakılmakta olan davanın açıldığı görülmüş olup,

yukarıda açıklandığı üzere 6107 sayılı Kanunun geçici 3.maddesinde tanınan istisna sadece devir ve birleşme işlemleri için geçerli olduğundan ve dava konusu satış işlemi de bu kapsamda değerlendirilemeyeceğinden dava konusu satış işlemini istisna kapsamında görerek davanın kabulü yolunda verilen Vergi Mahkemesi kararına karşı davalı tarafından yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

Bu durumda, davacının iade edilecek tutara uygulanması gereken faizin yasal faiz değil,tecil faizi olması gerektiği yolundaki temyiz isteminin de;dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığından, yukarıda belirtilen gerekçeyle reddi gerekmektedir.