Danıştay 9. Daire E.2023/1877 K.2024/2989

Dava konusu istem: Serbest muhasebeci mali müşavir olan davacı adına, ... Elektrik Elektronik Tesisat Malz. Taşımacılık Plastik ve Petrol Ürn. San. Tic. Ltd. Şti'ne ait vergi borçlarının tahsili amacıyla, müteselsil sorumlu sıfatıyla düzenlenen ... tarih ve ...-... sayılı ödeme emirlerinin iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; olayda, davacının muhasebe ve mali müşavirlik hizmeti verdiği ... Elektrik Elektronik Tesisat Malzemeleri Taşmacılık Plastik ve Petrol Ürünleri San. Tic. Ltd.

Şti'nin 1 ilâ 3 arasında değişen çalışanı bulunduğunu beyan etmesine rağmen mükellefin beyanlarını vermeye başladığı süre içerisinde çalışan bildiriminde bulunulmadığı, mükellefin muhtasar beyannamelerinin üçer aylık dönemde verildiği, 2019 yılını ilk üç aylık döneminde 0 çalışan bildirildiği, ikinci üç aylık muhtasar beyannamesinin verilmediği, mükellef şirketin işyerinin 50 m2 olduğu, deposu, şubesi ve demirbaşının olmadığı, çalışan beyan edilmemesine karşın 2019 yılına ilişkin 12.795.208,68-TL, 2020 yılına ilişkin 13.337,904,85-TL tutarında yüksek miktarlarda katma değer vergisi matrahı beyan edildiği,

mükellefin düzenlediği içeriği, kışlık pantolon, yelek, ayakkabı madeni yağ, şampuan, saç boyası, akü, oto lastiği, plastik boncuk olan faturaların mükellefin faaliyet alanı ile ilgili olmadığı, beyan edilen katma değer vergisi matrah tutarlarının mükellefin kapasitesi ve iş hacmiyle uyuşmadığı,

düzenlenen satış faturalarının faaliyet konusuyla ilgili olmadığının harici araştırmayı gerektirmeden anlaşılabileceği halde, davacının faturaların doğruluğunun tespitini mükelleften istemeden muhasebeci ve mali müşavir olarak yüksek tutardaki matrahları beyan ettiği ve faturaları yasal defterlere kayıt ettiğinin yapılan inceleme sonucu somut olarak tespit edildiği anlaşıldığından, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 227. maddesi uyarınca müştereken ve müteselsil sorumlu sıfatıyla düzenlenen dava konusu ödeme emirlerinde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi Kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Meslek mensupların sorumluluğunun kapsamının beyanname ve tasdik raporlarında yer alan bilgilerin, defter ve dayanak belgeye uygunluğuyla sınırlı olduğu, inceleme ve araştırma yetkileri bulunmadığı iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NIN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Serbest muhasebeci mali müşavir olan davacı adına, ... Elektrik Elektronik Tesisat Malz. Taşımacılık Plastik ve Petrol Ürn. San. Tic. Ltd. Şti'ne ait vergi borçlarının tahsili amacıyla, müteselsil sorumlu sıfatıyla düzenlenen ... tarih ve ...-... sayılı ödeme emirlerinin iptali istenilmektedir.

İLGİLİ MEVZUAT

6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkındaki Kanun’un 55. maddesinde amme alacağını vadesinde ödemeyenlere, 15 gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumunun “bir ödeme emri” ile tebliğ olunacağı belirtilmiş, 58. maddesinde de, kendisine ödeme emri tebliğ olunan şahsın, böyle bir borcu olmadığı, kısmen ödediği veya zamanaşımına uğradığını ileri sürerek 15 gün içerisinde vergi mahkemesinde dava açabileceği hüküm altına alınmıştır.

3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu'nun 1. maddesinde kanunun amacı, işletmelerde faaliyetlerin ve işlemlerin sağlıklı ve güvenilir bir şekilde işleyişini sağlamak, faaliyet sonuçlarını ilgili mevzuat çerçevesinde denetlemeye, değerlendirmeye tabi tutarak gerçek durumu ilgililerin ve resmi mercilerin istifadesine tarafsız bir şekilde sunmak olarak düzenlenmiş, aynı Kanun'un 2. maddesinin A bendinde, muhasebecilik ve mali müşavirlik mesleğinin konusunun, gerçek ve tüzel kişilere ait teşebbüs ve işletmelerin, genel kabul görmüş muhasebe prensipleri ve ilgili mevzuat hükümleri gereğince, defterlerini tutmak, bilanço, kâr, zarar tablosu ve beyannameleri ile ilgili diğer belgelerini düzenlemek ve benzeri işler yapmak olduğu belirtilmiştir.

3568 sayılı Kanun'un serbest muhasebeci, serbest muhasebeci ve mali müşavirler ile yeminli mali müşavirlere vermiş olduğu yetkiye ilişkin mali sorumluluğu düzenleyen 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 227. maddesinde ise, meslek mensuplarının, imzaladıkları beyannamelerde veya düzenledikleri tasdik raporlarında yer alan bilgilerin defter kayıtlarına ve bu kayıtların dayanağını teşkil eden belgelere uygun olmamasından dolayı ortaya çıkan vergi ziyaına bağlı olarak salınacak vergi, ceza, gecikme faizlerinden mükellefle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulacağı düzenlenmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıdaki düzenlemelerin değerlendirilmesinden, serbest muhasebeci, serbest muhasebeci mali müşavir veya yeminli mali müşavirlerin sadece imzaladıkları beyannamelerde veya düzenledikleri tasdik raporlarında yer alan bilgilerin defter kayıtlarına ve bu kayıtların dayanağını teşkil eden belgelere uygun olmamasından dolayı ortaya çıkan vergi ziyaına bağlı olarak salınacak vergi, ceza, gecikme faizlerinden mükellefle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulabilecekleri anlaşılmaktadır.

Davacı hakkında düzenlenen ...tarih ve ... sayılı görüş ve öneri raporunun incelenmesinden; muhasebe hizmeti verilen ... Elektrik Elektronik Tesisat Malz. Taşımacılık Plastik ve Petrol Ürn. San. Tic. Ltd.

Şti. hakkında düzenlenen ... tarih ve ....sayılı vergi tekniği raporunda, söz konusu mükellef kurumun mükellefiyet tesis ettirdiği tarihten itibaren düzenlediği tüm faturaların, gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmaksızın komisyon geliri elde etme amacıyla düzenlenen sahte belge niteliğinde olduğu,

meslek mensuplarının bilerek kullandıkları veya harici araştırmayı gerektirmeden sahte veya muhteviyatı itibariyle yanıltıcı olduğu anlaşılabilen belgelerden miktar ve tutar itibarıyla işletmenin faaliyet konusu veya iş hacmiyle mütenasip olmayan belgeler ile ticari örf ve teamüle uygun olmayan belgelerden sorumlu olacakları, davacının, sözleşme imzaladığı bir çok mükellef hakkında da sahte belge düzenleme fiili yönünden rapor düzenlendiği, davacının, mesleğinin gerektirdiği özeni göstermediği, ...

Elektrik Elektronik Tesisat Malz. Taşımacılık Plastik ve Petrol Ürn. San. Tic. Ltd. Şti.'ne ait ilgili dönemlerde vermiş olduğu beyannameler nedeniyle sorumlu tutulması gerektiği tespitlerine yer verilmiştir.

Yukarıda anılan hükümler uyarınca, serbest muhasebecilerin müşterek ve müteselsil sorumluluğundan söz edilebilmesi için çalışma konuları içinde yaptığı ve yapması gereken işler dolayısıyla, imzaladıkları beyannamelerde yer alan bilgilerin defter kayıtlarına ve bu kayıtların dayanağını teşkil eden belgelere uygun olmaması ve bunun neticesinde vergi kaybı meydana gelmiş olması gerekmektedir.

Olayda, davacı hakkında düzenlenen görüş ve öneri raporunda, dava konusu ödeme emirleri içeriği borcun, beyannamelerde yer alan bilgilerin, defter kayıtlarına ve bu kayıtların dayanağını oluşturan belgelere uygun olmadığı yönünde bir tespit yapılmadığı, davacının sorumluğunu doğuracak hususların açık ve somut bir şekilde ortaya konulamadığı,

mükellefçe kendisine verilen bilgi ve belgelerden farklı olarak muhasebe kayıtlarına aykırı biçimde kayıt yaptığına veya kayıtları mali tablolara yansıtmadığına yönelik tespitlere yer verilmediği görüldüğünden, serbest muhasebeci mali müşavir olan davacı adına düzenlenen ödeme emirlerinin iptali gerekirken, davayı reddeden Vergi Mahkemesi kararına yönelik davacı istinaf başvurusunun reddine karar veren Bölge İdare Mahkemesi kararında isabet görülmemiştir.