Danıştay 9. Daire E.2023/3443 K.2025/451

Dava konusu istem: Davacı adına ... Grup Demir Çelik İnşaat Taşımacılık Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin sahte belge düzenleme fiiline iştirak ettiğinden bahisle 2017 yılı kurumlar vergisi, 2017 yılı tüm dönemler, 2018/Ocak-Mart, Nisan-Haziran dönemleri geçici vergi, 2017/Şubat ila Aralık, 2018/Ocak ila Temmuz dönemleri katma değer vergileri üzerinden kesilen bir kat vergi ziyaı cezalarının kaldırılması istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...Vergi Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; ... Grup Demir Çelik İnşaat Taşımacılık Sanayi ve Ticaret A.Ş. hakkında düzenlenen ...tarih ve... sayılı vergi tekniği raporundaki tespitlerin ve beyanların davacının anılan şirketle irtibatını ve illiyet bağını kurmak için yeterli olmadığı, davacının sahte fatura düzenleme fiiline hangi eylemleri ile nasıl ve ne şekilde iştirak ettiği somut ve yeterli delillerle ortaya konulamadığından davacı adına kesilen vergi ziyaı cezalarında hukuka uyarlık olmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, dava konusu cezaların kaldırılmasına karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:Uyuşmazlıkların çözümünde öncelikle, işlendiği iddia edilen sahte fatura düzenleme fiili nedeniyle asıl mükellef adına yapılan vergilendirmenin hukuka uygunluğunun incelenmesi, varılacak sonuca göre, sahte fatura düzenleme fiilinin varlığı halinde, iştirak ettiği ileri sürülen kişinin fiilinin iştirak için aranan koşullar yönünden değerlendirilmesi gerekmekte iken, Mahkemece, yalnızca ...

Grup Demir Çelik İnşaat Taşımacılık Sanayi ve Ticaret A.Ş. hakkında düzenlenen vergi tekniği raporunda yer alan tespitlere yer verildiği, bu tespitlere dayanılarak adı geçen mükellefin düzenlediği faturaların sahte olup olmadığı yönünde bir değerlendirmede bulunulmaksızın, davacının sahte belge düzenleme fiiline iştirak ettiği yolunda yapılmış somut bir tespit bulunmadığı gerekçesiyle işlemlerin iptaline karar verildiğinin anlaşıldığı, asıl borçlu şirket hakkında düzenlenen vergi tekniği raporunda yer alan tespitlerin değerlendirilmesinden;

söz konusu şirketin düzenlediği faturaların komisyon karşılığı sahte olarak düzenlendiğini kanıtlamaya yeterli tespitin olmadığı, bu nedenle sahte fatura düzenleme eylemi geçerli bir şekilde ortaya konulmadan, 213 sayılı Kanunun 359. maddesinde yazılı fiilin varlığı ileri sürülerek, anılan fiile iştirak edildiğinden bahisle davacı adına kesilen vergi ziyaı cezalarında hukuka uygunluk; vergi ziyaı cezalarının iptali yolundaki mahkeme kararında sonucu itibarıyla hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle davalı idarenin istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Daha önceki açıklamaları ve dosyada yer alan bilgi ve belgeler doğrultusunda kararın temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı adına ... Grup Demir Çelik İnşaat Taşımacılık Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin sahte belge düzenleme fiiline iştirak ettiğinden bahisle davacı adına 2017 yılı kurumlar vergisi, 2017 yılı tüm dönemler, 2018/Ocak-Mart, Nisan-Haziran dönemleri geçici vergi, 2017/Şubat ila Aralık, 2018/Ocak ila Temmuz dönemleri katma değer vergileri üzerinden kesilen bir kat vergi ziyaı cezalarının kaldırılması istenilmektedir.

İLGİLİ MEVZUAT

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede, vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelerin gerçek mahiyetinin, yemin hariç her türlü delille ispatlanabileceği ve iktisadi, ticari ve teknik icaplara uymayan veya olayın özelliğine göre normal ve mutat olmayan bir durumun iddia olunması hâlinde, ispat külfetinin, bunu iddia eden tarafa ait olduğu, 134. maddesinde de vergi incelemesinden maksadın, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak olduğu düzenlenmiştir.

213 sayılı Kanun'un. "Vergi ziyaı" başlıklı 341. maddesinde, "Vergi ziyaı, mükellefin veya sorumlunun vergilendirme ile ilgili ödevlerini zamanında yerine getirmemesi veya eksik yerine getirmesi yüzünden, verginin zamanında tahakkuk ettirilmemesini veya eksik tahakkuk ettirilmesini ifade eder.

Şahsi, medeni haller veya aile durumu hakkında gerçeğe aykırı beyanlar ile veya sair suretlerle verginin noksan tahakkuk ettirilmesine veya haksız yere geri verilmesine sebebiyet vermek de vergi ziyaı hükmündedir.

Yukarıdaki fıkralarda yazılı hallerde verginin sonradan tahakkuk ettirilmesi veya tamamlanması veyahut haksız iadenin geri alınması ceza uygulanmasına mani teşkil etmez." hükmüne, "Vergi ziyaı cezası" başlıklı 344. maddesinde, 341. maddede yazılı hallerde vergi ziyaına sebebiyet verildiği takdirde, mükellef veya sorumlu hakkında ziyaa uğratılan verginin bir katı tutarında vergi ziyaı cezası kesileceği, vergi ziyaına 359. maddede yazılı fiillerle sebebiyet verilmesi halinde bu ceza üç kat, bu fiillere iştirak edenlere ise bir kat olarak uygulanacağı hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

...Grup Demir Çelik İnşaat Taşımacılık Sanayi ve Ticaret A.Ş. hakkında düzenlenen ... tarih ve ... sayılı vergi tekniği raporunda şirket hakkındaki tespitlerden; şirketin 26/01/2017 tarihinden itibaren düzenlediği tüm fatura vb belgelerin tamamının komisyon karşılığı düzenlenmiş sahte belgeler olduğu, raporun davacı hakkındaki kısmında karşıt tespit yapılan firmalardan ...

Grup Demir Çelik A.Ş ile Anadolu Demir Sanayi A.Ş nezdinde düzenlenen tutanaklarda ve SMMM ...nın ifadesinde şirket adına işle ilgili olarak ... ile muhatap oldukları yönünde beyanda bulundukları, çalışanlardan birinin alınan ifadesinde; ...

Grup firması sahibinin ... ve ... olarak bildiği yönünde beyanda bulunduğu, davacının alınan ifadesinde; mükellef şirketin 2018 yılında satış departmanında çalıştığı, 2019 yılında işten ayrıldığı, ...'nin firmanın sahibi olduğu,çalıştığı süre boyunca herhangi bir belgeye imza atmadığı, ... firmasının deposunu ...

Grup firmasının devraldığı, her iki firmada da patronluğunun söz konusu olmadığı, adına yapılan ilgili yıllardaki toplam 228.085,00-TL tutarındaki banka havalesine ilişkin olarak. Berkan Ongün tarafından şirket işlerinde kullanılmak üzere kendisine gönderilen paralar olduğu yönünde beyanda bulunduğu, mükellef kurumun faaliyet gösterdiği Sincan/Ankara adresindeki taşınmaza ait kira sözleşmesinin 2015 yılında ... ile yapıldığı, taşınmazın 2017 yılında ...

Mühendislik isimli firmaya satıldığı, mükellefin kanuni temsilcisi ...'da ifadesinde; satış işleriyle ..., sevkiyat işiyle ...ve babası ...'ın ilgilendiği, hatırladığı kadarıyla..., ... ve ...ı vekil tayin ettiği yönündeki beyanları doğrultusunda ilgili şahısların ifadeleri, banka hesap hareketleri, çek tahsilatları ve karşıt tespitlerden hareketle davacının sahte fatura kullanımına iştirak ettiği kanaatine varıldığı anlaşılmıştır.

Buna göre yukarıda yer alan tespitlerden hareketle davacı adına ...

Grup Demir Çelik İnşaat Taşımacılık Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin sahte belge düzenleme fiiline iştirak ettiğinden bahisle dava konusu vergi ziyaı cezaları kesilmişse de davacının asıl borçlu şirketin kanuni temsilcisi olmadığı ve vekil olarak da tayin edilmediği, yukarıda adı geçen 2 firma dışında diğer tüm karşıt tespitlerde davacının bizzat şirketin idaresinde veya mal/hizmet alış ve satışlarında aktif rol aldığı yönünde bir tespitin yapılmadığı,yine şirket çalışanlarının da çoğunlukla bu yönde beyanda bulundukları, bankalar nezdinde para çekme/yatırma, çeklerin tahsil edilmesi işlemlerinde ...,...,..., ... tarafından yapıldığı,

bazı karşıt tespitlerde şirket işlerinde "...'le muhatap olduk" yönündeki ifadelerin şirket kanuni temsilcisinin ...olduğu dikkate alındığında soy isim verilmediğinden davacıyla ilişkilendirilmeyeceği, kaldı ki satış departmanında olduğu için muhatap alınmasının onun bizzat sahte belge düzenleme fiiline iştiraki olduğunu açıkça ortaya koyamayacağı, sahte belge düzenleme eylemi ile davacı arasında somut bir illiyet bağı kurulmadığı, davacının söz konusu firmanın sahte fatura düzenleme fiiline ne şekilde iştirak ettiğine ilişkin hukuken kanaat oluşturmaya yeterli somut tespit yapılmadığı anlaşıldığından,

sahte fatura düzenleme fiiline iştirak ettiği somut olarak tespit edilemeyen davacı adına kesilen vergi ziyaı cezalarında hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varıldığından Bölge İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla isabetsizlik görülmemiştir.