Danıştay 9. Daire E.2023/521 K.2024/738

Dava konusu istem: Toplu Konut İdaresi Başkanlığı'nca ihale edilen …ihale kayıt numaralı "Rize İli Merkez İlçesi …Mahallesi 283 Adet Konut, 14 Adet Dükkan İnşaatları İle Altyapı ve Çevre Düzenleme İşi" uhdesinde kalan davacı şirket tarafından, sözleşme bedeli üzerinden ihtirazi kayıtla beyan edilen toplam 755.890,76 TL tutarındaki ihale kararı ve sözleşme damga vergisine ilişkin tahakkukun iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …Vergi Mahkemesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararıyla.

Danıştay Dokuzuncu Dairesince verilen bozma kararına uyularak Bölge İdare Mahkemesince yeniden karar verilmek üzere dosyanın Mahkemelerine gönderilmesi üzerine, Mahkemelerinin ara kararına Toplu Konut İdaresi Başkanlığı'nca verilen 19/07/2022 tarihli cevap yazısı ile Toplu Konut İdaresi Başkanlığı'nca ihale edilen işin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında gerçekleştirildiği, ihale dokümanlarında ihalenin 775 sayılı Gecekondu Kanunu kapsamında olduğuna dair bir hüküm bulunmadığı,

anılan işe ait sözleşme eki idari şartnamede de 775 sayılı Gecekondu Kanunu hükümlerine göre vergi harç ve muafiyeti bulunduğu hususuna yer verilmediği bildirildiğinden davacı tarafından üstlenilen yapım işinin 775 sayılı Gecekondu Kanunu kapsamında ihale edilmediği anlaşılmakla,

bu Kanunun 33. maddesinde öngörülen muafiyetten davacının yararlanmasına olanak bulunmadığından davacı şirket tarafından sözleşme bedeli üzerinden hesaplanıp beyan edilen ve beyanname verme süresi içerisinde ihtirazi kayda konu edilerek tahakkuk ettirilen dava konusu 755.890,76-TL tutarındaki damga vergisinde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Uyuşmazlıkta, dosyadaki mevcut belgelere göre Rize İli Merkez Hayrat Mahallesinin kentsel dönüşüm ve gelişim alanı olarak imar planında düzenlendiği, davacı tarafından üstlenilen yapım işinin 5393 sayılı Belediye Kanununun 73. maddesi kapsamında bulunan kentsel dönüşüm ve gelişim alanı içerisinde olduğu hususunda ihtilaf bulunmadığı, Rize Belediyesi ile TOKİ arasında düzenlenen Şubat 2012 tarihli Rize Merkez Hamam Deresi ve Hayrat Mahalleleri Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Projesine İlişkin Protokol'ün 1. maddesinde bu protokolün 5393 sayılı Kanun kapsamında imzalandığı, 8. maddesinde;

kentsel dönüşüm ve gelişim alanında yer alan tüm yapı ve eklentilerin tasfiyesinin yıkım ve molozların temizlenmesinin belediye tarafından yapılacağı ve bu çerçevede kentsel dönüşüm ve gelişim proje alanında yer alan mevcut (eski) yapıların yıkıldığı ve bu yapıların söz konusu Kanun kapsamında yeniden yapıldığı anlaşıldığından vergi mahkemesince yapılan işin 775 sayılı Gecekondu Kanunu kapsamında ihale edilmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de: yapılan işin kentsel dönüşüm ve gelişim proje alanında yer alması ve 5393 sayılı Kanun'un 73. maddesinde öngörülen koşulların gerçekleşmesi nedeniyle,

755.890,76 TL tutarındaki damga vergisine ilişkin dava konusu tahakkuk işleminin, 3/4'üne isabet eden kısmında hukuka uyarlık, dörtte birine isabet eden kısmında ise hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun kısmen kabulüne, kısmen reddine Vergi Mahkemesi kararının kısmen kaldırılarak, davanın kısmen kabulüne dava konusu 755.890,76-₺ tutarındaki ihale karar pulu ve sözleşme damga vergisi tahakkukunun 3/4'üne tekabül eden kısmının iptaline ve davacıya iadesine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacının söz konusu sözleşmeden doğan damga vergisine ilişkin beyannamesini 23/07/2018 tarihinde elektronik ortamda verdiği, beyanname üzerinde de 23/07/2018 tarihli tahakkuk fişinde de verginin "ihtirazi kayıtla" beyan edildiğine dair bir kayıt/şerh bulunmadığı, 24/07/2018 tarihli dilekçe ile elektronik ortamda verilen beyannamelerde beyannamenin "ihtirazi kayıtla" verildiğini gösteren herhangi bir kayıt bulunmadığını gerekçe göstererek beyannameyi "ihtirazi kayıtla" verdiklerini beyan ettiği, davacının beyannameyi ihtirazi kayıtla verdiği iddiasının gerçeği yansıtmadığı,

davacının Vergi Usul Kanununun 378. maddesindeki mükellefin beyan ettikleri matrahlara ve bu matrahlar üzerinden tarh ve tahakkuk ettirilen vergilere karşı dava açamayacakları, işin damga vergisi yönünden muafiyet kapsamında olmadığı iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.