Danıştay 9. Daire E.2024/1209 K.2024/6197

Dava konusu istem: Davacı şirket adına, re'sen tarh edilen 2020 ve 2021 dönemlerine ilişkin işgal harcı ile kesilen bir kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; dava konusu tarhiyatların dayanağını yoklama fişlerinin oluşturduğu anlaşılmakla birlikte, dava konusu dönemlere ilişkin olarak 2020 ve 2021 yıllarında davacının işgal harcına tabi bir alanı işgal edip etmediği, ne süreyle işgal ettiği hususlarında bir tespit yapılmadığı gibi, davacının imzasını içerir bir tutanak da tutulmadığı,

bu durumda, davacı veya temsilcisi nezdinde düzenlenecek tutanak ile işgal günü yahut dönemi de ayrıca ve açıkça gösterilerek ve metrekare işgal ücreti de belirtilerek işgalin yapıldığı döneme ilişkin olarak tarhiyat yapılması gerekirken, 2019 yılında yapılan ve davacının yahut temsilcisinin imzası bulunmaksızın düzenlenen yoklama fişi dayanak alınmak suretiyle 2020 ve 2021 yıllarına ilişkin olarak yapılan cezalı tarhiyatta hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, cezalı tarhiyatların kaldırılmasına karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı şirkete ait ve davacının ürünlerinin bulunduğu stantların kamuya ait alan ve kaldırımları işgal ettiğinin açık olduğu, yapılan yoklamada 137 metrekare alanın işgal edildiğinin tespit edildiği, idarelerince tesis edilen işlemlerin hukuka uygun olduğu iddiasıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ...'NIN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı şirket adına, re'sen tarh edilen 2020 ve 2021 dönemlerine ilişkin işgal harcı ile kesilen bir kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması istanilmektedir.

İLGİLİ MEVZUAT

2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanununun 52.maddesinde ''Belediye sınırları içinde bulunan aşağıdaki yerlerden herhangi birinin satış yapmak veya sair maksatlarla ve yetkili mercilerden usulüne uygun izin alınarak geçici olarak işgal edilmesi, işgal harcına tabidir.

1. Pazar veya panayır kurulan yerlerin, meydanların, mezat yerlerinin her türlü mal ve hayvan satıcıları tarafından işgali,

2. Yol, meydan, pazar, iskele, köprü gibi umuma ait yerlerden bir kısmının herhangi bir maksat için işgali,

3. Motorlu kara taşıtlarının park etmeleri için il trafik komisyonlarının olumlu görüşü alınarak belediyelerce şehir merkezlerinde tesis edilen ve işletilen mahallerin çalışma saatleri içinde, taşıtlar tarafından işgali (Bisiklet ve motosikletler hariç).

Yukarıda sayılan yerlerin izinsiz işgalleri mükellefiyeti kaldırmaz.'' düzenlemesi yer almaktadır.

Aynı Kanunun 56. maddesinde ise; 52. maddede belirtilen işgallerden harç alınmasına ilişkin tarife hükümlerine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu'nun yukarıda yer verilen 52. ve 56. maddesi hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden, işgal harcının gün ve saat gibi kısa süreler için söz konusu olabileceği, umuma ait bir yerin ancak geçici olarak işgal edilmesi halinde alınacağı görülmektedir.

Dava konusu işgal harcının, davacı şirket tarafından, yol ve kaldırımlar üzerine ürünlerinin satışı yapılmak üzere kurulan stantlara ilişkin olduğu, söz konusu stantlar ile yapıldığı belirtilen işgal için 2019 yılında yapılan yoklama üzerine işgal harcı tahakkuk ettirildiği ve davacı şirket tarafından da söz konusu işgal harcının ödendiğinin belirtildiği, sonrasında 2020 ve 2021 yıllarında bu işgalin devam ettirildiğinden bahisle dava konusu cezalı tarhiyatların yapıldığı anlaşılmaktadır.

Davacı tarafından Bölge İdare Mahkemesinin kararına yönelik temyiz iddiaları kararın bozulmasını gerektirir nitelikte olmadığı gibi, 2464 sayılı Kanun'un 52. maddesine dayanılarak davacıdan işgal harcı istenilmiş ise de; yukarıda anılan Kanun maddeleri uyarınca, işgal harcının, umuma ait yerin ancak geçici olarak işgal edilmesi halinde alınabileceği, olayda ise umuma ait yerin geçici olarak işgal edildiğinden söz edilemeyeceği de anlaşıldığından, davacı adına yapılan vergi ziyaı cezalı işgal harcında isabet görülmediğinden, Bölge İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla isabetsizlik görülmemiştir.