Danıştay 9. Daire E.2024/3653 K.2025/3505

Dava konusu istem: ... Makine Gıda Nakliyat İnşaat ve Malzemeleri Akaryakıt İstasyon İşletmeciliği İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin vergi borçlarının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla davacının banka hesapları üzerine uygulanan haciz işleminin iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla. Mahkemelerince Ticaret Sicili Gazetesi'nde yer alan asıl borçlu ...

Makine Gıda Nakliyat İnşaat ve Malzemeleri Akaryakıt İstasyon İşletmeciliği İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi hakkındaki ilanların incelenmesi üzerine, davacının 09/02/2011 tarihinde 24/06/2014 tarihine kadar anılan şirketin müdürü olarak seçildiği ancak 13/05/2011 tarihli genel kurul kararı ile müdür olarak temsil yetkisinin sona erdiğinin tescil edildiğinin görüldüğü,

dolayısıyla dava konusu amme alacaklarının ödenmesi gereken tarihte (22/04/2014) davacının kanuni temsilci sıfatına haiz olmadığı göz önüne alındığında, davacının anılan borçların ödenmemesine ilişkin kusuru bulunmadığından sorumlu tutulamayacağından, asıl borçlu şirkete ait 2011/Şubat-Mayıs dönemlerine ilişkin amme alacaklarının cebren tahsili amacıyla davacı adına düzenlenip tebliğ edilen ödeme emrine ilişkin borçların ödenmemesi üzerine davacının banka hesaplarına uygulanan haciz işleminde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, haciz işleminin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi Kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Dava konusu hacze dayanak ödeme emri içeriğinde yer alan borçların, davacının kanuni temsilci olarak sorumlu olduğu döneme ilişkin olduğu iddiasıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

... Makine Gıda Nakliyat İnşaat ve Malzemeleri Akaryakıt İstasyon İşletmeciliği İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin vergi borçlarının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla davacının banka hesapları üzerine uygulanan haciz işleminin iptali istenilmektedir.

İLGİLİ MEVZUAT

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 10. maddesinde, tüzel kişilerle küçüklerin ve kısıtlıların, vakıflar ve cemaatler gibi tüzelkişiliği olmayan teşekküllerin mükellef veya vergi sorumlusu olmaları hâlinde bunlara düşen ödevlerin kanuni temsilcileri, tüzelkişiliği olmayan teşekkülleri idare edenler ve varsa bunların temsilcileri tarafından yerine getirileceği; yukarıda yazılı olanların bu ödevleri yerine getirmemeleri yüzünden mükelleflerin veya vergi sorumlularının varlığından tamamen veya kısmen alınamayan vergi ve buna bağlı alacakların, kanuni ödevleri yerine getirmeyenlerin varlıklarından alınacağı hüküm altına alınmıştır.

6552 sayılı İş Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması ile Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına Dair Kanun'un 73. maddesi ile; maddede sayılan ve kesinleşmiş olup bu Kanun'un yayımlandığı tarih itibarıyla vadesi geldiği hâlde ödenmemiş olan ya da ödeme süresi henüz geçmemiş bulunan alacakların ödenmemiş kısmının tamamı ile bunlara bağlı faiz, cezai faiz, gecikme faizi, gecikme zammı gibi ferî amme alacakları yerine bu Kanun'un yayımlandığı tarihe kadar Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutarın;

ödenmemiş alacağın sadece ferî alacaktan ibaret olması hâlinde ferî alacak yerine Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutarın, bu maddede belirtilen süre ve şekilde tamamen ödenmesi şartıyla alacaklara bağlı faiz, cezai faiz, gecikme faizi, gecikme zammı gibi ferî amme alacaklarının tahsilinden vazgeçileceği kuralı getirilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın incelenmesinden, davacının ... Makine Gıda Nakliyat İnşaat ve Malzemeleri Akaryakıt İstasyon İşletmeciliği İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin 09/02/2011 ila 13/05/2011 tarihleri arasında kanuni temsilcisi olduğu, haczin dayanağı olan davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ... tarih ve ... sayılı ödeme emri içeriği borçların, asıl borçlu şirket adına düzenlenen takdir komisyonu kararlarına dayandığı,

asıl borçlu şirket hakkında düzenlenen ... tarih ve ... sayılı vergi tekniği raporuna dayanılarak düzenlenen takdir komisyonu kararları uyarınca şirket hakkında katma değer vergisi tarhiyatlarının yapıldığı ve vergi ziyaı cezaları ile gecikme faizinin uygulandığı, söz konusu vergilerin ve kesilen cezaların ödenmemesi üzerine ödeme emirleri düzenlenerek ilgili şirkete tebliğ edildiği, vadesinde ödenmeyen ve dava konusu olan vergi borçları için şirket tarafından 13/11/2014 tarihli dilekçe ile 6552 sayılı Kanun hükümlerinden faydalanmak suretiyle yapılandırma talep edildiği,

yapılandırılan borçlara ilişkin ödeme yapılmaması nedeniyle yapılandırmaya ait tecilin iptal edildiği, davalı idare tarafından şirkete ait borçların tahsili amacıyla cebri takibata geçilerek vergi borçlarının tahsili amacıyla davacı adına ... tarih ve ... sayılı ödeme emrinin davacıya tebliğ edilmesine rağmen borcun ödenmediği ve söz konusu borca karşı dava açılmadığı, bunun üzerine borçların tahsili için davacının banka hesaplarına dava konusu haciz işleminin uygulandığı ve bu hacizlerin iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmıştır.

Olayda, şirket tarafından 6552 sayılı Kanun hükümlerinden faydalanılarak vergi borçlarının taksitlendirilmesi talebinde bulunulduğu, bu işlemin alacağın kesinleşmesi, zamanaşımının kesilmesi, mevcut borcun vadesinin değişmesi, yapılandırma anına kadar muaccel olan borcun artık yeni bir ödeme planı ve taksitlendirme tarihleri itibari ile vadesi olması gibi hukuki sonuçlar doğurduğu,

bu yeni duruma göre borcun takibinin yapılması gerektiği ve yapılandırmanın ihlal edilmesi nedeniyle iptal edilmiş olmasının değişikliğe yol açmayacağı dikkate alındığında, yapılandırma sonucu ortaya çıkan yeni hukuki durum çerçevesinde asıl borçlu şirketten tahsil imkanının bulunmadığı ortaya konulduktan sonra sözü edilen Kanundan yararlanılması sırasında şirketi temsile yetkili olan kanuni temsilciye gidilmesi gerektiği hususları birlikte değerlendirildiğinde, davacının söz konusu borçlardan dolayı sorumlu tutulamayacağının açık olduğu gibi,

amme borçlusu sıfatıyla işlem yapılmasını gerektiren düzenlemede aranan koşulların gerçekleşip-gerçekleşmediğinin tahsilatın diğer bir aşaması olan haciz aşamasında da değerlendirilmesine engel bulunmamaktadır.

Temyize konu kararda, dava konusu amme alacaklarının ödenmesi gereken tarihte (22/04/2014) davacının kanuni temsilci sıfatına haiz olmadığından, davacının anılan borçların ödenmemesine ilişkin kusuru bulunmadığından sorumlu tutulamayacağı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmişse de;

uyuşmazlık konusu haciz işlemlerinin dayanağı davacı hakkında kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ... tarih ve ... sayılı ödeme emri içeriği vergi borçlarının, şirketin 6552 sayılı Kanun kapsamında yaptığı başvurusuna istinaden yapılandırıldığı tarihte ve ihlal edilmesi nedeniyle yapılandırmanın iptal edildiği tarihte şirketin kanuni temsilcisi olmayan davacı adına düzenlenen söz konusu ödeme emirlerine istinaden tesis edilen dava konusu haciz işlemlerinde hukuka uygunluk bulunmadığından, ...

Makine Gıda Nakliyat İnşaat ve Malzemeleri Akaryakıt İstasyon İşletmeciliği İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'’ne ait vergi borçlarının tahsili amacıyla, kanuni temsilci sıfatıyla davacının banka hesaplarına uygulanan haciz işleminde hukuka uygunluk bulunmadığı ve davanın kabulüne ilişkin Vergi Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunu reddeden Bölge İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla isabetsizlik görülmemiştir.